۸ راهکار برای این که بدون فریاد، بلندتر از همیشه سخنرانی کنید!

دست و پا زدن برای شنیده شدن تجربه تلخ و ناخوشایندی است؛ خصوصا اگر به صورت خدادادی صدای آرامی داشته باشیم و قرار باشد هر آن نگران یکنواختی صدا در طول سخنرانی باشیم. اصولا سخنرانی کار پیچیده ای است که در آن ریه ها، طناب های صوتی و سینوس ها همزمان دخیل هستند و برای ایجاد تُن صدایی که شما را به جهانیان نشان دهد در تلاش می باشند. در حالی که همه انسان های نرمال و طبیعی این کره خاکی به صورت مادرزادی توانایی لب بر هم زدن و حرف زدن را دارند اما کم تر کسی می تواند از پس تغییر شاخصه های کیفی مثل بهبود کیفیت صدای خروجی از تارهای صوتی یا بلندتر از همیشه سخن گفتن برآید.

پایین بودن صدا به جز در گفتگوهای شخصی یک عامل منفی برای هر سخنران است. این که مجبور باشیم برای این که در بین یک جمعیت بزرگ فریاد بزنیم و به این شیوه باعث و بانی صدمه رسیدن به صدای خود شویم به مرور اعتماد به نفس را حین صحبت کردن کاهش می دهد. هنگام فریاد زدن از تمام ظرفیت تنفسی با فشار بر دیافراگم استفاده می شود تا حجم صدای شما بالاتر برود. از آن جایی که دیافراگم نمی تواند از پس انتظارات برای تولید صدا برآید به ناچار تمام این فشار بر تارهای صوتی حساس و ظریف وارد می شود. این روند اگر ادامه دار باشد چیزی جز آسیب برای یک سخنران نخواهد داشت.

حال تصمیم با شما است. این که بخواهید با فریاد زدن صدای پایین خود را به گوش دیگران برسانید یا این که بدون داد و فریاد، بلندتر از همیشه سخنرانی کنید. اگر مورد دوم را انتخاب می کنید همراه با دانشگاه زندگی بمانید.

ترفندهای کلیدی تا بلندتر از همیشه سخنرانی کنیم

چارچوب تمرین هایی که برای سخنرانی بلندتر و استفاده کامل از قوای صوتی برای هر فرد توصیه می شود مجموعا در ۴ گام بررسی می شود:

گام اول: اصلاح تنفس

بیش ترین حجم هوا وقتی وارد بدن می شود که تنفس غیرشکمی و از طریق حرکت سینه و شانه ها انجام شود. زمانی که هوا از راه درست وارد بدن شود، تارهای صوتی به دلیل این که ارتعاش آن ها وابسته به برخورد یا تماس با مولکول های هوا می باشد هم بیشتر از قبل مرتعش خواهند شد.

گام دوم: تثبیت کردن موفعیت گردن و شانه

فقط افرادی اهمیت شانه و گردن را در صحبت کردن و تنفس صحیح درک خواهند کرد که به هر دلیلی دچار نواقص خاصی در این نواحی هستند و معمولا نمی توانند صدای قوی و بلندی تولید کنند. برای شروع سخنرانی، تمام ارگان های بالاتنه خصوصا سر و گردن و شانه باید در حالت استراحت باشند. هر گونه تنش در این موارد مانع از ورود و گردش مناسب جریان هوا می شود. چیزی دقیقا مثل ضربات متعدد که به بخش های مختلف یک پیانو وارد شده و به تدریج از کیفیت آن می کاهد.

برای از بین بردن تنش های قبلی که در گردن و سر شما جا خوش کرده اند سرتان را کاملا بچرخانید و شانه ها را چند بار بالا و پایین تکان دهید.

گام سوم: حفظ خط شانه و سر

جلو تر بودن سر از شانه یعنی طرز ایستادن شما استاندارد نیست و خیلی زود خسته می شوید. با وجود این خستگی عجیب نیست اگر صدایتان افت کند و انرژی دلخواه را در آن احساس نکنید.

گام چهارم: حفظ رطوبت گلو

برای این که بتوانید با تمام انرژیتان صحبت کنید باید رطوبت داخلی را تا حد نرمال حفظ کنید. بدین منظور می توانید از روش های مراقبت از کیفیت صدا در سخنرانی استفاده نمایید.

ترفندهای کلیدی تا بلندتر از همیشه سخنرانی کنیم

تمرین های افزایش ظرفیت صوتی

تجربه نشان داده است که با تمرین و تکرار و البته اجتناب از فریاد های مکرری که جز آسیب چیزی برای حنجره ندارند می توان ظرفیت تنفسی را افزایش داد. برای افزایش این ظرفیت دقیقا به سبک تمریناتی که برای تناسب اندام انجام می دهیم به نرمش و مداومت نیاز داریم. در تمام تمریناتی که در ادامه بررسی می کنیم سعی داریم به مرور فشارهای وارده را بیشتر کنیم و تارهای صوتی را به بلند حرف زدن عادت دهیم.

  1. انتخاب مکان مناسب: برای تمرین سخنرانی بلندتر در منزل اتاق مناسبی را انتخاب کنید که ترجیحا یه طرف از دیوار آن خالی و بدون اشیا باشد.
  2. انتخاب کلمات تصادفی: برای شروع و تست صدا یک سری جمله یا عبارت را به صورت تصادفی تکرار کنید
  3. نزدیک شدن به دیوار: هنگام صحبت کردن فاصله خود را با دیوار حفظ کنید اما از دیوار دور نشوید. آیا هنگام حرف زدن پاسخ های دیوار را حس می کنید؟ انعکاس صدایتان بعد از تماس با دیوار به شانه هایتان بر می خورد و انرژی خاصی احساس می کنید؟ ( قطعا این انعکاس روی شانه ها احساس می شود؛ اما تا زمانی که صدا قدرت کافی را نداشته باشد محسوس نیست)
  4. تخمین هوا مورد نیاز متناسب با فضا: بعد از این که با توجه به فضایی که در اختیارتان قرار دارد توانستید فاصله مناسب را تخمین بزنید باید به هوا مورد نیاز ریه های خود فکر کنید.
  5. افزایش تدریجی فضا: به مرور این تمارین را انجام دهید و هر چه بیش تر با آن ها تطبیق یافتید فضا را بزرگ و بزرگ تر کنید.

ترفندهای کلیدی تا بلندتر از همیشه سخنرانی کنیم

افزایش ظرفیت صدا با توجه به موضوع و حالات سخنران

در بلندی یا کوتاهی صدا شما، موضوع سخنرانی و حالات شما هم اثرگذار است:

اعتماد به نفس کافی حین سخنرانی

اگر نسبت به موضوعی که درباره آن حرف می زنید اعتماد به نفس کافی ندارید طبیعی است اگر بیشتر مایل باشید حرف هایتان را اصطلاحا بخورید و مانع از شنیدن آن شوید، کوتاه و آرام تر حرف بزنید و خلاصه به هر نحوی از این که بیشتر شنیده یا دیده شوید جلوگیری کنید.

بررسی جمعیت مخاطب در سخنرانی

در یک سخنرانی، قدرت صدا باید به همان اندازه ای بالا باشد که جمعیت رو به رو شما نشسته است.

آرام و شمرده حرف زدن

قبلا تاثیرات جادویی آرام حرف زدن در مشتری مداری را با هم بررسی کردیم. در افرادی که تُن صدای پایینی دارند اکیدا توصیه می شود از تند صحبت کردن بپرهیزند و تا حد امکان آرام و شمرده حرف بزنند.

ترفندهای کلیدی تا بلندتر از همیشه سخنرانی کنیم

چند تذکر جدی

  1. ریه ها بیش از ۱۵۰ مسیرهوایی و ۳۰۰ میلیون آلوئول دارند. هر دقیقه هر فرد به اندازه ۱۳ پنت هوا را تنفس می کند و بنابراین ریه های یک فرد سالم توانایی و کشش کافی را برای استفاده از هوا حین سخنرانی دارد.
  2. بهترین حالت یا ژست یک سخنران برای این که بتواند از حداکثر توانمندی صوتی خود استفاده کند حالت ایستاده است. با این حالت است که ریه ها از حداکثر ظرفیت خود برای کشیدن هوا به داخل استفاده می کنند.
  3. مطمئن باشید قبل از شروع سخنرانی، بابت این سخنرانی یا چیزهایی که قرار است مطرح کنید خجالت زده نیستید.
  4. مطمئن شوید در طول حرف زدن فشاری به گلو شما وارد نمی شود.
  5. به عنوان یک سخنران کم تر فریاد بزنید و انرژی وافر خود را صرف بلندتر حرف زدن کنید.
  6. همیشه حواستان به خط قرمز موجود بین فریاد زدن یا بلند حرف زدن با مخاطبان باشید.
  7. اگر فکر می کنید ظرفیت کافی را برای بلندتر صحبت کردن در سخنرانی ندارید از ورزش های آرامش بخشی مثل یوگا استفاده کنید.
ترفندهای مراقبت از تارهای صوتی برای هر سخنران

با این ترفندها از تارهای صوتی خود مثل طلا مراقبت کنید!

یک بار برای همیشه کلاهتان را قاضی کنید و این بار شما به عنوان یک سخنران بگویید؛ آیا در دنیا سخنوری چیزی ارزشمندتر از قدرت نهفته در تارهای صوتی سخنران وجود دارد که در لحظه مرتعش شود، تن صدای قدرتمند، نافذ و پراحساس حاصل از آن با مولکول های هوا برخورده کرده و نهایتا به گوش و سپس قلب شنونده برسد؟ صدا برای هر سخنرانی به منزله یک کالا ارزشمند است که به مراقبت نیاز دارد و این امر قابل انکار نیست. چه مدیون جنس مخملی یا قوی صدای خدادای خود باشید و چه به دنبال راه و روش های مختلف برای تقلید فن بیان دیگران، از جمله تقلید تُن صدای آن ها باشید صدای شما به عنوان کالایی حتی ارزشمندتر از طلا به مراقبت و توجه نیاز دارد!

صدا هر کس در این دنیا عنصر حیاتی برای گذران زندگی او میباشد؛ ولی این که این صدا به صدای برنادت پیترز یا جولی آندروز بعدی، به عنوان دو بازیگر خوش صدا در تاریخ سینما، تبدیل شود بستگی به میزان توجه شما از تارهای صوتی و راه های ترمیم آسیب های احتمالی وارده بدان در طول سخنرانی دارد. همان طور که خیلی خوب می دانید صدای ما پیوسته در معرض احساساتی است که معمولا از طریق زبان و تولید صدا منعکس می شود. احساساتی مثل خوشحالی، غافلگیری و یا فریاد در طول عصبانیت شدید از جمله عواملی هستند که می توانند مستقیما تارهای صوتی یک سخنران را متاثر کنند.

در مطلبی دیگر تصمیم داریم با عوامل اثرگذار روی کیفیت تارهای صوتی و صدای هر سخنران و ترفندهایی برای مراقبت از تارهای صوتی خیلی سفت و سخت تر از کالاهای ارزشمندی مثل طلا آشنا شویم!

ترفندهای مراقبت از تارهای صوتی برای هر سخنران

استرس عامل اصلی و مهمی است که صدا ما را تحت تاثیر قرار می دهد. اما این استرس به دو صورت ممکن است صدا را تحت تاثیر قرار دهد:

  1. زمانی که در شرایط نامساعدی قرار داریم و کنترل همه چیز از دست خارج می شود. در چنین حالتی وارد فاز پرواز یا مبارزه می شویم که این فاز بدن را برای هرگونه عکس العملی آماده می سازد. در این مرحله صدا وارد عمل می شود و با قدرتی که از طریق صدا آزاد می شود فرآیند خشونت آمیز شدید و شدیدتر می شود. در این نمونه فیزیولوژیک صدا پیوسته برای واکنش های شدیدتر فراخوانی شده و بیشتر از سابق درگیر خواهد شد.
  2. زمانی که تحت استرس یا هیجان یک واقعه مهم هستید. مثلا وقتی قرار است در یک گروه سرود، اجرا گروهی داشته باشید یا این که در یک مسابقه دو شرکت کنید. صدا در چنین شرایطی نیز باز هم تحریک پذیرتر از قبل می شود.

ترفندهای مراقبت از تارهای صوتی برای هر سخنران

استرس های مداوم و طولانی مدت روی تارهای صوتی حساس اثر می گذارند. بنابراین اولین و اساسی ترین راه برای جلوگیری از آسیب به صدا، کنترل خشم و هیجان است. اگر حوزه کاری شما طوری است که در طول سخنرانی بیش از حد هیجانزده می شوید قبل از هرچیز باید تکنیک های کنترل هیجان را یاد بگیرید. این حالت در اغلب سخنرانی های سیاسی وجود دارد.

آسیب های اصلی به تارهای صوتی

در ادامه آسیب های احتمالی به تارهای صوتی و جنس صدا در طول سخنرانی را به دو دسته آسیب های مدت دار و آسیب های کوتاه مدت تقسیم بندی می کنیم و آن ها را به صورت یکجا بررسی خواهیم کرد:

آسیب های فیزیکی و ظاهری

وقتی که مثلا برای قانع کردن طرف مقابلتان بیشتر فریاد می زنید به مرور پوشش طناب های صوتی از بین می رود. با این روند به دلیل التهاب به وجود آمده عضلات گلو نیز تنگ تر شده و راه تنفس باریک تر می شود. شما هم برای بهبود صدا و بازگرداندن صدای قبلی بیش از پیش فریاد می زنید تا این که کم کم آسیب های فیزیکی جدی به تارها وارد می شود.

صاف کردن گلو

اگر به اطرافیان خود دقت کرده باشید متوجه می شوید که زمان استرس بیش از مواقع دیگر گلویشان را به اصطلاح صاف کرده یا سرفه های خفیفی دارند. خود شما هم به عنوان یک سخنران و زمانی که استرس باعث مشکلات دیگری مثل ترس از سخنرانی یا پایین آمدن تن صدا در سخنرانی می شود این کار را انجام می دهید. با این صاف کردن به تدریج به گلو آسیب وارد می شود که تارهای صوتی بخشی از آن هستند.

رفلاکس

در صورتی که با سنگینی و پیش از هضم غذا صحبت کنیم، ممکن است با مشکل رفلاکس اسید معده رو به رو شویم که باعث اختلالاتی در تولید صدا می شود.

فراخوانی به واکنش های خشونت آمیز

صدایی که خراشیده شده یا به سبب فریادهای مکرر آسیب دیده خود به خود مخاطب را به رفتار خشونت آمیز تحریک می کند.

ترفندهای مراقبت از تارهای صوتی برای هر سخنران

ترفندهای مراقبت بیش تر از صدا

برخی از کارهایی که به حفظ کیفیت صدا و جلوگیری از آسیب دیدن آن خصوصا بعد از فریادهای مکرر یا سخنرانی های شتابزده و پرهیجان کمک می کنند عبارتند از:

گرم کردن بدن

هوای سرد یعنی بدن سرد. بدنی که سرد شود یعنی رگ های خونی در آن سفت تر شده اند و جریان خون هم به همان نسبت در رگ های منقبض شده حبس شده است. در چنین حالتی طبیعی است اگر جنس صدا خسته و کمی تنبل به نظر رسد. بنابراین بهترین و اولین ترفند پیشنهادی ما جلوگیری از سرد شدن بدن است. بدین منظور حتما دمای سالن سخنرانی را پیش از ورود چک کنید و از زیادی سرد یا گرم بودن آن جلوگیری کنید. حتما درخواست کنید نوشیدنی های گرم در اختیارتان قرار گیرد تا هرازگاهی سرما به وجود آمده را بتوانید با مایعات گرم جبران کنید.

ترفندهای مراقبت از تارهای صوتی برای هر سخنران

بررسی مایعات مناسب برای حفظ کیفیت صدا در طول سخنرانی

در بین اساتید برای انتخاب بهترین نوشیدنی گرم جهت حفظ کیفیت صدا اختلافاتی وجود دارد. شیر، آب گرم و قهوه با نسبت شکر معین از جمله نوشیدنی های متداول هستند؛ اما هر یک از آن ها مخالفان و موافقانی دارند:

  • شیر: شیر گرم می تواند به بهبود کیفیت صدا کمک کند؛ اما به علت ساختار شیمیایی در انتها گلو رسوب موکوز می دهد که این مورد سخنران را آزار داده و صدا را تا حد کمی مبهم می کند
  • آب گرم: آب گرم خوب است؛ اما ممکن است به سبب مصرف بیش از حد انرژی در طول سخنرانی، با کمبود انرژی رو به رو شوید و این مصرف آب، همین حالت را در شما تشدید نماید
  • قهوه: مصرف کافئین در طول سخنرانی توصیه نمی شود. کافئین در چای، قهوه و نوشابه ها به وفور دیده می شود

ترفندهای مراقبت از تارهای صوتی برای هر سخنران

حفظ تن و انرژی صدا

در طول سخنرانی های پرجمعیت و شلوغ، معمولا همهمه هایی ایجاد می شود که شاید در وهله اول تصور کنید این تنها شما هستید که باید این سر و صدا را کنترل کنید. پیشنهاد ما در چنین موارد سکوت است. فریاد های بیش از حد در مقابل جمعیتی که قطعا قدرت صدایشان از شما بالاتر است بی فایده است. پس با حفظ صدای اصلی خود روی داشتن صدای کلفت و بم تر در سخنرانی تکیه کنید!

ترفندهای مراقبت از تارهای صوتی برای هر سخنران

ترفندهای نجات از اشتباهات مهلکی که در طول سخنرانی رخ می دهد

۳ راه نجات از اشتباهات مهلکی که در طول سخنرانی مرتکب می شویم!

می گویند انسان جایزالخطا است اما هیچ چیز در طول دوران حرفه ای من بدتر از لحظاتی نبوده که به هر دلیلی رشته کلام از دستم خارج شده و مسیر سخنرانی تقریبا به بیراهه رفته است! تصور کنید لحظه ای را که چندین نفر به عنوان مخاطب متوقع رو به رو شما نشسته یا ایستاده اند و منتظر کلام شما هستند، اما شما تقریبا هیچ چیزی در آستین ندارید که تحویل آن ها بدهید یا این که آن قدر اشتباه بزرگی در طول حرف زدن مرتکب شده اید که تقریبا روی صحبت کردن برای شما باقی نمانده است! نه فقط شما، بلکه هر سخنرانی با این اشتباهات مهلکی که ممکن است هر یک از ما مرتکب شویم رو به رو شده است!

وقتی که اشتباهاتی مثل اشتباهات لفظی، خطاهای متداول در برقراری ارتباط غیرکلامی و …مرتکب می شویم اولین واکنش ما دست پاچه شدن و نگرانی است. خصوصا وقتی که از آن دست اشتباهات ترامپ گونه به سبک رئیس جمهور آمریکا در طول سخنرانی داشته باشیم که قرار باشد رسانه ای شود و به گوش عده زیادی برسد. اما همه ما بتوانیم به سبک ترامپ روی این اشتباهات سرپوش بگذاریم احتمالا راه های خیلی ساده ای برای نجات از اشتباهات مهلکی که در طول سخنرانی مرتکب می شویم یافته ایم!

مطلبی که پیش روی شما قرار گرفته آموزش کاملی برای ریکاوری اشتباهات مهلک ما در طول سخنرانی و ادامه آن، حتی قدرتمند تر از قبل می باشد. این آموزش را دنبال کنید.

ترفندهای نجات از اشتباهات مهلکی که در طول سخنرانی رخ می دهد

شاید کلیدی ترین و بهترین واکنش برای ریکاوری و نجات از این اشتباهات حفظ حالت خونسردی و به روی خود نیاوردن باشد! همان ترفندی که بارها سعی می کنیم به کار ببریم اما معمولا این خود ما هستیم که در طول سخنرانی به خاطر اشتباهات مضحکمان لبخند می زنیم یا بلافاصله با عذرخواهی، جمع را این اشتباه آگاه می سازیم!

ترفندهای نجات از اشتباهات مهلکی که در طول سخنرانی رخ می دهد

نجات از این خطاهای متداول راه های ساده تری هم دارد:

با طناب خودمان به چاه نیفتیم!

سال ها قبل به اتفاق چندی از دوستانم در فضای دانشگاه تصمیم گرفتیم که برای رقبت انتخابی بازیگر تئاتر به صورت آماتور شرکت کنیم و یک نمایش خودمانی را در سطح دانشگاه اجرا کنیم. کارگردان این نمایش فردی سخت گیر و به شدت ریزبین بود. در حالی که پیوسته از ما خرده می گرفت و سعی داشت اشتباهات ما را در جمع فاش کند ما هم مدام از او بابت اشتباهات و کم و کاستی عملکردمان در رشته ای که اصلا در آن تخصص نداشتیم عذرخواهی می کردیم و حتی گاهی بابت این خطاها می خندیدیم!

در همان حال بود که کارگردان به ما تشر زد و گفت: هیچ کس دندان های حرفه ای ها را در طول نمایش نمی بیند (حرفه ای ها نمی خندند!)، هیچ کس چروک روی پیشانی حرفه ای ها نمی بیند (حرفه ای ها بابت اشتباهاتشان اخم نمی کنند یا ناراحت نمی شوند) و هیچ فرد حرفه ای سکوتش را با مخاطبانش تقسیم نمی کند!

ترفندهای نجات از اشتباهات مهلکی که در طول سخنرانی رخ می دهد

چنین خاطره ای خیلی خوب نشان می دهد که چه طور ممکن است ما با عملکرد خودمان و در واقع طناب خودمان به چاه بیفتیم!

بی خیال خودمان شویم!

شاید اگر همان زمانی که صرف تشریح اشتباهات مهلکی که در طول سخنرانی مرتکب می شویم را صرف برطرف کردن خطاها بدون سر و صدا می کردیم در اصول فن بیان و سخنوری موفق تر از امروز بودیم!

یکی از دلایلی که باعث می شود در قبال خودمان ناحقی کنیم خودخواهی ما نسبت به خودمان است. اگر کسی از بیرون یک سخنران که مرتکب اشتباهی در طول حرف زدن شده ببیند تصور می کند سعی دارد اشتباهش را جار بزند و به همه اعلام کند که اشتباه کرده است. این در حالی است که تقریبا از بین مخاطبان ما ۵ درصد ممکن است متوجه اشتباهات لپی، تپق زدن در طول سخنرانی یا هر اشتباه دیگری که فکرش را کنید شود. پس چه بهتر که بی خیال خودمان و اشتباهاتمان در طول سخنرانی شویم!

ترفندهای نجات از اشتباهات مهلکی که در طول سخنرانی رخ می دهد

آماده ام، زحمت کشیده ام، همه چیز رو به راه است!

فکر می کنید چه چیزی باعث و بانی اشتباهات خطرناک شما در فن بیان است؟ هر چند که رقیب قدری باشید و با کسب تجربه تبدیل به یک سخنرانی همه فن حریف شده باشید سه اصل آمادگی، تمرین و حفظ خونسردی را فراموش نکنید.

نه فقط برای سخنرانان مبتدی، بلکه هر سخنرانی باید تا ۱۰۰ بار متن سخنرانی را مرور، تمرین و تکرار کند تا بتواند بدون نیاز به ابزارهای کمکی، خودش یک تنه سخنرانی را مدیریت کند. شما چند بار سخنرانی را تمرین می کنید؟ تکنیک شما برای تمرین سخنرانی چیست؟

تکنیک های کنترل شرایط بحرانی در طول سخنرانی

مقابل جمعیت پشت تریبون ایستاده اید. تمرین و تکرار از حد گذشته است؛ الان دیگر وقت آن رسیده تا خودی نشان دهید! پشت میکروفون می روید، شروع به صحبت می کنید اما هیچ صدایی از میکروفون خارج نمی شود. چند بار تست می کنید ولی فایده ای ندارد. بعد از کلی آمد و شد تازه متوجه می شوید که میکروفون را اشتباه روشن می کردید و داستان های ساده ای مثل این!

ترفندهای نجات از اشتباهات مهلکی که در طول سخنرانی رخ می دهد

حالت بعدی زمانی است که شما قرار است با کمک پاورپوینت شروع به سخنرانی کنید اما انگار اسلایدها تنبل تر از این هستند که پا به پای شما پیش بروند. از طرفی هم متمرکز شدن به صورت همزمان روی این دو کمی مشکل به نظر می رسد. در چنین مواردی یا هر بحران مشابه دیگر که تجربه کرده اید و باعث شده اشتباهات مهلکی را مرتکب شوید از راهکارهای زیر استفاده کنید:

مراقب اسلایدها باشید

اسلایدهایی که قرار است ارائه داده شوند را بررسی کنید. خیلی وقت ها قرار نیست از روی اسلاید صحبت کنیم اما چون باید پا به پای اسلایدهای پاورپوینت توضیحات را ارائه کنیم لازم است به ترتیب آن ها و مدیریت صحیح آن ها دقت کنیم.

در تنظیم اسلایدها نیز باید به برخی از نکات توجه کرد. شاید علت دستپاچه شدن خیلی از ما هنگام سخنرانی دستپاچگی هنگام تغییر دادن اسلایدها باشد. محتوایی که قرار است در قالب پاورپوینت ارائه شود را تقسیم کنید. به صورت استاندارد هر اسلاید باید تا ۶ سطر توضیحات با فونت متوسط تا درشت داشته باشد. از انتخاب فونت های خاصی که خواندن آن برای همه مقدور نباشد خودداری کنید. در این باره می توانید اصول تهیه پاورپوینت را در فضای وب جستجو کنید.

ترفندهای نجات از اشتباهات مهلکی که در طول سخنرانی رخ می دهد

حذف عبارت های دوپهلو، اختصاصی و جاگیر از سخنرانی و اسلایدها

طبق تجربه ای که کسب کرده ایم شیوه تهیه اسلایدها یکی دیگر از همین اشتباهات مهلکی است که بدون خواست خودمان، ما را سردرگم می کنند. فضای داخل اسلایدها را با عبارت های معادل فارسی پر کنید و سعی کنید اسلایدها دو زبانه یا فینگلیش نباشند.

تمرین حروف متجانس در طول حرف زدن

یکی دیگر از تمریناتی که به شدت توصیه می کنیم، خصوصا برای سخنرانانی که عادت دارند تند و با عجله صحبت کنند، تمرین حروف متجانس پیش از سخنرانی است. به برخی از این حروف در زبان فارسی نگاه کنید:

ب پ – ج چ – ک گ – ل ر – س ز – ش ژ – و ف – د ت

ترفندهای نجات از اشتباهات مهلکی که در طول سخنرانی رخ می دهد

این حروف معمولا با هم اشتباه می گردند و به در نهایت منجر می شوند کلمات را چیز دیگری تلفظ کنیم. احتمالا با تمرین این حروف و کلماتی که مخرج مشترک دارند این مشکل برطرف می شود.

راه های دائمی غلبه بر ترس از سخنرانی

راه های دائمی غلبه بر ترس از سخنرانی به سبک بزرگان دنیا

اخیرا برخی از سرفصل های منتشر شده در اخبار مرتبط به شدت مرا تعجب زده کرده است: در نامه های ناخوانده تازه کشف شده آبراهام لینکلن از سال های ۱۸۶۰ به بعد رد خشونت و عصبیت دیده می شود. عجیب نیست اگر این ترسی که در نامه های لینکلن احساس می شود را به سخنرانی عمومی نسبت دهیم؛ ترسی که با فن بیان لینکلن به خوبی مهار می شده است. با نگاه به نظریه تکامل داروین و شناخت ریشه های ترس در سخنرانی غلبه بر ترس خیلی راحت تر می توان بر ترس از صحبت کردن در جمع پیروز شد.

در نظریه تکامل داروین به ترس به عنوان یکی از طبیعی ترین غرایز انسان اشاره شده است. داروین از همان زمانی که پشت شیشه ضخیم به مارهای سمی خیره شده بود و حتی از پشت شیشه هم نسبت به حملات مارها واکنش نشان داد اثبات نمود که غریزه ای به نام ترس قطعا در انسان وجود دارد و حتی با وجود توانایی استدلال ما روی واکنش هایمان اثر خواهند گذاشت. پس چه طور می شود که فردی مثل آبراهام لینکلن که اهالی مزرعه محل زندگی اش او را به عنوان فردی بی دست و پا و بی عرضه شناخته بودند قادر می شود نطق گیتسبرگ را به صورت جهانی ارائه کند؟ چه طور می شود لینکلن حتی با وجود معضل اختلال اضطراب اجتماعی که بسیاری از روان شناسان آن را در وجود لینکلن تشخیص داده بودند بتواند با سخنرانی هایش این چنین حماسه سازد شود؟

تحلیل امروز دانشگاه زندگی به شما کمک می کند بتوانید غلبه بر ترس از سخنرانی را این بار از راه های تازه تری تجربه کنید. راه هایی کاربردی و عملی به سبک بزرگان دنیا نظیر آبراهام لینکلن! همراه ما بمانید.

راه های دائمی غلبه بر ترس از سخنرانی

همه ما حداقل یک بار به واسطه حصار های ذهنمان محصور شده ایم! اصلا فکر می کنید تا به حال چند دفعه در زندگی توسط حس جسارت خود غافلگیر شده باشید؟ یک بار؟ دو بار؟ هرگز؟! فکر می کنید در این لحظات شبیه کدام یک از شخصیت های مشهور و شناخته شده دنیا بوده اید که با مشکل ترس از جمعیت و هراس از سخنرانی رو به رو بودند؟ آبراهام لینکلن؟ بریتنی اسپیرز؟ هپی گیلمور؟

راه های دائمی غلبه بر ترس از سخنرانی

بسیاری از ستاره های آسمان شهرت امروز دنیا افرادی خجالتی و درونگرا بوده اند. آن ها هم دقیقا مثل شما به دنبال راهی برای غلبه بر ترس از سخنرانی بودند تا این که موفق شدند به طور کامل این ترس مثل سم را از وجود خود سم زدایی کنند!

غلبه بر ترس به سبک آبراهام لینکلن

شور و اشتیاق به درس! همه آن چیزی که بارها درباره لینکلن شنیدیم تا بتواند با تحصیل در رشته حقوق از کنتاکی به ریاست جمهوری ایالات متحده برسد! با این وجود نامه های باقی مانده از لینکلن و نوشته هایی که اطرافیانش درباره او ثبت نمودند نشان می دهد که وی از اختلالات عصبی پیش از سخنرانی رنج می برده است.

افراد خجالتی مثل لینکلن با ترفندهای زیادی سعی داشتند بر این حس خود غلبه کنند. ” shut it” یکی از عبارت هایی بوده است که همیشه لینکلن پیش از شروع سخنرانی و زمانی که به شدت بابت استرس سخنرانی نگران بوده است زیر لب زمزمه می کرده است. خیلی ها این shut it یا معادل فارسی “تمامش کن” را به تمریناتی نسبت می دهند که معمولا لینکلن برای غلبه بر ترس از سخنرانی خود زیر لب زمزمه می نموده است!

اگر شما هم از یک موضوع نفرت دارید و بلعکس به یک موضوع خاص علاقمند هستید همان احساس را در خود تحریک کنید. مثلا با استفاده از جمله “تمامش کن” و به سبک لینکلن شما هم می توانید حس های منفی خود را سرکوب کنید و در عوض با جملات مثبت همان حس را نسبت به موضوع مورد علاقه خود تشدید نمایید.

نمونه های ترس لینکلن از سخنرانی های عمومی

بر خلاف آن چه انتظار می رود آبراهام لینکلن همیشه ترس خود را از سخنرانی های عمومی جار میزد! گفته شده بعد از نطق گیتسبرگ به عنوان موفقیت آمیزترین و پرافتخارترین سخنرانی های او کمیته سیاسی جمهوری خواه با توجه به تکان دهنده بودن سخنرانی هایش از او برای یک نطق بزرگ دیگر در نیوجرسی دعوت به عمل می آورد. اما لینکلن در کمال ناباوری این سخنرانی را با دلایل حقیقی و با صداقت کامل رد می کند:

“در این لحظه نمی توانم در نیوجرسی صحبت کنم. بیماری یکی از اعضا خانواده ام به اندازه کافی مرا عصبانی کرده است و فعلا زمان کافی برای تعامل و حضور در این مراسم را ندارم.”

راه های دائمی غلبه بر ترس از سخنرانی

در نامه ای که از طرف لینکلن برای کمیته ارسال شده، لینکلن خود را عصبی و نامساعد شرح داده و از حضور در سخنرانی امتناع ورزیده است.

غلبه بر ترس به سبک سایر بزرگان دنیا

وارن بافت

اگر فقط یک داستان یا شرح زندگی در تاریخ وجود داشته باشد که بتواند شما را از پتانسیل هر سخنران برای غلبه بر ترس از سخنرانی قانع کند داستان موفقیت وارن بافت است. موفق‌ترین سرمایه‌گذار قرن بیستم آمریکا است که از معرفی خودش در کلاس درس دانشگاه می ترسید و بسیاری از واحدهای دانشگاهی وارن بافت به خاطر این که مبادا مجبور شود مقابل جمع صحبت کند به تغویق می افتاده است!

وارن بافت بعد از چند سال توانست خودش را قانع کند تا بتواند مثل بقیه در حضور جمع صحبت کند. دو راه دائمی که احتمالا به غلبه بر ترس از سخنرانی شما نیز کمک کند:

  • ” تو باید این کار را انجام دهی؛ و هر چه قدر سریع تر این کار را به آخر برسانی سریع تر خلاص می شوی!”
  • “دردناک است اما انجام صحبت کردن در جمع این درد را تسکین می دهد!”

راه های دائمی غلبه بر ترس از سخنرانی

فکر می کنید تکنیک های آن زمان وارن بافت به عنوان یک از ده ثروتمند جهان بتواند به شما برای غلبه بر ترس از سخنرانی کمک کند؟

جول اسکات اوستین

وی رهبر بزرگترین کلیسای پروتستان است. شاید نام او را کم تر شنیده باشید اما محال است خطابه‌های تلویزیونی او را با بیش از ۷ میلیون نفر بازدیدکننده در هفته ندیده باشید! او کشیشی خنده رو است که به واسطه فعالیت های کمدی پدرش وارد صحنه شده است؛ اما بر خلاف پدرش همیشه به خاطر ترس از جمع پشت صحنه قایم می شده و بارها توسط دیگران مورد نقد قرار گرفته است.

بالاخره اسکات اوستین در سن ۳۶ سالگی با نادیده گرفتن تمام انتقادها و جایگزین کردن کلمات مثبت و دلگرم کننده برای خودش توانست بر ناامیدی، شک و تردید برای ایستادن روی صحنه تا همیشه غلبه کند.

امروزه کم تر کسی باور می کند این کشیش خنده رو هم زمانی از اضطراب اجتماعی رنج می برده است!

راه های دائمی غلبه بر ترس از سخنرانی

توماس جفرسون

کسی باور می کند سومین رئیس جمهور آمریکا به عنوان یکی از بنیانگذاران یک سرزمین تازه، پدر آمریکا جدید، مدافع دموکراسی و نویسنده اصلی اعلامیه استقلال از سخنرانی در حضور جمع هراس داشته است؟ ترس اجتماعی جفرسون در اسناد تاریخی آمریکا ثبت شده است و جان آدامز اعتراف کرده که تا زمان حضورش در کنگره، هرگز سه جمله متوالی و صریح را از زبان جفرسون نشنیده بوده است!

بسیاری از فیلم سازان می نویسند: هر زمان که قرار بود جفرسون فریاد بزند، فریادش در گلویش حبس می شد و صدایش فرو می رفت!

جفرسون هرگز نتوانسته مثل لینکلن بر ترس خود از سخنرانی غلبه کند؛ اما همین ترس به او انگیزه کافی برای شروع تغییرات جدی در خاک آمریکا را داده است!

راه های دائمی غلبه بر ترس از سخنرانی

بررسی ارکان اساسی در ظاهر سخنران

۵ رکن اساسی در ظاهر سخنران که معمولا از آن ها غافل هستیم

چه دوست داشته باشیم و چه دوست نداشته باشیم در جامعه ای زندگی می کنیم که درست مطابق با باور قدیمی “عقل مردم به چشمشان است” اکثریت افراد ظاهربین هستند. البته جای هیچ سرزنشی هم در این زمینه باقی نمی ماند؛ چون مطابق با تحقیقات فیزیولوژیک صورت گرفته روی عموم مردم، معمولا در ۲۰ ثانیه اول رویارویی ما با دیگران ذهنیت اصلی و اساسی ما نسبت به آن ها شکل می گیرد. قطعا در این ۲۰ ثانیه تنها چیزی که به چشم می آید ظاهر افراد است؛ و لاغیر! در سخنرانی هم به همین منوال است و حتی شاید با قطعیت بیشتری بتوانیم روی ظاهر سخنران تاکید کنیم؛ چون این ظاهر شما است که در اولین برخورد با چشمان مخاطب گره می خورد.

اگر درون هر فرد یا یک ارگان، سازمان یا یک کمپانی بزرگ متجمع از ایده ها، تفکرها، مهارت ها و علوم مختلف بدانیم ظاهر هر نفر نماینده اصلی آن کمپانی در ملا عام خواهد بود. ممکن است ظاهر به عنوان یک مقوله پر خرج و مسئله دار برای هر سخنران دغدغه مندی مطرح باشد اما رسیدگی به این بخش کلیدی برای هر سخنران آن چنان هم پردردسر نیست. رسیدگی به ظاهر سخنران نه به وزن کم کردن نیاز دارد و نه به ظاهرسازی.  تنها کافی است به چند رکن اساسی در ظاهر سخنران که معمولا از آن ها غافل هستیم نگاهی دوباره داشته باشیم.

بررسی ارکان اساسی در ظاهر سخنران

قبل از این که شروع کنید و بخواهید به بخش های مختلف ظاهر خود در سخنرانی رسیدگی کرده باشید جلو آینه بایستید. بی توجه به تمام معیارها و ارکانی که در ادامه بررسی خواهیم کرد یک بازنگری کلی روی ظاهرتان داشته باشید. خودتان چه احساسی نسبت به ظاهرتان دارید؟ بخش هایی از ظاهرتان که قابل تغییر است چه تحولاتی می تواند داشته باشد؟

بررسی ارکان اساسی در ظاهر سخنران

حالا که به خوبی ظاهر خود را بازنگری کرده اید می توانید به برخی از ارکان اساسی در ظاهر سخنران که معرفی می کنیم توجه کنید:

مراقبت های اولیه مو برای هر سخنران

مراقبت های اولیه از مو برای مردان عموما به براشینگ و استفاده از تقویت کننده های مو خلاصه می شود. در صورتی که فیلمبرداری یا عکسبرداری از صحنه سخنرانی صورت می گیرد پیشنهاد می کنیم از موادی که موجب براق شدن موهایتان می شوند استفاده نکنید. حالت طبیعی موها همیشه بهتر از است تا زمانی که از مواد خارجی استفاده می کنید.

اهمیت پوست صورت برای هر سخنران

پیرایش صورت برای سخنرانان اهمیت زیادی دارد. در شرایطی که اولین بار است با مخاطبان خود رو به رو می شوید و قرار است چهره اصیل شما برای اولین بار توسط مخاطب دیده شود حتما بخواهید تا گریم ساده و لایت مردانه پیش از فیلمبرداری روی صورت شما صورت گیرد. حتی اگر فیلمبرداری عمومی صورت نمی گیرد احتمال فیلمبرداری یا عکسبرداری شخصی توسط حاضرین را در نظر داشته باشید. مهم ترین مزیت این گریم پوشیده شده بخش هایی است که به علت درخشش پوست زیر نور یا ایجاد سایه های مختلف روی نواحی گردن ممکن است نامطلوب به نظر برسند.

بررسی ارکان اساسی در ظاهر سخنران

دهان و دندان در سخنرانی

قطعا هر سخنران پیش از ورود به صحنه نسبت به پاکیزه کردن فضای دهان و دندان ها اقدام می کند. اما جالب است بدانید که بزرگ ترین سخنرانان دنیا همیشه یک قاشق و یک دهان شویه به همراه دارند! این دو ابزارهای ضروری هستند که به سخنران اعتماد به نفس می دهند. به این ترتیب سخنران پیش از سخنرانی و در هر جایی می تواند چند قطره از دهانشویه را برای افزایش اعتماد به نفس خود استفاده نماید.

انتخاب لباس مناسب برای سخنرانی

در انتخاب لباس مناسب برای سخنرانی باید به چند عامل مهم حتما توجه کنید:

همه چیز متناسب با موقعیت بپوشید!

چه کسی گفته است یک سخنران حتما باید با کت و شلوار، خیلی شیک و رسمی در مراسم یا سخنرانی ها حاضر شود؟ چه کسی ظاهر سخنران را به یک نوع لباس با تم تیره و کفش های خشک و ناراحت محدود می کند که قدرت حرکت را از او در صحنه می گیرند؟

بررسی ارکان اساسی در ظاهر سخنران

یک سخنران باید جرئت انتخاب و پوشیدن لباس های مختلف را داشته باشد. شاید قرار باشد شما در یک محفل علمی یا تجاری صحبت کنید و بنابراین قطعا باید با تیپ فوق العاده رسمی و خاص حاضر شوید؛ اما اگر قرار باشد همین سخنرانی در جمع یک سری دانشجو کارآموز صورت گیرد قطعا می توان لباس های اسپرت و راحت تری هم پوشید!

در برخی از جمع های دوستانه که مخاطب ما افراد آشنایی هستند این انعطاف بیشتر و بیشتر می شود. به هر حال هر نوع لباسی که انتخاب می کنید مهم این است که به نظافت، صاف بودن و مرتب بودن آن پوشش دقت نمایید.

برای خانم ها پوشش مناسب در سخنرانی متناسب با فرهنگ غالب در ایران همان ست اداری کامل است که به اندازه کافی آزادی عمل را روی صحنه به آن ها بدهد. توجه داشته باشید که مهم ترین مسئله در انتخاب لباس احساس راحتی سخنران است. بنابراین در کنار توجه به نوع ظاهر سخنران باید نسبت به راحتی آن لباس هم دقت کنیم.

توجه به فرهنگ مخاطبین

پیش از هر چیز بهتر است به قرنی که در آن زندگی می کنیم نگاه کنیم. در هزاره سوم و عصر مردن لباس پوشیدن به دوران قدیم تفاوت های زیادی دارد. مدهای زیادی در جامعه رواج می یابد و خیلی هم سریع بین مردان و زنان متداول می شود. اما نباید فراموش کرد که محل رونمایی از این مدها قطعا صحنه سخنرانی نیست!

مشکل از آن جایی شروع میشود که بسیاری از این مدها حداقل با فرهنگ حاکم بر مراسم های رسمی و سخنرانی های بزرگ ما هماهنگ نیستند. در چنین مواردی بهتر است برای انتخاب لباس در ظاهر سخنران به فرهنگ مخاطبین پناه ببریم. مثلا دیدن یک سخنران با لباس کردی در منطقه کردنشین کشور ما موضوع عجیبی نیست؛ اما اگر قرار باشد همین سخنران در کشور اروپایی با این ظاهر حاضر شود و اعتقاد داشته باشد که باید به سنت ها پایبند باشیم مسلما با مشکل مسخره شدن توسط اطرافیان رو به رو می شود!

بررسی ارکان اساسی در ظاهر سخنران

از این رو توجه به فرهنگ مخاطبان در انتخاب لباس شایسته سخنرانی نقش زیادی دارد.

مسائل اعتقادی در انتخاب پوشش متناسب با سخنرانی

به جز فرهنگ، اعتقاد مردم هر منطقه هم در شکل گیری نوع پوشش اثر می گذارد. اعتقاد و فرهنگ پیوستگی و پیوند زیادی با هم دارند. به همین دلیل است که بسیاری از پوشش های غربی در کشور ما خصوصا در محافل رسمی جایی ندارد.

انتخاب استایل شخصی برای سخنرانی

پیشنهاد ما به آن دسته از افراد سختگیری که هنوز نتوانستند با مقوله ظاهر سخنران کنار بیایند انتخاب یک استایل اختصاصی است. استایل اختصاصی مجموعه تیپ، حالات مو، نوع پوشش، ترکیب آنها با وسایل شخصی و زبان بدن شما می باشد. اگر دیده باشید بسیاری از افراد مشهور استایل خاصی برای خودشان انتخاب می کنند؛ طوری که بعد از مدتی کسی با دیدن آن استایل متعجب یا غافلگیر نمی شود.

شما هم می توانید در جایگاه یک سخنران یک استایل ترکیبی خاص را برای خود انتخاب کنید و از همان اول چشم مخاطبان را به آن استایل عادت دهید. در این استایل می توانید از کفش و کیف راحت و مورد علاقه خود استفاده کنید و آن را با سایر بخش ها هماهنگ کنید.

بررسی ارکان اساسی در ظاهر سخنران

سخنوری برای موفقیت: چه طور با سخنانمان ایجاد انگیزه کنیم؟

اخیرا به صورت کاملا اتفاقی با یکی از دوستانم که مسئول بازاریابی و تجزیه و تحلیل بازخوردهای مردمی یک کمپانی تولید نوشیدنی بود صحبت می کردم که خیلی ذهنم را به خودش مشغول کرد. وظیفه او در این کمپانی نه حسابرسی بود و نه فعالیت در بخش تولید یا حمل و نقل کالا. او در یکی از بخش های حساس کمپانی با هدف انتقال آمار و ارقام رضایتمندی مشتریان، حقایق مرتبط با مصرف نوشیدنی ها و برقراری ارتباط موثر با آن ها فعالیت می کرد. مثلا یکی از حوزه های کاری او گفتگو با نمایندگان فروش عمده محصولات، گفتگو با آن ها درباره تجربیات مشتریان و ترغیب آن ها به خرید محصولات بود. با کمی تامل در شرایط کاری او و بسیاری از افرادی که ارتباطات بخشی از حوزه کاری آن ها را تشکیل می دهد فهمیدم که در واقع همه ما در هر لحظه از زندگیمان مشغول سخنرانی هستیم؛ سخنرانی هایی که صرفا با هدف تبادل اطلاعات صورت نمی گیرد و ایجاد انگیزه در افراد کلیدی ترین هدف آن ها است.

اگر فکر می کنید که در این گفتگوها یک سخنران می تواند نقش یک ربات را بازی کند و صرفا با از بَر کردن کلمات یک اجرا قابل قبول حیرت انگیز را به نمایش بگذارد کاملا در اشتباه هستید. برای یک سخنرانی استاندارد و برای ایجاد انگیزه باید دو مرحله مهم را پشت سر گذاشت: تصمیم گیری درباره عمل یا فعالیتی که از مخاطب انتظارش را داریم و تحریک مخاطب برای انجام آن عمل.

در ادامه خیلی جزئی تر متوجه می شوید که چه طور در روزمرگی ها و اوقاتی که مشغول سخن گفتن یا سخنوری هستیم می توانیم در افراد ایجاد انگیزه کرده و آن ها را به واکنش و تعامل وا داریم.

چه طور با سخنانمان ایجاد انگیزه کنیم؟

چه طور با سخنانمان ایجاد انگیزه کنیم؟

با زبان احساس حرف بزنیم!

در طول یک هفته ای که از یک سخنرانی می گذرد شاید یک درصد یا حتی کم تر از یک درصد اطلاعاتی که شما به مخاطبانتان ارائه دادید در خاطر آن ها بماند. در صورتی که وقتی زبان احساس وارد سخنرانی می شود همه چیز فرق می کند. مثلا:

  1. معلم محبوب شما در دوره دبستان چه کسی بوده است؟ در یادآوری او از درس ها یا اطلاعاتی که توسط او به شما انتقال شده است چیزی به یاد می آورید یا خاطرات شما بیشتر به خاطر احساساتی که در حرف زدن با او رد و بدل شده تا این سن ماندگار شده اند؟
  2. صحبت های کدام سخنران تا کنون بیشترین تاثیر را روی ذهن شما داشته و از او به عنوان یک سخنران خارق العاده یاد می کنید؟ مثلا در آپریل ۱۹۵۱ ژنرال داگلاس مک آرتور در سخنرانی خداحافظی با کنگره گفت: سربازان دنیا هرگز نمی میرند؛ آن ها فقط برای مدتی از میان ما ناپدید می شوند. و این سخنرانی به یکی از اثرگذارترین سخنرانی های تاریخ آمریکا تبدیل شد!

چه طور با سخنانمان ایجاد انگیزه کنیم؟

مکالمه غیر کلامی در مقابل محتوا کلامی

هر پیامی که قرار است با سخنوری رد و بدل شود مهم مهارت های انگیزشی سخنران برای مخاطبان و وادار کردن آن ها به اقدام است. شاید بهترین مصداق برای اثبات تاثیرگذاری بیشتر مکالمه غیرکلامی نسبت به محتوا کلامی همان ارائه توضیحات به وسیله پاورپوینت باشد. پاور پوینت یکی از ابزارهای کلیدی است که ریشه های ترس از سخنرانی به واسطه آن تا حدودی سست شده اند اما تاثیرگذاری توسط آن روی مخاطب به همان اندازه کاهش یافته است.

یکی از دلایلی که ارائه با پاورپوینت معمولا با استقبال مواجه نمی شود تکیه کردن به اسلاید ها، پشت کردن به مخاطبان و ایجاد یک جو منفعل بین سخنران و مخاطب است. این در حالی است که یک سخنرانی بالقوه به جریان احساسات فرد سخنران نیاز دارد که روی صحنه جا به جا می شود و سپس به شنونده می رسد.

چه طور با سخنانمان ایجاد انگیزه کنیم؟

ابزار های انگیزشی غیرکلامی

برخی از ابزارهایی که اتفاقا در  فن بیان مناظره هم روی آن ها تاکید می شود عبارتند از:

  • موضع گیری: موضع گیری های قوی در برابر مسائل باعث می شود مخاطبی که تا آن لحظه درعالم دیگری به سر می برده فعال شده و در صورت وجود موضع متفاوت با شما مخالفت کند
  • حرکت: جنبش روی صحنه حداقل مخاطب را وادار می کند تا روی صحنه مکان شما را دنبال کند و با سکون شما خواب آلود نشود
  • ژشت و اشارات: حرکات دست و بدن در فن مذاکره با مشتری تا فن مکالمه با رئیس برای قانع کردن اطرافیان کارآمد است
  • حالات چهره و ارتباط چشمی: با نگاهی بر اصول و فنون مناظره متوجه می شویم که تا چه حد ارتباطات چشمی می تواند روی ایجاد انگیزه در مخاطبان اثرگذار باشد
  • نزدیکی به شنوندگان: هر چه قدر که جایگاه شما به عنوان یک سخنران از مخاطب دورتر باشد و دسترسی شما به آن ها برای دقیق دیدن آن ها یا سوال و جواب کم تر باشد این اثرگذاری برای ایجاد انگیزه کم تر می شود
  • آغوش باز و ظاهر راحت: ظاهر برخی از سخنرانان ان قدر صمیمی و نزدیک است که مخاطب احساس می کند سخنران با نگاه کردن به آن ها هر لحظه به آن ها خوشامدگویی می کند
  • انرژی در صدا: یکی از عوامل مهم در صداسازی برای فن بیان برقراری تعادل بین آرامی یا بلندی صدا است؛ چیزی که انرژی صدای ما را بیشتر نمودار می کند
  • مکث ها و سکوت ها: حتی مکث در سخنرانی هم می تواند به عنوان یک وقت اضافه برای مخاطب عمل کند و برای پاسخ دادن به شما در او ایجاد انگیزه کند

چه طور با سخنانمان ایجاد انگیزه کنیم؟

دستورالعمل های انگیزشی صریح

برای ایجاد انگیزه در مخاطبان بیش از هر چیز دیگر به یک دستور العمل انگیزشی صریح نیاز داریم. فرض کنید قرار است در طول سخنرانی فرم نظر سنجی بین مخاطبان عرضه کنید و از آن ها درباره جزئیات مراسم نظرخواهی کنید. فکر می کنید اگر برگه سفید را برای نوشتن بازخوردهایشان در اختیار آن ها بگذاریم بیشتر مشارکت می کنند یا زمانی که یک فرم طبقه بندی شده اصولی را در اختیارشان قرار دهیم که جزئیات مختلف در آن صراحتا درج شده باشد؟

بخشی از این دستورالعمل ها خودتان باید در طول سخنرانی به کار ببرید. مثلا برای ایجاد انگیزه مسلما ایجاد گروه های دو نفره و درخواست از افراد برای انجام مشورت یا کارهای گروهی زودتر نتیجه می دهد تا این که هر فرد بخواهد خودش در خودش انگیزه ایجاد کند!

چه طور با سخنانمان ایجاد انگیزه کنیم؟

فراخوانی به عمل

یکی از بهترین راه ها برای القا اهداف به مخاطبان فراخوانی آن ها به عمل است. فرض کنید قرار است در یک مراسم و برای دعوت از مردم به بخشش و بخشندگی نسبت به یکدیگر سخنرانی جامعی داشته باشید. برنامه شما چیست؟ قرار است کتاب ها را زیر و رو کنید و سخنان بزرگان را درباره بخشش نقل و قول کنید؟

در مثال یاد شده و با کمی خلاقیت برای ایجاد انگیزه می توانید از حاضرین بخواهید به دلخواه یکی از افراد حاضر در جمع را انتخاب کرده و هر آن چه که بیشتر در آن مهارت و تخصص دارند را در اختیار یکدیگر قرار دهند.

بررسی ریشه های ترس قبل از حرف زدن

با شناخت ریشه های ترس ،دلواپسی هایتان را حین حرف زدن در جمع دور بریزید!

اگر همین حالا یک در حالی که وسط کلاس درس نشسته اید از شما بخواهند تا در یک سخنرانی دانشجویی، پشت تریبون قرار بگیرید و درباره رویکردها و اهداف خود نسبت به رشته تحصیلیان توضیح دهید چه احساسی دارید؟ به قول معروف شُر شُر عرق می ریزید، کف دستانتان خیس می شود، عرق سردی روی پیشانیتان می نشیند و دست و پاهایتان می لرزد؟ اگر قرار باشد در مقابل چندی از نمایندگان نامدار شرکت ها یا سازمان های دیگر در یک مصاحبه مطبوعاتی شرکت کنید یا این که مقابل آن ها ازطرح ها و ایده هایتان دفاع کنید چه طور؟ اصلا چرا راه دور برویم؛ ارائه پایان نامه تحصیلیتان را چه طور مدیریت می کنید وقتی که چند داور سخت گیر قرار است همزمان به فن بیان، اطلاعات ارائه شده توسط شما و صحت آن ها نمره بدهند؟ از آن دسته افرادی هستید که می توانند در هر شرایطی پا روی پا بیندازند و بحران را سپری کنند یا این که ترس و دلواپسی از سخنرانی های عمومی تمام وجودتان را می گیرد؟ به راستی ریشه های ترس که باعث واکنش های گوناگون عصبی در فرد می شود چیست؟

دلواپسی های قبل از سخنرانی مانع یا دست اندازهایی هستند که در طول حرف زدن ما را به دام خود می اندازند. برخی از این دلواپسی های نظیر یک دست انداز فقط باعث کاهش سرعت ما، ایجاد لکنت در طول سخنرانی یا مکث های بیش از حد می شوند؛ اما برخی واقعا باعث می شوند ترمز سخنرانی عمومی کشیده شود و به صورت غیر فعال و با زور سخنرانی را پیش ببریم!

شاید راه های کاهش استرس سخنرانی تا حد زیادی بتواند روند سخنرانی یا گفتگو عمومی را تسهیل کند؛ اما این بار قصد داریم با بررسی ریشه های ترس در سخنرانی یا گفتگوهای عمومی ابه این ترس یا دلواپسی یک بار برای همیشه خاتمه دهیم.

بررسی ریشه های ترس قبل از حرف زدن

ترس یا فوبیا احساس مغز ما نسبت به یک تهدید یا خطر خارجی است. هروقت با چیز جدیدی روبرو  می شویم که آن را نمی شناسیم و فکر می کنیم یک تهدید برای ما است می ترسیم مثل ترس از تاریکی، ترس از مرگ، ترس از دست دادن عزیزان، ترس از ارتفاع و …که نسبت به آن ها گارد می گیریم و ثمره این واکنش دفاعی روحی، تاثیرات فیزیولوژیک زیادی روی بدن ما دارد.

بررسی ریشه های ترس قبل از حرف زدن

آمار عجیب شیوع ترس از صحبت کردن در جمع!

در سال ۱۹۷۷ در کتاب مرجع Book of Lists فهرستی از بارزترین نگرانی ها یا بهتر بگوییم، ترس های مردم در دنیا توسط شرکت Bruskin اعلام شد که ۱۴ مورد از آن ها به ترتیب زیر اعلام شدند:

  1. صحبت کردن قدر جمع
  2.  ارتفاع
  3. حشرات
  4.   مشکلات مالی
  5.   آب در عمق بالا
  6.   بیماری
  7.   مرگ
  8. پرواز
  9. حیات وحش
  10. سگ
  11. رانندگی با ماشین
  12. تاریکی
  13.  آسانسور
  14. پله برقی

بررسی ریشه های ترس قبل از حرف زدن

معرفی ریشه های ترس از صحبت و سخنرانی های عمومی

برخی از دلایلی که یک سخنران یا گوینده را دلواپس می کند و باعث می شوند ترس در او ریشه بدواند عبارتند از:

خود آگاهی ما مقابل جمعیت های بزرگ

ترس برخلاف تصور اتفاقا خوب است. اگر همین حس ترس نبود احتمالا پیش از سخنرانی های حساس روی مبل لَم می دادیم و بدون آمادگی در سرنوشت ساز ترین قرار ملاقات ها یا مصاحبه های کاری و تحصیلیمان شرکت می کردیم.

ترس همه جا با ما است و مارا رها نمی کند. مثال های پیش پاافتاده تری هم بابت این حس ترسی که هنگام سخنرانی یا صحبت های عمومی ایجاد می شود وجود دارد. اگر ترس نبود حتما از راه پله آپارتمان نقش زمین می شدیم یا زحمت خواندن درس ها را نمی کشیدیم!

با این حال در رویارویی با جمعیت های بزرگ برای همه ما دلهره آور است. به همین دلیل بارها از دوستان یا نزدیکان خود شنیده اید که می گویند ما خیلی راحت می توانیم با یک نفر یا یک گروه کم جمعیت بااعتماد به نفس حرف بزنیم اما وقتی مقابل جمعیت بزرگی قرار می گیریم مضطرب می شویم.

در چنین مواقعی دو استراتژی در از بین بردن ریشه های ترس در این مورد به ما کمک می کند:

  1. به خاطر داشته باشیم که صد نفر همان یک نفر هایی هستند که ما خیلی خوب می توانیم با آن ها گفتگو کنیم
  2. به جای تمرکز روی تعداد مخاطبان به این توجه کنیم که آیا مخاطبان ما به خوبی حرف هایمان را درک کرده اند؟

بررسی ریشه های ترس قبل از حرف زدن

ترس از “عصبی” تلقی شدن

گاهی بهترین تکنیک‌های کاهش اضطراب قبل از سخنرانی‌های پرتنش و ترسناک هم نمی تواند ریشه های ترس که باعث تزلزل یک سخنرانی و افت مهارت های ما در صحبت کردن شده ااست بخشکاند. گاهی باید به این گفته ایمان بیاوریم که هیچ چیز در دنیا ترس آور نیست غیر از خود ما برای خودمان! در واقع ترس واقعی خیلی از ما از ظاهر شدن در یک جمع بزرگ و صحبت کردن، ترس به خاطر ترسناک به نظر آمدن ما از دیدگاه بقیه است!

شاید سخنرانی که به خاطر ترس از سخنرانی عصبی و مضطرب شده است تصور کند مخاطبان یا شنوندگان درباره او چنین فکر کنند که به مطلب تسلط کافی ندارند. اما وقتی از یک منظر دیگر به این موضوع نگاه می کنیم همه چیز فرق دارد و اتفاقا دیدگاه یا نظرات مخاطبان متفاوت است. مثلا اگر شما به جای همین مخاطبان باشید و سخنرانی را ببینید که از شدت عصبانیت به خود می پیچد، تپق می زند، حرف هایش را فراموش می کند و…بیشتر دلتان برای او می سوزد تا این که بخواهید در تسلطش به مطلب واکاوی کنید!

ترس از قضاوت شدن

مشکل بزرگ ما این است که ما ممخاطبانمان را همچون غول های بی شاخ و دُمی تصور می کنیم که منتظر فرصتی برای شکارما هستند؛ درحالی که این تصور برای مخاطبان آگاه و دنیادیده کاملا غلط است. خودتان را در نظر بگیرید وقتی دریک جمع قرار می گیرید که قرار است شخصی صحبت کند آیا قصد شما از حضوردراین جمع این است که اورا ضایع کنید، اشکالاتش را در طول صحبت کردن پررنگ نمایید یا هدفتان این است که چیزی از یاد بگیرید؟

بررسی ریشه های ترس قبل از حرف زدن

مسلما هدفتان یادگیری است و هر مسئله حاشیه ای هم که پیش آید بازهم شما یک هدف را بابت حضور در این جمع دنبال کرده اید. مخاطبان شما هم در طول سخنرانی همین گونه هستند و به صورت طبیعی منتظر فرصتی برای شکار اشتباهات لُپی شما نیستند!

نگرانی بابت قضاوت شدن تا بی توجهی مخاطبان در طول سخنرانی از مهم ترین ریشه های ترس هستند که باید هر چه زودتر در خود ریشه کَن کنید!

ردپای شکست های قبلی

دلواپسی از صحبت کردن در جمع تا سخنرانی های بزرگ تر مربوط به یک رفتاری است که قبلا توسط ناخودآگاه ما ثبت شده و در واقع ما این شیوه رفتاری را آموخته ایم. شاید چنین رفتاری مثل یک درخت درست از همان زمانی که در جمع و در یک سخنرانی فوق مهم مثلا تپق زده اید ریشه دوانده است. در چنین حالتی این درخت مثل یک شجر شوم در نظر شما رشد می کند و هر بار که قرار است دوباره سخنرانی کنید با خود می گویید این درخت ظرفیت های باروری و ثمره دادن برای اشتباهات دوباره من را دارد!

بررسی ریشه های ترس قبل از حرف زدن

همان طور که می بینید این خود ما هستیم که درخت اشتباهات قبلی را می کاریم و بدان پر و بال می دهیم؛ واگرنه هیچ منطقی از این فرضیه پشتیبانی نمی کند که اشتباهات سابق الزاما باید تکرار شوند!

نقش ضمیر ناخودآگاه سخنران در سخنرانی

چه طور ضمیر ناخودآگاه مخاطب ، سخنران را توانمندتر می سازد؟

آیا می دانید دقیقا چه اتفاقات ناملموسی درون ذهن افراد رخ می دهد وقتی یک نفر قصد دارد با فرد دیگری ارتباط برقرار کند؟ آیا می دانید چه فعل و انفعالاتی صورت می گیرد تا یک نفر رهبری سخنرانی را به دست می گیرد، باعث ایجاد انگیزه در دیگران می شود و خلاصه تغییراتی در حال و هوای آن ها ایجاد می کند؟ پاسخ به این سوال چیزی است که هرگز فکرش را نمی کرده اید و احتمالا تا کنون هم از کسی نشنیده اید: ضمیر ناخودآگاه مخاطب!

دقایقی قبل از شروع سخنرانی یک گفتگو ناخودآگاه بین مخاطبان و سخنران شکل می گیرد که منجر به رمزگشایی از اهداف سخنران از یک سخنرانی می شوند. این گفتگو ناخودآگاهانه باعث می شود مخاطب از خود بپرسد این سخنران دوست من است یا دشمن عقاید من؟ از سخنرانی او خوشم آمده است یا یا نه؟ او با سخنرانی اش مرا تحت کنترل خود درآورده یا در واقع سخنران در کنترل من است؟

مجموعه این پرسش ها قبل از این که سخنران یک واژه بیان کرده باشد در ذهن مخاطب شکل می گیرد. بنابراین سوالات مخاطب درباره حرف هایی که سخنران زده است نیست و بیشتر ابهاماتی در رابطه با ظاهر سخنران، وضعیت او در صحنه و کلیات سخنرانی است که قرار است برپا گردد. در چنین حالتی این هنر سخنران است که بتواند ضمیر ناخودآگاه مخاطب را تا پایان قرنطینه کند و خودش هم به صورت خلاقانه ای با تکیه بر همین ضمیر ناخودآگاه سخن بگوید.

اگر تا کنون درباره ضمیر ناخودآگاه سخنران و نقش آن در سخنرانی آگاه نداشتید این مطلب از شما یک هنرمند واقعی در سخنوری می سازد!

نقش ضمیر ناخودآگاه سخنران در سخنرانی

هیپنوتیزم و جملات هیپنوتیزم کننده در افراد اثر می گذارند چون ذات هیپنوتیزم غیرمعمول و دور از دسترس است. به محض این که سخنران از این کلمات استفاده کند مخاطبان مسحور می شوند. اما گاهی می توان از ویژگی ها ذاتی افراد مثل ضمیر ناخودآگاهشان به نفع خود استفاده کرد؛ دقیقا مثل زمانی که یک انسان مشغول دیدن تلویزیون یا خواندن یک کتاب است و ذهنش چنان درگیر قضیه می شود که در ناخودآگاه خود گم می شود.

نقش ضمیر ناخودآگاه سخنران در سخنرانی

باور کنید یا نه حتی با حرف زدن و سخنرانی کردن هم می توان به گنجینه بزرگ قابل کنترل در مغز هر انسان، یعنی ضمیرناخودآگاهش دست یافت و آن را تحت کنترل خود درآورد. ۵ تکنیک زیر، ۵ راه طلایی هستند که شما را قادر می سازند به ضمیر ناخودآگاه مخاطبانتان به سادگی وارد شده و آن ها را تا حدودی کنترل نمایید.

پرورش داستان: قدرت هیپنوتیزم یک داستان خوب

میدانید هر سال چند هزار یا چند میلیون فیلم در جهان تولید می شود؟ چند کتاب منتشر می شود؟ احتمالا آمار دقیقی در دست ندارید اما می دانید که این آمار در سال سر به فلک می زند. چرا؟ چون اصولا انسان ها علاق شدیدی به داستان، داستان سرایی یا شنیدن داستان دارند.

با داستان سرایی و به وسیله تکنیک های خاصی که در ادامه بررسی می کنیم ضمیر ناخودآگاه مخاطب را به چنگ گرفت:

حکایت های مستقیم

این روش شامل روایت داستان هایی می شود که مستقیما افراد را درگیر می کنند. این روایت ها بیشتر از کتاب هایی است که نزد مردم محبوب تر هستند و غالب آن ها این کتاب ها را مطالعه کرده اند؛ مثل هزار و یک شب که راوی داستان همان شخص درگیر در داستان است. همان طور که می دانید در این کتاب شهرزاد قصه گو به مدت سه سال هر شب داستانی را روایت می کند و هر داستان طوری تمام می شود که شنونده همچنان مشتاق شنیدن داستان بعدی می ماند.

نقش ضمیر ناخودآگاه سخنران در سخنرانی

حکایت های غیرمستقیم

در این روش راوی که شما هستید در طول سخنرانی خود را از تمام داستان ها و اشخاص آن متمایز و جدا می دانید و حتما نقل می کنید که این داستان مثلا برگرفته از یک فیلم یا یک برنامه در تلویزیون است.

القا سخت: مدیریت سخنرانی به وسیله افراد

در زمان های قدیم معمولا کسانی که اجرا صحنه ای بزرگ داشتند و کار آن ها برگزاری نمایش بود گروهی از افراد با استعداد را به عنوان تیم همراه خود انتخاب می کردند. مثلا اگر قرار بر این بود تا در سخنرانی درباره آثار شفا بخش یک دارو صحبت شود حتما از تیم همراه در جمعیت استفاده می شد تا با برنامه ریزی قبلی مقابل مخاطبان حاضر شده، از دارو مصرف و نتیجه مثبت را در ارتباط با مصرف آن ماده به مخاطبان نشان دهند.

اکنون همراهی چنین تیمی با یک سخنران برای به دست گرفتن ضمیر ناخودآگاه مخاطب به دلایل اقتصادی یا امنیتی تقریبا غیرممکن است. اما شما به عنوان یک سخنران برای تسخیر ضمیر ناخودآگاه کاربران باید خودتان این کمبود را جبران کنید. مثلا وقتی که قرار است درباره آسیب های ناشی از مصرف یکی از داروهای مخرب حرف بزنید به عنوان نمونه شاهد آن قدر به تظاهرات بالینی این آسیب ها مسلط باشید که انگار خودتان یکی از قربانیان آسیب های مخرب این دارو هستید.

لحظات سحر آمیز هیپنوتیزم: دسترسی به ذهن ناخودآگاه

لحظات سحرآمیز لحظات طلایی سخنرانی شما هستند. این لحظات مخاطب را به وجد می آورند، هیپنوتیزم می کنند و سرزنده می نمایند؛ دقیقا مثل جادوگری که نتایج آن انسان را متحیر و هیجانزده می کند.

این لحظات متعدد هستند. می توانند بصری باشند، می توانند در آنی شکل بگیرند که مشغول ترسیم یک چیز خاص هستید یا این که تظاهرات فیزیکی داشته باشد. با یک مثال ساده می توانید متوجه فرآیند دسترسی سخنران به ذهن مخاطبان شوید:

فرض کنید شما در یک کنفرانس عمومی درمان بیماری ها و ناتوانی های عضلات بدن هستید و می خواهید همزمان از نیرو ضمیر ناخودآگاه مخاطب نیز استفاده کنید. در مرحله اول یکی از حاضرین را به صحنه دعوت می کنید. سپس از او می خواهید با استفاده از بازوانش تلاش کند تمام بالا تنه اش را تا اواسط کمر احاطه کند. همزمان همین کار را یا به صورت ترسیمی یا با استفاده از شبیه ساز ها به مخاطبان نشان داده و به آن ها یادآور می شوید که قدرت کشش عضلات برای این کار خیلی بیشتر از نتیجه مشاهده شده بوده است. با این کار همه مخاطبان تصور می کنند که خیلی بیشتر می توانند بازوان را به سمت خارجی بدن بکشند و احتمالا توانایی های بالاتر دارند.

نقش ضمیر ناخودآگاه سخنران در سخنرانی

شروع این تفکر در ذهن مخاطبان همان آغاز دسترسی به ذهن ناخودآگاهی است که سخنران تازه موفق شده آن را به تسخیر خود درآورد. جالب تر این که با این تلقین جادویی در لحظات سحرآمیزی که پدید آمد به صورت عجیبی توانایی افراد در کشش عضلات بیشتر می شود و به شدت تحت تاثیر گفته های شما قرار می گیرند.

هیپنوتیزم رعد آسا: بارگیری افکار مثبت در ذهن

به جای منتظر ماندن برای لحظات رعدآسا سخنور می تواند این لحظات را حتی به وجود آورد. در این حالت سخنران از مخاطبان می خواهد این بار خودشان به صورت فعال دکمه پاور ضمیر ناخودآگاه را روشن کرده و با استفاده از فرمول PCAT  از لحظه ای که در آن قرار گرفته اند جدا شوند.

اما منظور از PCAT چیست؟

این فرمول یک سرواژه است که از چهار بخش تشکیل شده است:

  1. p یعنی مشکلی که مخاطب در لحظه درگیر آن است
  2. c برای دور زدن فاکتورهای بحرانی در ذهن هر فرد است؛ مثلا حس ترس یا خشم
  3. a یعنی دسترسی به تمام منابع و راه ها
  4. t یعنی انتقال مخاطب از حالت آگاه به دنیا ضمیر ناخودآگاه.

نقش ضمیر ناخودآگاه سخنران در سخنرانی

چراغ لبخند

چرا باید چراغ لبخند خود را همیشه در سخنرانی روشن نگه داریم؟

هر روز بارها از کنار یکدیگر عبور می کنیم، چشم تو چشم می شویم و نگاه هایمان به هر دلیلی به هم گره می خورد؛ اما دریغ از یک لبخند ساده! لبخند یکی از کلیدی ترین عناصر در روابط اجتماعی ما است. یک لبخند ساده در بردارنده پیام های مثبت مختلفی در روابط اجتماعی ما می باشد که گاه اثربخشی آن از ساعت ها حرف زدن، فلسفه بافی و توضیح دادن برای مخاطبمان بیش تر است. حتما ۱۰۰ درصد ما در زندگی اثرات لبخند و صورتی که ردی از لبخند روی آن وجود داشته است را دیده ایم. جلب ملایمت و ارفاق دیگران زمان عصبانیت آن ها یکی از بزرگ ترین معجزه های لبخند است. خطاهایی که در قبال دیگران مرتکب می شویم، خنده به نشانه درک ما از یک مسئله و از همه مهم تر خنده برای طول عمر بیشتر و شادی درونی از جمله مواردی هستند که هر کسی را به سمت لبخند زدن متمایل می سازند. سخنرانی هم یکی از آن دسته ارتباطات و ملزومات اجتماعی زندگی ما می باشد که قطعا به چراغ لبخند ما نیاز دارد!

بر خلاف کسانی که فکر می کنند جدیت و رسمیت سخنرانی جهت ارتباط گرفتن و جذاب تر شدن سخنرانی برای مخاطبان بهتر است سخنران به وسیله شوخ طبعی، استفاده از طنز در فن بیان و خلاصه هر چیزی که باعث شود لبخند روی صورت مخاطبان نقش ببندد با یک تیر همزمان نه دو نشان، بلکه چندین نشان زده است که در سخنرانی برقراری تعامل با مخاطبان، کاهش استرس در طول سخنرانی و کنترل بیش تر حرکات بدن از جمله آثار و ثمرات آن می باشد.

لبخند در سخنرانی همچون چراغی است که که قطعا هر سخنران برای گرم کردن فضا و شروع مباحث بدان نیاز دارد؛ اما این که چرا باید چراغ لبخند خود را همیشه و هر زمان در طول سخنرانی  رو به مخاطبان روشن نگه داریم مسئله ای است که در ادامه به صورت کامل مورد بررسی قرار داده ایم.

مروری بر اهمیت لبخند زدن در سخنرانی

مهم ترین عنصر ارتباط غیرکلامی ما در سخنرانی با مخاطبانمان همین لبخندی است که استفاده از آن نه مالیات دارد و نه هزینه ای! تجربه ثابت کرده است که همین لبخند رایگان و بی هزینه روی لب های ما قدرت فن بیان در متقاعد کردن دیگران را افزایش می دهد. به عبارت دیگر لبخند یک ابزار کمکی، یک بوستر یا ارتقا دهنده و یا یک عامل تقویتی است که زحمت ما را برای انتقال مفاهیم و محقق شدن مقاصدمان کم می کند.

مروری بر اهمیت لبخند زدن در سخنرانی

یک لحظه لبخند، یک عمر خاطره!

مطابق با تحقیقات دانشگاه واشنگتن چه بخواهیم و چه نخواهیم حافظه یا خاطره ما برای به یاد سپردن لبخند خیلی بیشتر از گفتار دیگران عمل می کند. در واقع چراغ لبخند ما خیلی بیش تر از هر چیز دیگر در ذهن می ماند و اثرات آن مثل یک دارو در تمام روح ما پخش می شود.

وب سایت ncbi هم اخیرا نتایجی پیرامون تحقیقاتش درباره اثرات لبخند و چگونگی اثر آن روی بدن انجام داده است که نشان می دهد لبخند زدن باعث فعال شدن یک منطقه خاص در مغز می شود که مستقیما در اعتیاد انسان به مواد مخدر نقش دارد. بنابراین اگر به خوبی لبخند بزنیم مغز ما مثل دقیقا مثل مکانیسم اثر مواد مخدر روی بدن پاسخ های شدیدتر و هیجانی تری از خود نشان می دهد. این پاسخ ها برای جلب توجه مخاطب در طول سخنرانی لازم هستند.

کمی واقع گرا باشیم!

حدود ۴۷ حالت چهره بین انسان ها مشاهده شده است که متداول ترین آن خندیدن و چشمک زدن می باشد. انسان ها در طول روز به دنبال کشف هوشمندانه ترین نمونه آن هستند تا بتوانند به واسطه حالت های چهره و زبان بدن خود در محیط عمومی، سخنرانی ها و گفتگوهای روزمره خود صمیمی تر، جذاب تر و مقبول تر به نظر آیند. دلایل زیادی وجود دارد که بین این همه حالت چهره شناخته شده لبخند به عنوان چراغ یک سخنرانی روشنی بخش مسیر سخنرانی ما و هدایت کننده آن خواهد بود. مهم ترین خاصیت آن تولید اندورفین در بدن می باشد که همانند مواد انرژی زا استرس فیزیکی را کاهش داده و حس امنیت و رفاه را بیشتر می کند.

مروری بر اهمیت لبخند زدن در سخنرانی

لبخند دوشن یا لبنخند غیردوشن؟

بنجامین آماند دوشن در سال ۱۸۰۶ به دنیا آمد. او یک عصب‌شناس فرانسوی بود که بیشتر به خاطر پژوهش‌هایش روی الکتروفیزیولوژی اعصاب مشهور است. یکی از تحقیقات مشهور او به چگونگی تشخیص احساسات آدمی از روی حالات چهره مربوط می شود. بر اساس تحقیقات وی لبخند یک واکنش طبیعی و نیمه آگاهانه ما در برخورد با شرایط و مسائل است که ثمره سیستم عصبی می باشد. ما این لبخند را که بر اثر واکنش طبیعی بدن ظاهر می شود لبخند دوشنی می نامیم!

قطعا سخنرانی ما به چراغ لبخند دوشنی نیاز دارد که از روی حسن نیت به مخاطبان ظاهر شود و مسیر ارتباطی ما و آن ها را روشن کنند. به علاوه لبخند زدن یکی از فنون سخنرانی در افراد درونگرا است تا خیلی سریع تر بتوانند از حبابی که اطراف خود ساخته گریخته و یخ خود را با شنوندگانشان بشکنند!

مروری بر اهمیت لبخند زدن در سخنرانی

لبخند زدن را تمرین کنیم!

همان طور که همه ما قادر هستیم راه برویم و همزمان آدامس بجویم پس قطعا می توانیم همزمان حرف بزنیم و لبخند هم بزنیم! بنابراین هیچ بهانه ای برای پشت گوش انداختن این لبخند ها و تاثیر شگرف آن ها در سخنرانی وجود ندارد.

برای تمرین لبخند زدن مثل همیشه از آینه استفاده می کنیم. ابتدا لباس های رسمی سخنرانی را بپوشید. حالا رو به رو آینه بایستید و در حالی که لبخند زده اید تکرار کنید:

  • از حضور شما متشکرم!
  • از نظرات شما لذت بردم
  • برای سخنرانی امروز خیلی هیجان زده هستم

اگر دقت کنید یک رابطه مستقیم بین این جملات و لبخند شما وجود دارد و آن حس رضایت و لذت شما می باشد. در واقع برای این که چراغ لبخند ما سوخت کافی داشته باشد و بتوانیم تا پایان سخنرانی از آن استفاده کنیم باید از جملاتی استفاده کنیم که بار مثبت داشته باشند و مفهوم لذت، خوشحالی، هیجان، رضایتمندی و…را منتقل نمایند. اگر باور نمی کنید فقط کافی است یک سری صحنه های خاطره انگیز را در بین ویدیوهای خانوادگی قدیمی مشاهده کنید و ببینید به محض لذت بردن شما از مرور خاطرات گذشته چه طور انتهای عضلات لب و گونه به کار می افتند تا شما یک لبخند ساده بزنید!

مروری بر اهمیت لبخند زدن در سخنرانی

ماهیچه ها را مدیریت کنید!

مشکل ما در طول سخنرانی لبخند زدن نیست. حفظ لبخندهایی است که باید تا پایان سخنرانی روی لب ها وجود داشته باشد اما ندارد. در واقع سخنران باید یاد بگیرد چراغ لبخند را روشن نگه دارد و با بی توجهی شعله آن فروکشش نکند. دقت داشته باشید که حفظ انقباضات لب، زبان، فک، گلو و …به عنوان ماهیچه هایی که قطعا در یک ثانیه لبخند زدن ما موثر هستند دشوار است. شاید کمی در ابتدا حفظ این انقباضات ناخوشایند باشد و بیش تر شبیه دوچرخه سواری و عبور از شیب های تند باشد؛ اما قطعا عادت کردن بدان و یادگیری حفظ این انقاباضات از یاد گرفتن دوچرخه سواری برای هر کسی ساده تر خواهد بود!

حواستان به خودتان باشد!

برای ارتباط موثر در طول روز خصوصا هنگام سخنرانی حواستان را روی لبخند متمرکز کنید. عملکرد پردازشی مغز افراد جدا از توانایی های فردی و ذاتی آن ها آن قدر پیچیده و پیشرفته است که هر کسی می تواند لبخند را در طول سخنرانی حفظ کند؛ به شرط این که:

  • هنگام حرف زدن با دیگران به شدت روی احساسات خود متمرکز باشید و بدانید چه حسی دارید. اگر لبخند شما دوشنی باشد قطعا حالتان خوب است!
  • به حالت انقباض و استراحت ماهیچه ها دقت کنید. ببینید در طول سخنرانی حس خستگی و فشار را روی ماهیچه های صورت دارید یا نه؟ مدام این حس را چک کنید تا بدانید دقیقا چه قدر لبخند زده اید.

مروری بر اهمیت لبخند زدن در سخنرانی

حدود استفاده از واژگان و اصطلاحات عامیانه در سخنرانی

استفاده از واژگان و اصطلاحات عامیانه تا چه اندازه در سخنرانی مجاز است؟

گفتگوهای روزمره فارغ از نوشته های موجود در هر کتاب و جزوه ای که با زبان رسمی و افعال خشک و خالی نوشته شده اند از شیرین ترین بخش های هر زبان هستند. واژگان و اصطلاحات عامیانه زاییده زبانی هستند که محدود نمی شود و پیوسته ظرفیت های واژگان موجود در آن یک گویش تازه با قاعده و قانون خاص خود را به وجود می آورد. زبان فارسی هم از آن دسته زبان های رسمی است که همیشه آبستن کلمات و عبارات و اصطلاحات جدید بوده و از دل آن عبارت های خودمانی یا غیررسمی زیادی متولد شده است. اما همان طور که می دانیم استفاده از این واژگان یا عبارات موقعیت خاص خود را دارند و مثلا در محافلی که چند ده تا چند صد مخاطب مقابل شما قرار دارد استفاده از آن محدودیت هایی دارد.

در بررسی واژگان عامیانه و شناخت تمام اصطلاحات من درآوردی و جملاتی که هر روز با ترکیب کلمات متنوع زبان توسط ما ساخته می شوند به یک سوال اساسی بر می خوریم؛ این که بعد از شناخت یا تولید واژگان و اصطلاحات عامیانه دقیقا کجا و تا چه حد می توانیم از آن ها استفاده کنیم؟ به جز جمع های صمیمی خانوادگی یا دوستانه آیا در سخنرانی ها هم می توان با به شکل عامیانه با مخاطبان گفت و گو نمود؟

امروز بعد از ارزیابی و شناخت دقیق عبارات عامیانه و ویژگی های آن ها قصد داریم حد و حدود و مرزهای پنهان تعیین شده برای استفاده از این عبارات و اصطلاحات را در سخنرانی بشناسیم و به تمام سوالات مطرح شده پاسخ دهیم.

حدود استفاده از واژگان و اصطلاحات عامیانه در سخنرانی

تعاریف بسیاری برای عبارات عامیانه وجود دارد؛ اما شاید بهترین تعریف برای آن مجموعه ای از کلمات یا عبارات باشد که توسط عده زیادی از مردم مورد استفاده قرار می گیرد؛ اما به شکل رسمی توسط همان بخش کثیری از مردم پذیرفته نیست.

واژگان عامیانه فقط مختص به زمان ما نیستند و برخلاف آن چه که در فیلم های تاریخی مشاهده می شود بازیگران از عبارات خیلی رسمی و کتابی استفاده می کنند این موضوع به قرن چهاردهم میلادی باز می گردد. حتی در کتاب های شکسپیر هم تعداد زیادی از عبارات عامیانه ای پیدا شده است که نشان می دهد استفاده از این قبیل کلمات یا جملات زمان و مکان نمی شناسد و انسان ها همواره به دنبال راهی برای ساده تر کردن و کوتاه کردن راه های ارتباط کلامی خود بوده اند.

حدود استفاده از واژگان و اصطلاحات عامیانه در سخنرانی

قدرت پنهان عبارات عامیانه!

وقتی که مشغول تهیه متن سخنرانی و ارائه آن برای جذب مخاطبان در سخنرانی هستیم ایده های پشت این کلمات بسیار حیاتی هستند. مسلما هیچ سخنرانی نمی تواند انتظار داشته باشد مخاطب بلافاصله  آن چه که بیان کرده را بفهمد و بعد از سخنرانی آن را کاملا به خاطر سپرده باشد. این مورد تا نه به صورت کامل و فقط تحت یک شرایط خاص امکان پذیر است: این که کلمات خیلی هوشمندانه گزینش شوند و با ارتباط غیرکلامی در سخنرانی به کار برده شوند.

آن چه که تحت عنوان نیرو واژگان و اصطلاحات عامیانه بیان می شود همان القا حس گرمی و صمیمیت به سخنرانی است. عبارت های خودمانی عامیانه ( و نه عبارت های کوچه بازاری) چیزی شبیه به شعر نو هستند که نیازی به قافیه و ردیف ندارد. به کمک عبارت های عامیانه است که یک تصویر ذهنی زنده و پویا در شکل مخاطب شکل می گیرد و کلام باورپذیر می شود.

آن چه که مهم می باشد این است که زبان های مختلف در جهان به مرور زمان از بین یا تحلیل می روند و این عبارت های عامیانه هستند که به ماندگاری یک زبان کمک می کنند.

حدود استفاده از واژگان و اصطلاحات عامیانه در سخنرانی

نمونه هایی از کاربرد زبان عامیانه در سخنرانی

  1. بی توجهی به قواعد و دستور زبان: مادامی که دستور زبان رعایت نشود و جایگاه فعل، فاعل، مفعول و… جا به جا شود شیوه سخنرانی عامیانه یا محاوره است
  2. استفاده از کلمات غیررسمی: برخی از کلمات ذاتا غیررسمی هستند و در مکالمات کاری یا حرفه ای جایگاهی ندارند
  3. استفاده از واژگان ضعیف: استفاده از تکه کلام ها در سخنرانی که قبلا به معرفی آن ها پرداختیم به سخنرانی شکل غیررسمی و عامیانه می دهد

حدود استفاده از واژگان و اصطلاحات عامیانه در سخنرانی

حدود استفاده از عبارات عامیانه در سخنرانی

در تعیین مرزهای استفاده از واژگان و اصطلاحات عامیانه به دو طرف یعنی شما و مخاطبان توجه می کنیم؛ یعنی حدود استفاده از این جملات:

  1. به مخاطبتان بستگی دارد
  2. به خودتان بستگی دارد

اما برای این که بفهمید جمعی که بین آن ها صحبت می کنید ظرفیت پذیرش این شیوه سخنرانی را دارند یا نه باید چند سوال از خود پرسیده و به آن ها پاسخ دهید:

مخاطبان من عموما از چه نسلی هستند؟

نسل مربوط به دهه هفتاد یا هشتاد بهتر از هر نسل دیگری اصطلاحات عامیانه امروزی را متوجه می شوند. اگر مخاطبان عموما هم سن مادر یا پدر شما هستند آن ها را با هم قیاس کنید و ببینید این عبارات تا چه حد برای پدر یا مادر شما قابل فهم است

حدود استفاده از واژگان و اصطلاحات عامیانه در سخنرانی

سرواژه ها برای همه آشنا هستند؟

اغلب ما به دنبال کوتاه کردن جملات و کلمات هستیم. از این رو ممکن است یک عبارت را با سرواژه کردن در یک جمله خلاصه کنیم. این دست سرواژه ها برای همه آشنا نیست و بنابراین لازم است قبل از به کار بستن آن ها خود جمله را به صورت کامل بیان کنید

کلمات چندپهلو یا دچار ایهام هستند؟

برخی از کلمات در زبان فارسی یا در هر زبان دیگر فارغ از معانی واقعی خود در زبان عامیانه کاربردهای دیگری پیدا کرده اند. مثلا ممکن است افراد بزرگ تر از شما به عنوان نسل های قدیمی تر با واژه “جفنگ” که معادل کلمه اسپم می باشد آشنا باشند اما هرگز مثل نوجوانان یا جوانان از این واژه در مکالمات روزمره استفاده نکنند. این در حالی است که بسیاری از نوجوانان از این دست کلمات به صورت گسترده استفاده کنند. یا اصطلاح “سه شدن” که خیلی وقت است باب شده بین جوانان متداول و مرسوم است اما برای افرادی که شاید هم سن و سال شما نباشند چند پهلو خواهد بود.

حدود استفاده از واژگان و اصطلاحات عامیانه در سخنرانی

کلمات انتخابی من واقعا هیچ جایگزینی ندارند؟

تمام واژگان و اصطلاحات عامیانه که ما به کار می بریم نمونه های محاوره ای جملات و کلمات رسمی خاصی هستند که از قبل وجود داشته اند. پس کمی مکث و جستجو در دایره لغت به ما کمک می کند تا نمونه های موجه تر و قابل قبول تری را انتخاب کنیم. در این مواقع است که ضرورت استفاده از متن و یادداشت در سخنرانی مطرح می شود تا هرگز به خاطر فراموش کردن واژه های اصلی مجبور به استفاده از واژگان عامیانه نشوید.