5 راه برای این که یک سخنران مسئولیت‌پذیر باشید

۴ راه برای این که نسبت به مخاطبان خود یک سخنران مسئولیت‌پذیر باشید

در میان تمام موجودات هستی تنها انسان است که با نیرو آگاهی و قدرت تصمیم‌گیری منحصر به فردی که دارد می‌تواند مسئولیت‌پذیر باشد و مسئولیت اقدامات خود را نیز بر عهده بگیرد. برگزاری یک سخنرانی هم از بزرگ‌ترین تصمیماتی است که یک سخنران بر عهده می‌گیرد و مسئولیت خطیر سخنرانی در مقابل جمع کوچک و بزرگ را عهده‌دار می‌شود. سخنرانان بزرگ و ماهری که به واسطه مهارت‌ها و فنون بیان بی‌نظیرشان نزد مخاطبان شناخته می‌شوند در واقع هنرپیشه‌هایی روی صحنه تئاتر هستند که تصمیم‌ می‌گیرند عکس‌العمل نشان دهند، روی صحنه اجرا کنند، ‘گاهی توقف داشته باشند و در مجموع نمایش بی‌نظیری را ارائه دهند. با این حال حساسیت یک سخنرانی و وجود یک سخنران مسئولیت‌پذیر فراتر از نمایش هملت، مکبث و امثال آن است!

در سخنرانی بر خلاف تئاتر مخاطبان انتظار دارند قطعا علاوه بر درگیری فکری و احساسی، اطلاعات درخور و باارزشی را به خانه ببرند. آن‌ها سخنران را بر اساس توانمندی‌هایش در انتقال اطلاعات و قانع کردن مخاطبان ارزیابی می‌کنند و توقع دارند فن بیان سخنران به حدی قوی باشد که بتوانند تمام آموخته‌های خود را به یاد بسپارند و از آن نهایت استفاده را ببرند. احتمالا اگر سخنران در نهایت آمادگی، آراستگی و تسلط به مطالب سخنرانی کند مخاطبان توجه بیش‌تری نسبت به سخنان او خواهند داشت؛ اما به نظر نمی‌رسد تنها این موارد و تمام آن چه که تا کنون در دانشگاه زندگی بدان پرداختیم برای یک سخنرانی موفقیت‌آمیز کافی باشد. مسئولیت‌پذیری جنبه مهم دیگری از سخنرانی می‌باشد که برای سخنران لازم است.

در ادامه می‌خوانید که  یک سخنران چه طور و از چه راه‌هایی می‌تواند نسبت به مخاطبان خود مسئولیت‌پذیر باشد.

۵ راه برای این که یک سخنران مسئولیت‌پذیر باشید

مهم‌ترین مسئولیتی که بر عهده هر سخنران است کسب اطمینان از متمرکز بودن مخاطبان می‌باشد. کسب آمادگی پیش از سخنرانی مهم است اما همراهی با جریان سخنرانی، تطابق با مخاطبان، انعطاف‌پذیری نسبت به شرایط سخنرانی، لخن مناسب و الگو منطقی در پیشبرد سخنرانی همه و همه از جمله مسئولیت‌هایی هستند که یک سخنران با برگزاری یک سخنرانی ناخواسته برعهده می‌گیرد. اما چه طور باید از پس این مسئولیت مهم با موفقیت برآید؟!

5 راه برای این که یک سخنران مسئولیت‌پذیر باشید

برای تقویت اعتماد به نفس خود دوپینگ کنید!

از اولین نیازهای یک سخنران تقویت اعتماد به نفس است. برای این که بتوانید از تمام دانسته‌ها و مهارت‌های خود روی صحنه استفاده کنید اعتماد به نفس خود را تقویت کنید. بهترین راه اجرا روی صحنه است. اگر هنوز در امر سخنرانی حرفه‌ای نشدید می‌توانید میزان توانمندی خود را با برگزاری سخنرانی‌های کوچک و بدون فکر کردن به جنبه مالی سخنرانی تقویت کنید. سخنرانی‌های کوچکی هم که به صورت گروهی و در جمع‌های دوستانه برگزار می‌شوند موقعیت خوبی برای تمرین آموخته‌ها هستند.

نکات زیر کمک می‌کنند تا در مسیر تقویت اعتماد به نفس، دوپینگ کنید و زودتر نتیجه بگیرید:

  • در طول اجرا هرگز به احتمال خطا و اشتباه فکر نکنید؛ چون فرصت خلاقیت را از شما سلب می‌کند
  • برای اقدامات خود از قبل فکر کنید و روی صحنه پیش از عکس‌العمل برای فکر کردن مکث نکنید
  • صحنه سخنرانی، مشابه صحنه تئاتر است و سخنران می‌تواند در هر نقشی ظاهر شود. چه بهتر که خود واقعیتان را به نمایش بگذارید

بین مخاطبان کنکاش و جستجو کنید

فرقی نمی‌کند چه میزان برای سخنرانی آماده هستید، چه قدر تجربه دارید یا چه قدر در مدیریت سخنرانی مهارت دارید؛ از ویژگی‌های یک سخنران مسئولیت‌پذیر شناخت مخاطبان و استفاده از آن برای بهتر شدن سخنرانی است. این موضوع حتی اگر موضوع سخنرانی شما و مطلب کلیدی آن در هر زمان ثابت باشد صادق است. به همین دلیل هر سخنران و در هر بار سخنرانی باید به تن صدا در برقراری ارتباط دقت کند، به جنس صدایش توجه داشته باشد و هر مرتبه با ترفندهایی در تولید صدا تازه تلاش داشته باشد و بر یکنواختی صدا در سخنرانی غلبه کند و در نهایت استایل متناسب با مخاطبان را انتخاب نماید.

5 راه برای این که یک سخنران مسئولیت‌پذیر باشید

اما اگر می‌خواهید بدانید دقیقا در چه موضوعاتی درباره مخاطبان خود باید کنکاش کنید به نکات زیر توجه نمایید:

  • زمینه علاقمندی‌های آن‌ها به نسبت سخنرانی شما چیست؟ اگر موضوع سخنرانی درباره انتخاب رشته تحصیلی است چه بهتر که درباره علاقمندی‌های مخاطبان خود از قبل بدانید
  • مصرف‌کننده کدام کالا، محصول، خدمت یا فناوری خاص هستند؟
  • فارغ‌التحصیل هستند یا اکثر افراد هنوز مشغول تحصیل می‌باشند؟
  • تا به حال تجربه خاصی از شرکت در سخنرانی مشابه در گذشته دارند؟

5 راه برای این که یک سخنران مسئولیت‌پذیر باشید

لباس سخنرانی را دقیقا برای مخاطبان خود بدوزید!

یک سخنران مسئولیت‌پذیر لباس سخنرانی را دقیقا برای همان کسانی می‌دوزد که قرار است بر تن کنند. در دوخت این لباس لازم است به دو فاکتور اساسی زیر توجه داشته باشید:

  1. زبان سخنران: زبان سخنرانی خود را مطابق با پیشه یا حرفه مخاطبان تنظیم کنید. مثلا سخنرانی درباره مسائل مالی میان جمعی از بانکداران جذاب‌تر است
  2. قالب سخنرانی: در انتخاب زمینه یا قالب سخنرانی به فاکتورهای زیادی از جمله جنسیت مخاطبان، موقعیت تحصیلی و سطح علمی آن‌ها توجه می‌شود

5 راه برای این که یک سخنران مسئولیت‌پذیر باشید

حلقه اتصال خود و مخاطبان را قطع نکنید

چند راه ساده برای گرفتن بازخورد از مخاطب و حفظ تعامل دو جانبه عبارتند از:

مخاطبان خود را برای سوال پرسیدن تشویق کنید

طرح موضوعات به نحوی که در عین شفافیت برای مخاطبان کنجکاو سوال‌برانگیز باشد لازم است. به علاوه هر سخنران می‌تواند در طول سخنرانی سوالاتی را مطرح کند که افراد را به جستجو و حرکت وادارد

در پایان سخنرانی سوال بپرسید

پایان هر سخنرانی یا هر بحث را با یک سوال به اتمام برسانید. استفاده از پرسش‌نامه و پرسش در قالب مسابقه به مشارکت مخاطبان کمک می‌کند

از سوالات مخاطبان سوال تولید کنید

بر اساس تجربیات پیشین خود اکنون می‌توانید سوالاتی را که افراد مختلف در طرح موضوعات مختلف عنوان می‌کنند را حدس بزنید. به علاوه سوالات مخاطبان قبلی ممکن است ابهام مخاطبان فعلی شما باشند و به این ترتیب می‌توانید پاسخ به این سوالات را با طرح پرسش مطرح نمایید

5 راه برای این که یک سخنران مسئولیت‌پذیر باشید

از کاربران بخواهید گفته‌هایتان را تصدیق کنند

اگر به دنبال ایجاد اعتماد بین مخاطبان و سخنران هستید یک راه ساده پرسیدن این سوال از مخاطبان است که آیا مطلب را درک کرده‌اند یا نه؟ ابهامی وجود دارد یا نیازی به توضیح مجدد نیست؟ با این روش مخاطبان مجبور می‌شوند درباره نطق شما اظهار نظر کنند. البته در این بین ممکن است با تیپ‌های شخصیتی پردردسر میان مخاطبان رو به رو شوید که مدیریت سخنران را دشوار می‌کنند

به حالات، نگاه و میزان توجه مخاطبان چارچشمی توجه کنید

یک سخنران مسئولیت‌پذیر به تک تک حرکات و تغییرات ظاهری در چهره مخاطب خود دقت دارد. به برخی از ژست‌ها و حالات نشستن یا ایستادن مخاطبان به صورت پیوسته توجه کنید. نگاه‌های آن‌ها را دنبال کنید. به بیرون یا اطراف نگاه می‌کنند یا به گوشه‌ای خیره شده‌اند؟ در جمعیت موجود چند نفر مشغول چک کردن گوشی موبایل است و چه کسانی برای دیدن گوشی خود اصطلاحا گوشه‌گیر شده‌اند؟ در این بین چند نفر در حال یادداشت‌برداری هستند و فکر می‌کنید تا کنون حواس چند درصد از جمعیت روی شما متمرکز بوده است؟

5 راه برای این که یک سخنران مسئولیت‌پذیر باشید

مروری بر اصول طراحی پاورپوینت مخاطب‌پسند

نقدی روان‌شناختی بر اصول طراحی پاورپوینت مخاطب‌پسند

بسیاری از شما در حالی مشغول خواندن این مطلب هستید که به عنوان یک سخنران بارها و بارها اسلایدهای شلوغ با خطوط نزدیک و آزاردهنده را در معرض دید مخاطب قرار داده‌اید. شاید پیش خودتان فکر می‌کنید اسلایدهای پاورپوینت دیگر چه اهمیتی دارد که بخواهید زمان مجزا و جداگانه‌ای برای طراحی متفاوت آن صرف کنید و هر چه قدر هم حرفه‌ای‌تر می‌شوید بیش از پیش به این حقیقت ایمان می‌آورید. خبر ناگوار این که واقعیت خلاف تمام تصورات شما است و آن چه که به عنوان اصول طراحی پاورپوینت مطرح می‌شود دقیقا مثل سایر بخش‌های یک سخنرانی مهم و قابل بحث است!

مروری بر اصول طراحی پاورپوینت مخاطب‌پسند

به طور معمول برای طراحی اسلایدها اولین کاری که می‌کنیم رفتن به سراغ لپ تاپ یا کامپیوتر و باز کردن نرم‌افزار معروف پاورپوینت است. البته ناگفته نماند که برخی به با استفاده از نرم افزار پرزی به ارائه ای تحسین برانگیز سخنرانی می‌پردازند و اصولا در استفاده از نرم‌افزارهای جدیدی که امکانات تازه‌تر و چشم‌نواز امروزی دارد پیشتاز هستند. اما این میان روی صحبت ما با عموم سخنرانان است که غالبا از پاورپوینت استفاده می‌کنند و پیوسته به دنبال طراحی حرفه‌ای پاورپوینت هستند اما همچنان اندر خم یک کوچه‌ هستند و نحوه طراحی آن‌ها نسبت به یکی دو سال گذشته هیچ تغییری نداشته است.

چنان چه که خود شما طراحی پاورپوینت را بر عهده دارید و کاملا مستقل و بر حسب سلیقه خودتان عناصر را در اسلایدهای پاورپوینت جایگذاری می‌کنید هرگز این مطلب را از دست ندهید! بعد از خواندن نقد روانشناسانه امروز می‌آموزید که چه طور باید از ویژگی‌های شخصیتی مخاطبان در جهت طراحی پاورپوینت کاربرپسند استفاده کرد.

مروری برمروری بر اصول طراحی پاورپوینت مخاطب‌پسند

اگر به خوبی یاد گرفته باشید که چه طور از فرآیند شناخت مخاطبان در جهت بهبود سخنرانی استفاده کنید حتما اکنون می‌دانید که برخی از سخنرانی‌ها اصلا به پاورپوینت نیازی ندارد. موضوع سخنرانی، آنالیز مخاطبان، فضا و امکاناتی که سالن سخنرانی در اختیار سخنران قرار می‌دهند و  ویژگی‌ها و نوع مخاطبان هستند که تعیین می‌کنند به پاورپوینت نیاز داریم یا نه.

اگر فکر می‌کنید شیوه سخنرانی شما و موضوع مورد بحث با پاورپوینت لازم و ملزوم یکدیگر هستند حتما به اصول طراحی پاورپوینت مخاطب‌پسند دقت کنید.

مروری بر اصول طراحی پاورپوینت مخاطب‌پسند

۸ اصل روان‌شناختی در طراحی پاورپوینت سخنرانی

  1. اصل ارتباط: ارتباط بین موضوع بحث و عناصری که در پاورپوینت به کار می‌بریم بسیار مهم است؛ چه پاورپوینت حاوی اطلاعات زیادی باشد چه تنها شامل تصاویر باشد
  2. اصل دانش کافی سخنران: ارائه حرفه‌ای پاورپوینت نیازمند دانش کافی سخنران نسبت به مفاهیم، سمبل‌ها و اصطلاحات می‌باشد
  3. اصل برجستگی: پاورپوینت به نحوی طراحی شده باشد که توجه مخاطبان را به نکات برجسته متمایل کند
  4. اصل تمایز: در میان تمام بخش‌هایی که در پاورپوینت قرار داده می‌شوند نکات پررنگ و برجسته باید با استفاده از روش‌های مناسب متفاوت و متمایز شوند
  5. اصل سازمان ادراکی مخاطبان: این اصل در تمام انسان‌ها مشترک است که با دیدن عناصر مجزا و غیرپیوسته تلاش دارند آن‌ها را گروه‌بندی کنند و نهایتا به یک واحد برای به ساده به خاطر سپردن برسند
  6. اصل سازگاری: با توجه به این اصل یک پیام یا مفهوم زمانی که با معنای خود سازگار و مرتبط باشد ساده‌تر توسط مخاطب درک می‌شود
  7. اصل تغییر محتوا: مردم برای فهم تفاوت بین دو عنصر متفاوت، نیاز به مشاهده تغییر دارند. بر اساس این اصل هر دو اسلاید باید حاوی تغییرات ملموسی باشند تا بهتر درک شوند
  8. اصل محدودیت ظرفیت: مردم ظرفیت مشخص و محدودی در پردازش اطلاعات دارند. بنابراین در صورتی که حجم بالایی از اطلاعات به خورد مخاطب داده شود در درک آن مشکلاتی رخ خواهد داد

مروری بر اصول طراحی پاورپوینت مخاطب‌پسند

اصل تغییر محتوا و خوانایی متون در اسلایدهای پاورپوینت

شاید خوانا بودن پاورپوینت تا حد زیادی به تنظیم فونت در طراحی اسلایدها مربوط شود که قبلا هم به بررسی بایدها و نبایدهای آن پرداخته بودیم. همان طور که در اصل تغییر محتوا گفته شد مخاطب برای درک اطلاعات جدید به مشاهده تغییراتی در اسلایدها نیاز دارد. به همین دلیل است که توصیه می‌شود در یک بند، یک ردیف، یک جدول و خلاصه بخشی از اطلاعات که همگی زیرمجموعه یه عنوان هستند از یک نوع فونت با یک افکت خاص استفاده شود. به طور کلی مخاطب با دیدن تغییر فونت در یک اسلاید تصور می‌کند وارد مبحث جدیدی شده یا این که با خود فکر می‌کند مبادا مقصود سخنران چیز دیگری بوده است.

توجه به اصل تغییر محتوا در کنار خوانایی متون ناخودآگاه اصل آخر را به یاد می‌آورد. به این شکل که به رعایت فونت‌ها ظرفیت مخاطب در پذیرش اطلاعات بالاتر می‌رود.

مروری بر اصول طراحی پاورپوینت مخاطب‌پسند

رنگ، تحرک، بافت و صدای اسلایدها و اصل سازمان ادراکی

یکی از اصول طراحی پاورپوینت مخاطب‌پسند بر مبنا تحلیل روان‌شناختی اصل سازمان ادراکی است. رنگ‌ها ابزار خوبی برای تسهیل سازمان ادراکی اذهان هستند. با استفاده از رنگ‌های مشترک بین عناصر مشترک می‌توان ذهن مخاطب را سریع‌تر بدان اتحادی که مایل است ببیند نزدیک کند. مثلا آبی رنگ کردن یک سری کلمات نشان دهنده ارتباط آن کلمات به یکدیگر است و ذهن خود به خود آن‌ها را در یک گروه قرار می‌دهد. توصیه می‌شود برای همه عناوین از یک رنگ مشترک و برای بدنه متن نیز از یک رنگ مشترک متفاوت دیگر استفاده شود.

زمانی که نیاز داشتید دو عنصر را به هم مربوط کنید می‌توانید از رنگ‌های چشم‌نواز استفاده کنید که در عین ایجاد سازمان ادراکی موجب ایجاد تمایز در ذهن مخاطب شود.

مروری بر اصول طراحی پاورپوینت مخاطب‌پسند

اطلاعات کمی و اصل برجستگی

اطلاعات کمی دایره گسترده‌ای از نمودارها را شامل می‌شود. نمودارهای پایه، جداول بصری، نمودارهای خطی، نمودارهای نواری، نمودار گام به گام و…از جمله نمودارهایی هستند که حاوی اطلاعات کمی می‌باشند. سخنران در رسم این نمودارها در طراحی پاورپوینت مخاطب‌پسند باید به اصل برجستگی توجه کند.

هنگام طراحی نمودار، قطعا برخی از بخش‌ها نسبت به بخش‌های دیگر مهم‌تر است. این بخش‌ها را می‌توانید مثل برش‌های پیتزا از کل نمودار جدا کنید و به این شکل بخشی از جداول یا چارت و گراف را برجسته‌تر سازید. اگر قرار باشد تمام بخش‌های یک نمودار در اسلاید نمایش داده شود مخاطب یک لحظه برای این که دقیقا به کجا نگاه کند حیران می‌ماند. از طرف دیگر برای پیاده‌سازی اصل برجستگی می‌توان مجددا از رنگ‌ها برای متمایز کردن بخشی از نمودار، جدول، چارت و…استفاده کرد.

مروری بر اصول طراحی پاورپوینت مخاطب‌پسند

اطلاعات کیفی و اصل محدودیت ظرفیت مخاطبان

اطلاعات کیفی نیز دایره گسترده‌ای دارند و در عین حال ابزارهای متعددی برای نمایش آن‌ها داریم. نقشه‌ها، دیاگرام، چارت، تصاویر و کلیپ‌آرت‌ها از جمله روش‌های نمایش اطلاعات کیفی می‌باشند. از آن جا که ظرفیت مخاطبان در جذب و درک اطلاعات محدود است استفاده از ابزارهایی مثل کلیپ‌آرت یا تصاویر بین اسلایدها زنگ تفریح خوبی برای مخاطب است تا در عین ایجاد تنوع ما بین جریان ثابت و خسته‌کننده تکراری فرصتی برای آنالیز بهتر اطلاعات داشته باشد.

به زبان ساده‌تر با استفاده از اطلاعات کیفی لا به لای اسلایدها به جای درج متن می‌توان شانس هضم و جذب دوباره مطالب را به مخاطب داد.

راهنما تنظیم فونت در طراحی اسلایدها در سخنرانی

راهنما تنظیم فونت در طراحی اسلایدها در سخنرانی

فن بیان سخنران و نحوه اجرا جنبه‌های متعدد و حتی تازه‌ای را در سخنرانی خلق می‌کند که شاید تا کنون برای خیلی از سخنرانان بی‌اهمیت بوده است. اصلا تا به حال فکر کرده‌اید بعد از تمام شدن سخنرانی، مخاطبان چه فکری با خودشان درباره نحوه سخنرانی شما می‌کنند؟ احتمالا غافلگیر می‌شوید اگر بشنوید مخاطبان حتی در ارتباط با تنظیم فونت در طراحی اسلایدها نیز نظر می‌دهند و فونت‌ها، این بخش ظاهرا بی‌اهمیت، از نظر مخاطبان دقیقا مثل سایر بخش‌ها ارزیابی می‌شود.

در سخنرانی‌هایی که با کمک اسلایدها رهبری شده و پیش می‌روند مخاطب در ارتباط با فونتی که روی اسلایدهای مختلف می‌بیند احتمالا دو دیدگاه مشخص زیر را دارد:

  1. فونت‌ اسلایدها خوانا، جذاب، متفاوت و کاملا بهینه بودند؛ طوری که مانع از سردرد هنگام مشاهده اسلاید می‌شد
  2. اصلا به فونت اسلایدها توجه نکردم

بسیاری از سخنرانان از جذاب نبودن، چشمگیر نبودن یا به زبان ساده‌تر به چشم نیامدن فونت اسلایدها برای مخاطب می‌نالند. در حالی که فونت تنها قسمتی است که بر خلاف سایر بخش‌های سخنرانی اتفاقا باید غیرچشمگیر باشد و موجب حواس‌پرتی مخاطب نشود. مهم‌ترین ویژگی در تنظیم فونت در طراحی اسلایدها خوانایی و روان بودن آن است و آن چه که باید در ذهن مخاطب ثبت شود محتوا هر اسلاید می‌باشد؛ نه فونت آن. خصیصه‌ای که معمولا به دلیل مشغله زیاد سخنران نادیده گرفته می‌شود.

آموزش امروز راهنما کامل و در عین حال ساده‌ای برای اننتخاب آگاهانه و عاقلانه فونت‌ها در طراحی اسلایدهای سخنرانی است. توجه به این عامل در کنار سایر عوامل نظیر تنظیم عناوین اسلایدها در سخنرانی یا انتخاب تعداد اسلایدها برای سخنرانی به فهم بهتر مطالب توسط مخاطب کمک می‌کند.

راهنما تنظیم فونت در طراحی اسلایدها در سخنرانی

با توجه به آموزش‌های قبلی که در دانشگاه زندگی خواندید حتما اکنون می‌دانید که هر اسلاید بهتر است محتوا بصری غیرمتنی داشته باشد. به هر حال اگر برای انتاقل مطالب به درج مطالبی در قالب بالت نیازمندیم لازم است به اصول پنج‌گانه در انتخاب و تنظیم فونت در طراحی اسلایدها توجه کنیم.

راهنما تنظیم فونت در طراحی اسلایدها در سخنرانی

اصول پنج‌گانه در انتخاب فونت مناسب هر اسلاید در سخنرانی

  1. خوانایی اسلایدها: مطابق با این اصل، فونت هر اسلاید باید به گونه‌ای باشد که اگر بیننده خسته در انتهای روز در یک اتاق تاریک و از پشت پروژکتور به اسلاید نگاه کند خوانا باشد
  2. سایز اسلایدها: فونت‌ها تا حد امکان باید بزرگ انتخاب شوند. در هر سخنرانی و در مجموعه اسلایدها بهتر است نهایتا از سه سایز فونت مختلف استفاده شود
  3. شکل فونت اسلایدها: شکل فونتی که انتخاب می‌شود باید متناسب با پیام سخنرانی، فضای سخنرانی و مخاطبان حاضر در سخنرانی باشد و نهایتا از دو فرمت مختلف فونت استفاده کنید
  4. افکت و دکوراسیون فونت در اسلایدها: هرگز از افکت‌های سه بعدی استفاده نکنید و حالاتی مثل افکت سایه برای فونت را به کار نبرید
  5. رنگ فونت در اسلایدها: مطمئن باشید از رنگی استفاده می‎کنید که کنتراست یا تضاد بالا بین متن و زمینه حفظ شود

در ادامه می‌خوانید که یک سخنران چه طور باید این اصول را در تنظیم فونت در طراحی اسلایدها در سخنرانی به کار ببرد.

راهنما انتخاب فونت خوانا و واضح در شرایط مختلف

در تنظیم خوانا بودن فونت‌ها قبل از هر چیز باید به شرایطی که در آن در حال طراحی اسلاید هستید توجه کنید. پشت کامپیوتر اسلاید را طراحی می‌کنید؟ ابزار شما لپ تاپ ۱۵ اینچی است یا در دستگاه‌های کوچک‌تر اسلاید طراحی می‌شود؟ نور اتاق هنگام تنظیم فونت در طراحی اسلایدها چگونه است؟

راهنما تنظیم فونت در طراحی اسلایدها در سخنرانی

تجربه نشان داده است که در سالن سخنرانی شرایط مشاهده اسلایدها به اندازه‌ای که در منزل و در شرایط خارج از سخنرانی بهینه می‌باشد ایده‌آل نیست. گاهی سالن سخنرانی بیش از اندازه بزرگ است و گاهی هم پرده نمایش اسلایدها بیش از حد کوچک است. به طور معمول صفحه پروژکتور در سالن سخنرانی تیره‌تر و مات یا محو‌تر از آن چیزی است که در کامپیوتر یا لپ تاپ مشاهده می‌کنیم.

در صورتی که فقط یکی از مخاطبان آلرژی فصلی داشته باشد یا شب گذشته خوب نخوابیده باشد به محض عوض شدن اسلایدها، تصویر را تار می‌بیند. کلید حل این مشکل طراحی اسلاید در بزرگ‌ترین ابزار در دسترس شما است. ابزاری که صفحه نمایش آن مثل پروژکتور بزرگ باشد.

استفاده از فونت‌های بزرگ با سایز بالا

برای تنظیم فونت در طراحی اسلایدها راه‌های مختلفی وجود دارد. ساده‌ترین راه سنجش بزرگی و کوچک بودن فونت با کمک مخاطبان زنده و آزمایشی است. به این شکل که می‌توانید سایز فونت مختلف را مشابه با تصویر زیر زیر هم قرار دهید و با استفاده از آن مخاطبان خود را آزمایش کنید.

راهنما تنظیم فونت در طراحی اسلایدها در سخنرانی

هر بار یک سایز فونت را به مخاطبان نشان دهید و هر بار احساس راحتی بیننده را از مشاهده فونت بپرسید. ببینید با کدام سایز فونت بیننده احساس راحتی بیش‌تری هنگام خواندن اسلایدها داشته است. هنگام نمایش فونت‌ها حتما مشابه با تصویر بالا سایز فونت را در کنار هر خط قرار دهید تا بتوانید در آینده بدون دردسر فونت‌ها را وارد کنید.

راهنما تنظیم فونت در طراحی اسلایدها در سخنرانی

اگر استفاده از این روش ممکن نبود می‌توانید به تجریبات سخنرانان دیگر اعتماد کنید. مثلا به طور معمول اغلب بیننده‌ها قادر به مشاهده خطوط از بالا تا خط هشتم یا نهم یا سایز ۱۶ پوینت هستند و کوچک‌تر از آن قابل خواندن نیست. جالب‌تر این که در بیش از ۹۰ درصد سخنرانی‌ها حداقل یک نفر وجود دارد که تا خط پنجم یعنی سایز ۲۸ پوینت را می‌تواند ببیند و خطوط ریزتر برای او مات و ناواضح است. از این آمار نتیجه می‌گیریم که با توجه به سایز سالن سخنرانی، سایز پرده نمایش و کیفیت پروژکتور سخنران مجبور است اسلایدها را با فونت ۲۸ پوینت یا بالای ۲۸ پوینت طراحی کند تا مطمئن شود همه مخاطبان قادر هستند اسلایدها را به خوبی ببینند.

از چند سایز فونت در اسلایدهای سخنرانی استفاده کنیم؟

اندازه فونت‌ها را به اندازه کافی بزرگ انتخاب کردیم؛ آیا لازم است در بزرگی آن‌ها نیز تنوع داشته باشیم؟ پاسخ به این سوال هم می‌تواند مثبت باشد و هم منفی. همه چیز به شما و سخنرانی شما بستگی دارد! به هر حال در تنظیم فونت در طراحی اسلایدها و انتخاب سایز مناسب به نکات زیر توجه داشته باشید:

  • سایز بدنه متن باید ثابت و در همه اسلایدها مشترک باشد
  • سایز عناوین باید بزرگ‌تر از بدنه متن باشد اما قطعا باید از عناوین تمام اسلایدها اندازه ثابت و مشترکی داشته باشند
  • مطالبی که در قالب جداول و باکس‌های مختلف به کار برده می‌شوند می‌توانند از بدنه اصلی متن کوچک‌تر باشند

اگر قرار باشد از این نکات پیروی کنیم در یک سخنرانی متوسطی که امکانات متوسطی به جهت اندازه دارد سایز بدنه متن ۳۶ پوینت، سایز عنوان ۴۴ پوینت و سایز مناسب برای مطالب حاشیه‌ای که اهمیت کم‌تری دارند ۳۰ پوینت می‌باشد.

راهنما تنظیم فونت در طراحی اسلایدها در سخنرانی

فونت متناسب با موضوع و مخاطبان سخنرانی انتخاب کنید

یک قانون عمومی وجود دارد که فونت در همه سخنرانی‌ها با هر درجه از رسمیت بهتر است کاملا اصیل، جدی و رسمی انتخاب شود. هر چند که فونت اسلاید اعتبار یک سخنران نیست اما بهتر است در انتخاب شکل فونت به دو فاکتور موضوع و مخاطبان توجه داشت.

برای مطالب انگلیسی فونت رسمی و شناخته شده در دنیا فونت Tahoma است. با این حال برخی از سخنرانان تحت شرایطی مثل تمایل به استفاده از فونت اختصاصی برندشان که در سایت و کتب مختلف از آن استفاده شده ترجیح می‌دهند از فونت‌های دیگری استفاده کنند. در هر صورت مهم است که:

  1. از یک فرمت مشخص فونت در اسلایدها استفاده شود و در انتخاب شکل فونت تنوع‌طلب نباشیم
  2. استفاده از بیش از دو شکل فونت باعث حواس‌پرتی مخاطب می‌شود و از طرفی هم ظاهر خوبی به اسلایدها نمی‌دهد
طراحی حرفه ای اسلایدهای سخنرانی با قانون یک سوم

طراحی ساده و حرفه ای اسلایدهای سخنرانی با “قانون یک سوم”

حتما در سخنرانی هایی که پاورپوینت های دیدنی، تازه و حرفه ای را داشته اند شرکت کرده اید و از دیدن آن ها هم شگفت زده شده اید. غالبا طراحی این اسلایدها را نه طراح همه چیزدانی که مدت ها در کار پاورپوینت بوده است انجام داده، و نه شرکتی که این پروژه بدان برون سپاری شده باشد و هزینه ای گزاف دریافت کرده باشد! هر کسی قادر است با کمی خلاقیت و آشنایی با قانون یک سوم اسلایدهای متفاوت و فراتر از انتظاری طراحی کند!

قانون یک سوم برای کسانی که عکاسی می کنند احتمالا خیلی آشنا است. این قاعده ترکیبی است از قانون یک سومی که در عکاسی و هنرهای تجسمی کاربرد دارد و اکنون در پاورپوینت با همان عنوان و همان چارچوب به کار گرفته می شود. علت استفاده از این قانون هم در طراحی هم مشخص است. به جای این که هر سخنران به صورت آزادانه، سلیقه ای و ناشیانه به طراحی اسلاید بپردازد، با داشتن قانون ثابت و همگانی نظیر قانون یک سوم می توان اسلایدهای استاندارد و منسجم تری را تولید کرد.

آموزش امروز به شما کمک می کند تا:

  1. تعریف و مفهوم قانون یک سوم را به خوبی بیاموزید
  2. با تقلید از نحوه استفاده از عکاسان از این قانون، از یک سوم بهره بگیرید
  3. به استفاده از این قانون در طراحی اسلایدهای سخنرانی هر چه زودتر و با سریع ترین راه ها عادت کنید

طراحی حرفه ای اسلایدهای سخنرانی با قانون یک سوم

بیایید قانون یک سوم را از سطح کاملا مبتدی با هم یک بار مرور کنیم. به زبان ساده این قانون به طراحان می گوید تا عناصر اصلی تصویر (در این جا اسلاید) را روی خطوط یا در محل تقاطع خطوطی قرار دهند که طبق این قانون تصویر را به بخش های مختلفی تقسیم می کند. هنوز دقیقا برای شما روشن نشده است چه خطوطی و کجا؟

فرض کنید اسلاید مورد نظر شما در پاورپوینت مطابق با شکل زیر با خطوطی عمودی و افقی، چه از افق و چه از عمود به سه قسمت تقسیم شده باشد:

طراحی حرفه ای اسلایدهای سخنرانی با قانون یک سوم

در چنین حالتی:

  • خطوط عمودی تصویر شما را به سه قسمت مشخص تقسیم می کنند
  • خطوط افقی تصویر شما را همچون خطوط عمودی به سه قسمت مجزا تقسیم می کنند
  • در مجموع این خطوط تصویر نهایی را به نه قسمت تقسیم کرده اند

این خطوط در چهار نقطه مطابق با شکل زیر ب هم تقاطع پیدا می کنند و این بخش در سخنرانی شما، پاورپوینت شما خواهد بود:

طراحی حرفه ای اسلایدهای سخنرانی با قانون یک سوم

استفاده از قانون یک سوم در سخنرانی به سبک عکاسان

قبل از هر چیز ابتدا باید با نحوه استفاده از این قانون توسط عکاسان آشنا شویم تا بتوانیم آن را در طراحی اسلایدها نیز پیاده کنیم، محل دقیق برای تنظیم عنوان اسلایدها را مشخص کرده و به این ترتیب اجزا را پشت سر هم قرار دهیم:

قانون اول: جای گذاری عامل کلیدی در پاورپوینت

به تصویر زیر نگاه کنید. در این تصویر بر خلاف تصور ما، طراح بخش کلیدی یعنی درخت داخل تصویر را روی تقاطع خطوط در گوشه سمت چپ و بالا قرار داده است. با این طراحی، حتی اگر عناصر بیشتری هم در عکس وجود داشته باشد کاربر بیشتر روی نقطه قرار گرفتن درخت متمرکز می شود. این یعنی توانستیم با جایگذاری صحیح درخت، اثر بیشتری روی مخاطب داشته باشیم. همین امر در طراحی اسلاید سخنرانی نیز اتفاق می افتد.

طراحی حرفه ای اسلایدهای سخنرانی با قانون یک سوم

قانون دوم: جایگذاری عناصر کلیدی در امتداد خطوط افقی

به تصویر دیگری که در ادامه تهیه کردیم نگاه کنید. در این تصویر عکاس سعی کرده است با استفاده از این خطوط، یک دسته بندی خاص برای عناصر ایجاد کند. این در حالی است که بخش های کلیدی تصویر دقیقا زیر خطوط افقی از پایین قرار گرفته اند. رعایت چنین تنظیماتی هنگام عکسبرداری، باعث منظم شدن و منظم نشان دادن سوژه می شود.

طراحی حرفه ای اسلایدهای سخنرانی با قانون یک سوم

تاثیر استفاده از قانون یک سوم در طراحی پاورپوینت

می پرسید آیا این همه قانونمندی برای طراحی اسلایدهایی که خیلی ها بی توجه از کنار آن ها عبور می کنند واقعا لازم است؟! بگذارید جواب این سوال را با یک نمونه تجربی بررسی کنیم. فرض کنید قرار است تصویر زیر را در حالات مختلف به مخاطبان نشان دهیم:

طراحی حرفه ای اسلایدهای سخنرانی با قانون یک سوم

سه تصویر بالا را به مخاطبان نشان دادیم و سپس از آن ها پرسیدیم که کدام یک از تصاویر، بیشتر در خاطر آن ها ماندگار شده و بیشتر برای آن ها جذاب بوده است؟

در حالی که کم تر از ۵ درصد از کاربران نمی توانستند به درستی قضاوت کنند و تفاوت چشمگیری میان این عکس ها نمی دیدند، تصویر B و C بیشتر از تصویر A مورد توجه کاربران قرار گرفت. نزدیکی سوژه و قرار گرفتن نکته کلیدی موجود در عکس در محلی که بیشتر باعث دریافت بازخوردهای مثبت و امید بخش در سخنرانی خواهد شد.

به کارگیری قانون یک سوم در طراحی اسلایدها

برای استفاده از این قانون گام به گام طبق آموزش زیر پیش بروید:

به دنبال عکاس آگاه بگردید

اگر تصاویر شما اختصاصی می باشد، مثلا تصاویر جمع آوری شده از یک نمونه آزمایشگاهی یا یک سوژ در طبیعت، حتما عکاسی را به دست فرد کاربلدی بسپارید که بتواند عنصر کلیدی را طبق این قانون درون کادر قرار دهد.

ترکیب تصاویر با متن هایی که حداقل یکی از آن ها از یک سوم تبعیت می کند

بهترین راه برای ترکیب مناسب تصاویر و متن ها در پاورپوینت، انتخاب تصاویری می باشد که:

  1. در منطقه بزرگی از اسلاید، در بالا و با تضاد خوبی نسبت به متن قرار می گیرند
  2. دارای پس زمینه سفید باشند؛ طوری که بتوانید خیلی راحت تر آن ها را در اسلاید حرکت دهید

به تصویر زیر که با استفاده از قانون یک سوم در پاورپوینت و برای یک سخنرانی آماده شده است توجه نمایید:

طراحی حرفه ای اسلایدهای سخنرانی با قانون یک سوم

زمینه این تصویر کاملا سفید است. بنابراین جا به جایی عناصر در کنار متن به سمت بالا، خللی در طراحی ایجاد نکرده است.

به نمونه بعدی نیز توجه کنید:

طراحی حرفه ای اسلایدهای سخنرانی با قانون یک سوم

در تصویر سمت چپ، سعی شده است بخشی از تصویر اصلی برش داده شود تا جریان آب روی خط عمودی قرار بگیرد. با این کار، حجم آب دقیقا جایی در سطح لیوان سرریز می شود که روی خط افقی منطبق می شود. چون روی زمینه تصویر تمرکزی نبوده است، بنابراین نوشتن عنوان سخنرانی با رنگ مشکی و در سمت چپ و بالا به سادگی ممکن شده است.

استفاده از قانون یک سوم وقت گیر است؟!

اگر قرار باشد به تک تک عناصر موجود در یک عکس توجه کنید و سعی کنید با حفظ همه آن ها، بخش کلیدی را روی خطوط عمودی و افقی منطبق کنید احتمالا وقت زیادی را از دست خواهید داد؛ اما رعایت این قانون برای تصاویر، بدون پرداختن به مطالب حاشیه ای زاید نه تنها وقت گیر نیست، بلکه می تواند باعث صرفه جویی در وقت سخنران شود.

نقد و بررسی قانون ۱۰-۲۰-۳۰ در ساخت پاورپوینت سخنرانی

در طول دوران تحصیل در دانشگاه، برای پشت سر گذاشتن یکی از واحدهای سخت و تاثیرگذار درسی خود، به ارائه یک سیمنار نه خیلی طولانی نیاز دارید که اتفاقا جلب رضایت استاد این درس، در امتیازی که می گیرید به شدت نیاز است. مطالب آمده شده است. حالا نوبت یه طراحی پاورپوینت است. شما هیچ چیزی درباره قوانینی مثل قانون ۱۰-۲۰-۳۰ در ساخت پاورپوینت و امثال آن نمی دانید جز پاره ای اطلاعات درباره روش ارائه درس هنگام سخنرانی و برگزاری سیمنارهای کلاسی با همین تعداد محدود دانشجو دور و اطرافتان. در حال حاضر احتمالا این سوالات ذهن شما را به خود مشغول ساخته است:

  • چه تعداد اسلاید برای سخنرانی نیاز دارم؟
  • در هر اسلاید چه اندازه متن یا هر نوع محتوا دیگری مثل عکس باید گنجانده شود؟
  • چه قدر باید پا به پای این اسلایدها سخنرانی کنم؟ نیم ساعت؟ یک ساعت؟ یا بیشتر؟

شاید با تنظیم عنوان اسلایدها و به دنبال آن پاره دیگری از موارد مثل تنظیم تعداد اسلایدها آشنا باشید. اما در فن سخنرانی، قوانین از پیش نوشته شده ای به عنوان الگو برای سخنرانان وجود دارد که راهنما خوبی برای برگزاری سخنرانی ها است. قانون ۱۰-۲۰-۳۰ یکی از این راهنماها اثبات شده است که طرفداران و البته مخالفان خود را دارد.

در این مطلب، سعی داریم نگاهی گذرا و کلی به این قانون، مزایا و معایب استفاده از آن در طراحی اسلایدهای سخنرانی و ساخت پاورپوینت داشته باشیم.

نقد و بررسی قانون ۱۰-۲۰-۳۰ در ساخت پاورپوینت

قبل از نقد این قانون، باید ابتدا آن را به خوبی بشناسیم. گای کاوازاکی، یک بازرگان و کارآفرین آمریکایی است که سخنرانی و فن بیان خود را، کلید اصلی موفقیتش در کسب وکار می داند. او قانون ۱۰-۲۰-۳۰ را به شکل زیر شرح می دهد:

  • ۱۰ اسلاید، تعداد بهینه اسلایدها در ساخت پاورپوینت برای هر گونه سخنرانی است
  • ۲۰ دقیقه طولانی ترین زمانی است که یک سخنران هنگام پیروی از این قانون، مجاز است صحبت کند
  • ۳۰، کوچک ترین فونتی است که شما برای طراحی اسلایدهایتان از آن استفاده می کنید

نقد و بررسی قانون 10-20-30 در ساخت پاورپوینت

نظرتان درباره این قانون چیست؟ فکر می کنید برای سخنرانی که زمانبندی اصولی در سخنرانی دارد، تبعیت از این قانون چه مزایا و معایبی خواهد داشت؟

آن چه باید در قانون ۱۰-۲۰-۳۰ دوست بدارید!

هر کسی از این قوانین در تمرین سخنرانی خود استفاده کرده و آن ها را روی صحنه نیز پیاده کرده است، بهبود چشمگیری به لحاظ کیفی در نطق خود مشاهده کرده است. مزایا این قانون را با هم مرور خواهیم کرد:

۱۰ اسلاید سخنران را مجبور به انتخاب های آگاهانه می کند

اگرچه ۱۰ اسلاید کمی ظالمانه و محدودکننده به نظر می آید اما حداقل به حفظ ارزش سخنان شما در مقابل مخاطبان کمک می کند؛ اگرچه خیلی از افراد ۲۰، ۳۰ یا حتی ۱۰۰ اسلاید هم برای سخنرانی یک ساعته خود انتخاب می کنند.

محدود شدن تعداد اسلایدها در قانون ۱۰-۲۰-۳۰ باعث می شود سخنران برای درج محتوا با حساسیت و تامل بیشتری عمل کند و بداند که هر اسلاید با توجه به محدودیت تعداد، حکم طلا را برای او دارد! به علاوه این قانون سخنران را برای طراحی حرفه ای تر اسلایدها ترغیب می کند.

۲۰ دقیقه برای برقراری ارتباط، وقت زیادی است!

۲۰ دقیقه زمان خیلی خوبی است؛ حتی اگر به شدت روی زمان حساس هستید! محدود شدن زمان به شما چیزهای زیادی را یاد می دهد. یاد می دهد تا داستان های حاشیه ای اضافی را که مدام بحث پشت بحث می آورد با حذف کنید، تعارف های بیهوده هنگام شروع و پایان سخنرانی را برای همیشه ترک کنید و جزئیاتی را که تنها ۵ درصد مخاطبان به آن ها اهمیت می دهند را از بدنه سخنرانی حذف نمایید.

همین که با محدودیت زمان به مرور توانستید بخش های اضافی را حذف کنید، ۲۰ دقیقه زمان زیادی برای شما محسوب می شود و می توانید از آن برای برقراری بهتر ارتباط استفاده کنید.

نقد و بررسی قانون 10-20-30 در ساخت پاورپوینت

فونت ۳۰ خوانایی متن را تضمین می کند

فقط در صورتی که مخاطبان شما زیاد باشند اما صفحه نمایشی که در اختیار دارید کوچک باشد، آن گاه فونت ۳۰ برای مخاطبان شما خوانایی کافی دارد. در صورتی که شرایط بهتر است حتما از فونت های بالاتر استفاده کنید و مطابق با قانون ۱۰-۲۰-۳۰ از فونت های بزرگ تری ترجیحا استفاده کنید. البته با فونت ۳۰ هم می توانید خوانا بودن متن ها را برای مخاطبان خود تضمین کنید.

آن چه که شما را از قانون ۱۰-۲۰-۳۰ بیزار می کند!

در قوانین سخت گیرانه سخنرانی از جمله همین قانون، چند مزیت نهفته است که باید آن ها را دوست بدارید:

هر موقعیتی در سخنرانی، خاص است!

قبل از هر چیز به یاد داشته باشید که این قانون توسط یک بازرگان موفق و سرشناس آمریکایی به کار گرفته شده است و به نوبه خود خاص است. با توجه به این که هر موقعیتی در سخنرانی، خاص است، آیا می توان این قانون را تامیم داد؟

نقد و بررسی قانون 10-20-30 در ساخت پاورپوینت

تعداد اسلایدها در این قانون محدود و خیلی وقت ها ناکافی است!

همان طور که گفتیم، طبق عادت سخنرانان حرفه ای، هرگز نمی توان برای تعداد اسلایدها عدد خاصی مشخص کرد و این به نیاز شما و موضوع بحث بستگی دارد. از این رو تعجب کنید اگر برای تنظیم تعداد اسلایدهای خود این دیدگاه ها را می شنوید:

  • همیشه باید ۱۰ اسلاید داشته باشید
  • برای هر دقیقه قطعا یک اسلاید کفایت می کند
  • برای هر موضوع داخل بحث، یک اسلاید کافی است
  • بیش تر از ۵ تا اسلاید توصیه نمی شود

از آن جایی که تعداد اسلایدها کاملا بر نیازهای شما منطبق است، پس چنین قانونی به جهت تعدد اسلایدها مردود خواهد بود؛ مگر این که شما اصلا نخواهید از اسلاید استفاده کنید یا برای سخنرانی ده دقیقه ای شما، همین تعداد کافی است.

مدت زمان برای حرف زدن کم است

طبق این قانون، در سخنرانی یک ساعته، شما تنها مجاز به استفاده از یک سوم زمان به حرف زدن هستید و باقی آن را باید به پرسش و پاسخ و بحث های جانبی اختصاص دهید. اگرچه این راهنما به صورت عمومی خوب است؛ اما برای هر نوع سخنرانی جوابگو نیست!

در سخنرانی ها همه چیز نسبی است. اصلا باید دید که در برنامه گفتگو ما، زمانی برای پرسش و پاسخ در نظر گرفته شده است یا نه؟ اگر چنین نیست که استفاده از قانون ۱۰-۲۰-۳۰ از همان ابتدا منتفی خواهد بود. اگر زمان پرسش و پاسخ دارید، در عوض شاید بهتر باشد ۲۰ دقیقه خود را تا ۳۵ دقیقه برسانید و باقی را به مخاطبان اختصاص دهید.

نقد و بررسی قانون 10-20-30 در ساخت پاورپوینت

سایز فونت ۳۰ یا بیشتر همیشه خوب نیست!

سایز ۳۰ بهینه است؛ اما گاهی می تواند خیلی کوچک و گاهی هم خیلی بزرگ باشد! به طور کلی انتخاب سایز بهینه برای فونت به عوامل زیر بستگی دارد:

  • چه مقدار مطلب در اسلاید قرار است قرار گیرد
  • تضاد یا کنتراست بین رنگ پس زمینه و رنگ متون چه طور است
  • روشنایی سالن سخنرانی چه طور است
  • فاصله شما روی صحنه، با مخاطبانی که نشسته اند دقیقا چه قدر است
  • کیفیت پروژکتور چگونه است
  • قدرت دید مخاطبان از این فاصله به صورت میانگین چه طور خواهد بود
  • مدت سخنرانی و زمانی که باید مخاطب به صفحه خیره شود چه قدر خواهد بود

فراموش نکنید سخنرانی از پاورپوینت ها فراتر است!

چه پاورپوینت خوانا باشد و چه برای خواندن آن مشکلی وجود داشته باشد نباید فراموش کنید که قبل از پاورپوینت، این خود شما هستید که باید شنیده شوید و مخاطب بتواند به شما گوش کند.

راهنما انتخاب و تنظیم تعداد اسلایدها

راهنما کامل انتخاب و تنظیم تعداد اسلایدها در سخنرانی

فقط چند لحظه آرام جایی بنشینید و تمرکز کنید. تمام افکار مثبت و منفی قبلی را دور بریزید؛ چون قرار است عقب گردی داشته باشیم به تمام اتفاقاتی که مشابه آن برای شما هم رخ داده است. خودتان را در موقعیت های زیر تصور کنید:

  • در دبیرستان، رو به روی بچه ها ایستاده اید و در حال ارائه سمینار خود درباره شغل دلخواه خود در آینده هستید
  • به عنوان یک معلم، به صورت تمام وقت با تمام کیفیت ممکن در حال تدریس می باشید
  • در حال ارائه سخنرانی به سبک Ignite در یکی از کنفرانس های بزرگ بین المللی هستید

حال خود را در یکی از این موقعیت ها قرار دهید؛ چند اسلاید برای ارائه خود نیاز دارید؟ انتخاب و تنظیم اسلایدها سخنران را در یک دوراهی دشوار به دام می اندازد. او از یک طرف می داند که اسلایدهای بیشتر باعث سرعت بخشیدن به روند سخنرانی می شود؛ طوری که مخاطب می تواند راحت تر یادداشت برداری کند و خودش هم مفاد سخنرانی را یک بار دیگر مرور کند. از طرف دیگر هم تجربه به او ثابت کرده است که اسلایدها هر چه قد بیشتر باشند گمراهی مخاطبان هم بیشتر می شود. پس تعداد اسلایدها را باید چه طور تنظیم کرد؟!

با دانشگاه زندگی بمانید تا پاسخ خوبی برای سوالات خود دریافت کنید.

راهنما انتخاب و تنظیم تعداد اسلایدها

بعد از تنظیم عنوان اسلایدها در سخنرانی، حال تعداد اسلایدهایی که برای سخنرانی هم در نظر می گیریم اهمیت می یابند. اما قبل از این که قرار باشد به این سوال پاسخی بدهیم ابتدا باید نوع سوال را عوض کنیم:

چه تعداد اسلاید باید برای سخنرانی در نظر گرفت؟

در عوض باید پرسید: چه تعداد اسلاید برای سخنرانی لازم داریم!

بر همین اساس، موقعیت های مختلفی را که بسته به آن ها، تعداد اسلایدها با هم تفاوت پیدا می کنند را بررسی خواهیم کرد.

راهنما انتخاب و تنظیم تعداد اسلایدها

تعداد اسلایدها: صفر!

همیشه قرار نیست اسلاید داشته باشید. گاهی شرایط ایجاب می کند که بدون اسلاید و با تکیه بر فن بداهه گویی خود سخن بگویید یا به ترفندهای سخنرانی از روی متن، طوری که مخاطبان متوجه نشوند سخنرانی خود را ارائه دهید. مثلا:

  • نطق های آغازین و جشن های خاص (مثل جشن های فارغ التحصیلی)
  • مراسم هایی که با حضور ریاست جمهوری برگزار می شود (مثل مراسم های افتتاحیه)
  • مراسم های تقدیر

موقعیت های مختلف دیگری هم وجود دارد. مثلا در سخنرانی های کوتاه تر مثل سخنرانی های ده دقیقه ای شاید برای استفاده بیشتر از وقت بهتر باشد قید اسلاید را بزنیم، یا این که به دو سه تا اسلاید بسنده کنیم.

راهنما انتخاب و تنظیم تعداد اسلایدها

تعداد اسلایدها: هر چه کم تر، بهتر

عادت ساخت اسلاید در تعداد بالا برای سخنرانی ها، روند اشتباهی است که همه ما به نحوی با آن درگیر شده ایم. اما قانون نانوشته ای برای تولید اسلایدها وچود دارد که می گوید: اسلاید هر چه کم تر، هر چه مختصر و حاوی کلیدواژه های بیشتر، بهتر؛ چون:

  • پاورپوینت، نقش وسایل کمک های اولیه را دارد. این وسایل هرگز کار اصلی را به خودی خود انجام نمی دهند و تنها قرار است شما را پشتیبانی کنند. پس هر چه قدر بیشتر باشند تنها دور و اطراف شما را شلوغ شده اند.
  • اسلایدهای پاورپوینت برای مخاطبان شما هستند؛ نه خودتان!

با توجه به این نکته و قانون اسلاید کمتر، بهتر، همین تعداد کم اسلاید چه قدر باشد؟

راهنما انتخاب و تنظیم تعداد اسلایدها

برای پاسخ به این سوال مجددا نیاز است از خودتان سوال بپرسید. بپرسید که آیا قانع کردن مخاطب در سخنرانی با همین کلمات میسر می شود یا به ابزارهای دیگری مثل محتوا بصری نیز نیاز دارم؟

  • اگر جواب شما منفی است اسلاید ها را همین جا تمام کنید؛ واگرنه زیاده روی کرده اید!
  • اگر جواب شما مثبت است احتمالا به چند اسلاید دیگر نیاز دارید تا همراه با پاره ای از توضیحات، محتوا بصری را قرار دهید.

تعداد استاندارد اسلایدها برای هر ۳۰ دقیقه سخنرانی

اولین نکته ای که در تنظیم تعداد اسلایدها باید آموخت این است که به نسبت اسلایدهایی که به کل اسلایدهای شما اضافه می شوند باید زمان سخنرانی را نیز افزایش داد. هر چند که داشتن اسلاید به ارائه کوچک ترین اطلاعات در قالب چارت و تصاویر کمک می کند اما هر چه قدر که تعداد آن ها بیش تر باشد، جذب اطلاعات برای کاربر مشکل تر خواهد شد.

بنابراین مخاطبان اصلی ما در سخنرانی، آن دسته از افرادی هستند که سرعت کم تری در جذب اطلاعات دارند و تنظیم تعداد اسلایدها به این شکل باعث سردرگمی آن ها می شود.

برای سی دقیقه، با در نظر گرفتن مقیاس زمانی در سخنرانی ها و مدت زمان اثرگذاری آن، بین ده تا ۱۵ اسلاید به صورت پایه ( با هم بر اساس نوع سخنرانی خود) تهیه کنید.

راهنما انتخاب و تنظیم تعداد اسلایدها

تاثیر محتوا اسلایدها روی تعداد آن ها

اگر بخواهید کم ترین تعداد اسلاید را داشته باشید بدون شک هیچ اسلایدی شبیه اسلاید دیگر نمی شود. دقت کنید که محتوا هر اسلاید روی تعداد آن ها نیز اثرگذار است. به نکات زیر توجه نمایید:

تبدیل اسلایدهای پیچیده به ساده تر

بسته به اطلاعاتی که مخاطب باید در اسلاید مشاهده کند، منطقی به نظر می رسد که مطالب پیچیده خرد شده و به مطالب ساده تر با سایز بزرگ تر تقسیم شوند. این کار تعداد اسلایدها را بالا می برد. مثلا اگر قرار باشد درباره مخاطرات طبیعی صحبت کنید، بهتر است زیرمجموعه های آن از جمله سیل، طوفان، زلزله و …در اسلایدهای مختلفی قرار گیرند.

تنظیم سرعت حرف زدن با تعداد اسلایدها

اگر سرعت حرف زدن شما بالاتر از حد معمول است و می توانید تعداد بیشتری اسلاید را مدیریت کنید، حداکثر تا ۸۰ اسلاید را مجاز هستید برای سخنرانی خود در نظر بگیرید.

تنظیم تعداد اسلایدها با یک حساب سرانگشتی

اگر مدت زیادی است که سخنرانی می کنید و عموما هم در ارتباط با یک موضوع واحد صحبت کرده اید، می توانید با یک حساب سرانگشتی و به صورت تخصصی تنظیم تعداد اسلایدها را انجام دهید. به عنوان مثال برای یک سخنران ممکن است به ازا هر دو دقیقه، یک اسلاید کافی باشد و اگر قرا باشد آن سخنران ۴۰ دقیقه سخنرانی کند، حداکثر ۲۰ می تواند از ۱۵ تا ۲۰ اسلاید استفاده کند.

راهنما انتخاب و تنظیم تعداد اسلایدها

تعداد مرسوم اسلایدهای پاورپوینت در سخنرانی

برای پیدا کردن این سوال که چند اسلاید نیاز دارم، به حرف دیگران به هیچ وجه توجه نکنید. برخی فکر می کنند ۵ اسلاید برای سخنرانی ۱۵ دقیقه ای کافی است؛ در حالی که برخی معتقدند در یک سخنرانی یک ساعتی تا ۱۰۰ اسلاید را هم می توان پشت سر گذاشت!

به طور کلی تعداد مرسوم اسلایدها در سخنرانی های مختلف به شیوه های زیر محاسبه می شود:

  1. قانون ۱۰/۲۰/۳۰: طبق این قانون برای سخنرانی ۲۰ دقیقه ای از ۱۰ اسلاید استفاده می شود و هر اسلاید باید حاوی متونی با فونت ۳۰ باشد.
  2. قانون ۱۵/۲: طبق این قانون هر اسلاید می تواند حداقل ۱۵ ثانیه و حداکثر ۲ دقیقه روی صفحه نمایش شما قرار گیرد. میانگینی بین این بازه زمانی را می توان اتخاذ کرد.
راهنما کامل طراحی و تنظیم عنوان اسلایدها

راهنما کامل طراحی و تنظیم عنوان اسلایدها در سخنرانی

چشم هایتان را ببندید. خیلی سریع برگردید برگردید به آخرین باری که سخنرانی کردید و آخرین اسلایدی که در سخنرانی از آن استفاده کرده اید. چه عنوان هایی در هر یک از اسلایدها به کار برده اید؟ اصلا به خاطر می آورید آخرین اسلایدهایی را که در جمع نمایش دادید؟ آیا بین اسلایدها، از عنوان هایی مثل “پشینه یا تاریخچه”، “مطالعات تحقیقاتی درباره فلان موضوع” یا “فروش محصولات در ماه خرداد” و در نهایت “نتیجه گیری” استفاده کرده بودید؟ اگر جوابتان به کلی منفی است و یا حداقل دقیقا به یاد نمی آورید که در تنظیم عنوان اسلایدها چه طور عمل کرده بودید نگران نباشید؛ احتمالا خیلی از کسانی که در حال خواندن این مطلب مثل شما هستند همین نظر را دارند.

عنوان اسلایدها یکی از پیش پاافتاده ترین بخش های سخنرانی برای سخنرانان است. سخنرانان فکر می کنند با تکیه بر آگاهی خودشان و حفظ کردن یک اسلاید، دیگر نیازی به طراحی و تنظیم بهتر اسلایدها، خصوصا عنوان اسلایدها ندارند. در حالی که این عناوین هستند که مسیر سخنرانی را برای ما روشن می کنند و مثل چراغ راهنما، به ما اجازه عبور از یک مطلب یا توقف را می دهند تا با مکث و وقفه در سخنرانی بدرخشیم!

مهم تر از هر چیز دیگر، تنظیم عنوان اسلایدها به شیوه صحیح، شاید بهترین راه برای نزدیک تر کردن مخاطب به پیام صحبت هایتان و ارائه یک سخنرانی ترغیب کننده باشد. با این وجود، آخرین کاری که ما برای آمادگی پیش از سخنرانی انجام می دهیم همین تنظیم اسلایدها می باشد.

این مطلب، راهنما کامل طراحی و تنظیم عنوان اسلایدها در سخنرانی را در اختیارتان قرار می دهد. مطلب امروز دانشگاه زندگی را از دست ندهید.

راهنما کامل طراحی و تنظیم عنوان اسلایدها

پیروزی از نکاتی که در این راهنما می خوانید بسیار ساده است. به محض این که با این نکات آشنا شدید، متوجه می شوید که چه موارد پیش پاافتاده ای را در تنظیم عنوان اسلایدها جا انداخته اید.

راهنما کامل طراحی و تنظیم عنوان اسلایدها

هر اسلاید، نماینده ادعاهای سخنران

عنوان هایی که به عنوان نماینده قدرتمند و پشتیبان ادعای سخنران در نظر گرفته می شوند، دقیقا مقابل عناوینی مثل “نتایج”، “کاربردها”، “مقدمه” و …قرار دارند. استفاده از این عناوین بیش تر به دوران دبستان باز می گردد و در یک سخنرانی حرفه ای، همه چیز از جمله عنوان اسلایدها نیز حرفه ای تر خواهد بود.

به جای این عنوان های ضعیف، ابتدا به بدنه هر اسلاید یعنی محتوا متنی، چارت ها، جداول، دیاگرام ها و دیگر عناصر موجود در آن ها بگردید. عنوان ها را بر اساس این اطلاعات تنظیم کنید.

عنوان باید شفاف باشد و کوتاه، نه پر لغت!

عنوان باید حداکثر در یک خط جا بگیرد. اگر مجبور به استفاده از عناوین طولانی تری هستید سعی شود از دو خط بیشتر تجاوز نکند. عنوان را بر اساس مفاهیم اساسی و ضروری انتخاب کنید.

عنوان اسلایدها، همیشه بزرگ تر از سایر عناصر

هر اسلایدی که حاوی متن باشد، عنوان ها باید بزرگ تر باشند و به اصطلاح تو چشم بروند. به روزنامه ها، سایت ها و مجلات فکر کنید. بخش های بزرگ تر به منزله اهمیت بیشتر آن قسمت می باشند. عنوانی که از بقیه بخش ها بزرگ تر باشد معمولا خوانده می شود و به چشم می خورد؛ در حالی که ممکن است توضیحات اضافی توسط خواننده هرگز خوانده نشود.

برای تنظیم عنوان اسلایدها، سایز ۴۴ به نظر منطقی می رسد.

جایگاه اسلایدها مشخص شود

در زبان انگلیسی و سایز زبان هایی که شروع از چپ به راست است، بهترین جایگاه برای عنوان سمت چپ و کمی بالاتر نزدیک به گوشه می باشد. طبیعی است که در زبان فارسی این جایگاه جا به جا شده و گوشه سمت راست و بالا خواهد بود. پس طبق عادت اشتباه گذشته، عنوان را وسط چین نکنید.

راهنما کامل طراحی و تنظیم عنوان اسلایدها

علت انتخاب این جایگاه، حرکت خودکار و ناخودآگاه چشم افراد می باشد. در واقع گوشه سمت راست و بالا برای فارسی زبانان، اولین جایی است که توسط مخاطب دیده می شود. این در حالی می باشد که حتی ممکن است باقی مطالب توسط خواننده یا بیننده مطالعه نشود.

اگر قصد دارید خلاف این قانون عمل کنید از همین حالا منتظر عواقب آن باشید. مثلا اگر قرار باشد جایگاه عنوان اسلاید بعدی برای صرفه جویی در تعداد اسلایدها، به پایین اسلاید قبلی منتقل شود باید منتظر اعتراض مخاطبان باشید؛ چون همه افراد قادر به دیدن پایین اسلایدها نیستند.

 استثناات وارده بر موارد ذکر شده در تنظیم عناوین

در سخنرانی، همچون پاره دیگری از مشاغل، بر اساس موقعیت هایی که برای سخنران به وجود می آید می توان برخی از موارد ذکر شده را انکار و سلیقه ای عمل کرد:

  • اسلایدها تبلیغاتی
  • اسلایدهایی که حاوی نقل قولی از افراد مختلف می باشند
  • اسلایدهای هنری
  • اسلایدهایی که کارایی آن ها با بقیه فرق دارد. مثلا قرار است در بخش آخر سخنرانی، جلسه پرسش و پاسخ برگزار شود. در چنین شرایطی احتمالا ساختار اسلاید قبلی که تنها حاوی عنوان “پرسش و پاسخ” یا هر عنوان دیگری است با سایر اسلایدها تفاوت دارد

راهنما کامل طراحی و تنظیم عنوان اسلایدها

چند مثال برای طراحی بهتر اسلاید در سخنرانی

در ادامه شاید بهتر باشد برای فهم بهتر تنظیم عنوان اسلایدها، با چند مثال ساده پیش برویم. آن چه در ادامه می بینید اسلایدهایی انگلیسی زبان می باشند که از سطح اینترنت جمع آوری شده اند. به جز راست چین نبودن عنوان، تفاوتی بین ساختار اصولی این اسلایدها با اسلایدهایی که به زبان فراسی تهیه شده اند وجود ندارد.

همه اسلایدها در برنامه پاورپوینت تهیه شده اند. اسلاید هایی که در بالا می بینید عموما از عنوان های عمومی و کلی استفاده کرده اند و اسلایدهای پایین تر مطابق با بخش های دیگر موجود در اسلاید، حرفه ای تر عنوان بندی شده اند.

مثال اول: اسلاید بالا حاوی عنوان بزرگ و مشخصی است که این در به خودی خود قابل قبول می باشد؛ اما این عنوان را هر کسی خودش می تواند بخواند و نیازی به سخنران نیست!

راهنما کامل طراحی و تنظیم عنوان اسلایدها راهنما کامل طراحی و تنظیم عنوان اسلایدها

اسلاید پایین ریزتر شده است و به ما سیاست های جدید برای کاهش آسیب ها را نشان داده است. نکته کلیدی که در اسلاید اول نادیده گرفته شده بود همین است. در واقع با اسلاید دوم کار را برای بیننده ساده تر کرده ایم و به او می گوییم که چه طور روند نزولی از چه ماهی طی شده است.

مثال دوم: در اسلاید اول همان طور که می بینید چارت ها به نمایش در آمده اند؛ اما ضعف بزرگ موجود در آن باعث می شود مخاطب سردرگم بماند که کدام نمودار بهتر است و چه چیزی را به ما نشان می دهد.

راهنما کامل طراحی و تنظیم عنوان اسلایدها راهنما کامل طراحی و تنظیم عنوان اسلایدها

در عوض نمودار پایین تر به ما به وضوح اعلام می داردکه نمودار میله ای برای تفسیر داده ها درست نیست و داده های دقیق را باید از نمودار خطی جستجو کنیم.

مروری بر آن چه که گفته شد

مطابق با آن چه پیرامون تنظیم عنوان اسلایدها گفته شد نکات زیر به دست می آید:

  • عنوان اسلایدها باید مستقیما منظور، ادعا و مقصود سخنران را به مخاطب برسانند
  • عنوان اسلایدها باید کوتاه و شفاف باشند؛ نه صرفا پرلغت طوری که مخاطب تصور کند پرحرفی کرده ایم
  • اندازه عنوان ها باید از سایر بخش ها بزرگ تر و حداقل سه برابر باشد
  • جایگاه عنوان ها باید مشخص و مطابق با استانداردهای گفته شده باشد
  • عنوان اسلایدها باید به راحتی قابل خواندن باشند
همه آن چه که برای سخنرانی ترغیب کننده لازم است

همه آن چه که برای یک سخنرانی ترغیب کننده باید بدانید

فن بیان هر سخنران هر چه قد هم که خاص و بی همتا باشد، باز هم برای او کافی نیست. سخنران تنها زمانی می تواند از کیفیت سخنرانی خود احساس رضایت داشته باشد که مطمئن شود روح و جسم مخاطب همزمان با هم حاضر است، شنونده خوبی است و در حال تحلیل و تجزیه اطلاعات می باشد. اما در این مسیر مخاطب نباید تنها بماند. وظیفه سنگین برای یک سخنرانی ترغیب کننده تا حد زیادی به دوش سخنران می باشد؛ این طور نیست؟

روان شناسی ترغیب یا نفوذ، درباره فرآیند ذهنی شکل گیری تمایل و رغبت در افراد مختلف نظریه های جالب و متفاوتی ارائه می دهد. در واقع ترغیب از تعریف سطحی و ابتدایی که همه ما با آن آشنا هستیم بسیار فراتر و پیچیده تر می شود. در ساده ترین شکل ترغیب، نورون های مغزی با استفاده از یک محرک خارجی تحریک می شوند و فرآیند انتقال پیام عصبی در کسری از ثانیه در فرد صورت می گیرد. برند مربوطه یک عکس اغوا کننده از یک ورزش تازه وارد در صفحه اینستاگرام خود به اشتراک می گذارد و سعی دارد با این عکس کاربر را برای فروش بیشتر تحریک کند. به تصویر زیر نگاه کنید:

همه آن چه که برای سخنرانی ترغیب کننده لازم است

در این تصویر، استفاده از این ماده شوینده به شیوه ای به تصویر کشیده شده است که احتمالا می رود مخاطب در اولین خرید بعدی خود حتما در میان محصولات به دنبال این شوینده باشد.

سخنرانی هم باید سبک و سیاق تبلیغاتی داشته باشد تا مجاب کننده به نظر برسد. سخنران مجبور است از ترفندهایی مثل شبیه سازی تصویری، برانگیختن حس پیوند مخاطب با سوژه و…استفاده و فن بیان سخنرانی جذاب را به مخاطبان هدیه کند.

برای سخنرانی نیازی به ترفندهای تبلیغاتی رایج ندارید. یک سخنران بعد از آشنایی با تمام فرمول هایی که برای یکسخنرانی ترغیب کننده قرار است در این مطلب بررسی کنیم می تواند تاثیرگذار عمل نماید.

همه آن چه که برای سخنرانی ترغیب کننده لازم است

یک سخنران قبل از این که بخواهد تاثیرگذار واقع شود، باید از ۴ فیلتر زیر عبور کند:

  1. صداقت سخنران: آیا مخاطبان به حقیقت سخنان شما ایمان دارند یا در این بین شک و شبهه هایی وجود دارد که گفته های شما را زیر سوال می برد؟
  2. تشابه سخنان: سخنانی که قرار است بر زبان آورید با عقاید و ظاهری که مخاطبان از شما سراغ دارند همخوانی دارند؟
  3. اعتبار و استناد سخنان: برای سخنان خود مدرک و سند کافی دارید؟
  4. حسن شهرت سخنران: مخاطبان تا چه حد شما و مهارت شما را در این زمینه باور دارند و آیا در این زمینه حسن شهرت دارید؟

همه آن چه که برای سخنرانی ترغیب کننده لازم است

برای سخنرانی ترغیب کننده این ۴ فاکتور باید در شما تقویت شود. مخاطب باید با دانستن این ۴ مورد و اطمینان از برخورداری شما از این صفات، به شما اعتماد کند. از این رو راه هایی را برای تقویت آن ها جهت یک سخنرانی مجاب کننده و تاثیرگذاری بر مخاطب در سخنرانی بررسی می کنیم.

آماده سازی ذهنی مخاطبان قبل از سخنرانی

بخش زیادی از تعامل مخاطب با شما، به واسطه تصورات او از تبلیغاتی که دیده و شنیده شکل می گیرد. بنابراین بخشی از وظایف شما به قبل از سخنرانی برمی گردد:

تشریح موضوع سخنرانی به صورت تخصصی

اگر به دنبال متقاعد سازی مخاطب در طول سخنرانی هستید از همین حالا یعنی قبل از سخنرانی باید اقدام کنید. شما تنها سخنرانی نیستید که قرار است مثلا درباره تکنیک های تقویت حافظه صحبت کند. از این رو در تبلیغاتی که قبل از سخنرانی انجام می شود باید به نکات زیر به عنوان نمونه اشاره شود:

  • ایده این سخنرانی بسیار جذاب است؛ چون سخنران حدود دو ( سه، چهار و …) برای آن وقت صرف کرده است و همه آن حاصل زحمات چندین و چندساله او می باشد
  • سخنران صاحب آثار ارزشمندی نظیر کتاب فلان می باشد. این کتاب ها مثلا به چاپ دهم رسیده اند و ازآثار پرفروش بوده اند

بازاریابی برای شهرت سخنران

از تبلیغات قبل از سخنرانی ابایی نداشته باشید. شما برای شناخته تر شدن به این تبلیغات خصوصا در شهرهای بزرگ تر نیاز دارید. در این باره معرفی کلیدی و مختصری از خود داشته باشید. مثلا حتما ذکر کنید که:

  • مسئول یک پروژه مهم بوده اید یا سمت خاصی را داشته اید
  • قبل از شروع این فعالیت چه پیشینه ای داشته اید و تا چه حد در این زمینه فعال بوده اید

همه آن چه که برای سخنرانی ترغیب کننده لازم است

برای یک سخنرانی ترغیب کننده، اجازه دهید مخاطب از قبل شما را بشناسد و آنالیز کند؛ نه این که روی صندلی بنشیند و در روند سخنرانی به این نتیجه برسد.

آنالیز مخاطبان سخنرانی ( تشابه)

یکی از فاکتورهای مهم برای یک سخنرانی ترغیب کننده، توجه به فاکتورهای تشابه به وسیله آنالیز مخاطبان است. آنالیز مخاطبان به شما می گوید که در این منطقه فلان لباس را بپوشید که مخاطب را دلگرم تر می کند و به شما احساس نزدیکی بیشتری خواهد داشت. به شما می گوید که حوادث یا رویدادهای اخیر در این منطقه را حتما یادآور شوید و به آن ها نشان دهید که حواستان به صورت ویژه به مخاطبانتان بوده است. به شما می گوید که شیوه سخن گفتن و داستان هایی که قرار است روایت شود را با مخاطبان خود هماهنگ کنید.

آماده سازی ذهنی مخاطبان بعد از سخنرانی

سخنرانی تمام شده است؛ اما تاثیرگذاری تازه شروع شده و این اول راه است. از این رو هنوز هم باید مثل قبل نسبت به مخاطبان و سخنرانی انجام شده، با توجه به توصیه های زیر مسئولیت پذیر باشید:

در دسترس بمانید

فرصت را برای اختلاط و نزدیکی بیشتر با مخاطبان خود از دست ندهید. سخنرانی هم دقیقا مثل یک معامله است. ارتباط شما با مخاطبان، خدمات پس از فروش شما خواهد بود و نشانگر مشتری مداری شما است.  این رفتار دیگران را برای ارتباط گرفتن با شما و تعامل در سخنرانی های بعدی ترغیب می کند.

همه آن چه که برای سخنرانی ترغیب کننده لازم است

حواستان به قول و قرارتان باشد

این مورد برای همه ما ملموس تر است و همیشه در سخنرانی با این موقعیت رو به رو بوده ایم. فرض کنید یک سوال از سخنران پرسیده اید و او در جواب شما می گوید سخنرانی رو به اتمام است؛ اما من جواب سوال شما را به صورت کامل ایمیل می کنم.

ساعت ها و روزها می گذرد؛ اما خبری از ایمیل نشده است. این بی توجهی کاملا ضد هدف اصلی ما، یعنی داشتن سخنرانی ترغیب کننده خواهد بود. توصیه ما به سخنرانان پایبندی به قول و قرارهایی است که در سخنرانی از آن صحبت می کنند. جوایز، مسایقات، قول همکاری و ارسال ایمیل یا پیام به برخی از مخاطبان از همان بخش هایی هستند که دیگر پیگیر آن ها نمی شویم.

آماده سازی ذهنی مخاطبان در طول سخنرانی

مستند حرف بزنید

وقتی که سخنان شما از یک منبع معتبر نشات گرفته باشند، مجاب کننده و ترغیبی خواهند بود. اگر به دنبال ایجاد انگیزه در مخاطبان خود هستید حتما منبع سخنان خود را مشخص کنید تا فرصت کافی برای تعامل ایجاد شود.

همه آن چه که برای سخنرانی ترغیب کننده لازم است

شبیه مخاطبان باشید

شباهت ها، اولین جرقه را برای روشن شدن ارتباط شما و مخاطب هستند. از آن پس این شما هستید که باید به این ارتباط حرارت بیش تر بدهید. رشته تحصیلی شما در دوران دبیرستان با زمینه شغلی اکثر مخاطبان شباهت دارد؟ سن شما به مخاطبان نزدیک است و می توانید از ترفندهای به کارگیری طنز در سخنرانی به راحتی استفاده نمایید؟ عقاید شما با باورهای سیاسی شما با گروهی که برای آن ها سخنرانی می کنید سازگار است؟

همه این ها را برای یک سخنرانی ترغیب کننده دستاویز خود قرار دهید.

زمانبندی اصولی و وقت شناسی حین سخنرانی

۵ نکته برای زمانبندی اصولی و وقت شناسی حین سخنرانی

به یاد دارید آخرین سخنرانی یا گفتگویی را که در آن سخنران بدون توجه و در نظر گرفتن زمان مقرر، به حرف زدن ادامه داده است و نسبت به زمان بی اهمیت بوده است؟ از این اتفاق چه حسی داشتید؟ خوشحال بودید که می توانید خیلی بیشتر از دانسته های گوینده استفاده کنید یا از این که با عدم زمانبندی اصولی و وقت ناشناسی مخل برنامه ها و قرارهای دیگر شما بوده است عصبانی شده اید؟ سالن را ترک کردید و سخنران را به حال خود گذاشتید یا این که با خودخوری فراوان برای به پایان رسیدن سخنرانی لحظه شماری نمودید؟

وقت تنها منبع ارزشمند حقیقی است که در زندگی به سرعت برق و باد می گذرد، جایگزینی ندارد و به محض از دست رفتن، برای همیشه از دست می رود!  اطراف ما آدم هایی وجود دارند که حتی صدم های ثانیه هم در زندگی روزمره آن ها تاثیرگذاری دارد و برای تک تک لحظات برنامه ریزی می کنند. اگر قرار باشد به خاطر حضور آن ها در یک سخنرانی، برنامه هایی که با دقت برای تک تک این ثانیه ها چیده شده اند تبدیل به بی برنامگی شوند، باز هم مخاطبان ما برای نشستن روی صندلی ها تمایلی از خود نشان می دهند؟

به همین دلایل و هزاران دلیل دیگری که شاید مطرح کردن آن از حوصله بحث ما خارج باشد هر سخنران باید با زمانبندی اصولی پیش برود و به قوانین وقت و وقت شناسی حین سخنرانی پایبند باشد. به همین منظور ۵ نکته کلیدی را گردآوری کردیم که احتمالا برای پایان و جمع بندی به موقع بحث ها به دردتان بخورد.

زمانبندی اصولی و وقت شناسی حین سخنرانی

از خودتان می پرسید این زمانبندی، جا به جا شدن ثانیه ها یا عقب و جلو شدن در حد چند دقیقه مگر چه تاثیری می تواند روی سخنرانی داشته باشد؟ پاسخ ما به این سوال نسبی است؛ اما این نسبت در اغلب موارد وجود دارد و معمولا کیفیت سخنرانی ها به زمانبندی اصولی که توسط سخنران اعمال می شود بستگی دارد.

از این رو در یک سخنرانی، هر سخنران باید:

  • تصور کند که همیشه مخاطبان برای رسیدن به قرار ملاقات بعدی خود عجله دارند
  • بداند مخاطب همیشه می تواند بر اساس ترجیح های خود، محل را ترک کند
  • بداند مخاطب همیشه کاری فوری و اورژانسی برای انجام دادن بعد از زمان مقرر دارد

زمانبندی اصولی و وقت شناسی حین سخنرانی

عواقب عدم پایبندی به زمانبندی های معین شده

معمولا قبل از هر رویدادی، برای هر بخش از قبل زمان بندی صورت می گیرد. به محض این که این زمانبندی به هر دلیلی توسط سخنران رعایت نشود اتفاقات زیر قابل پیش بینی خواهد بود:

  • مخاطبان شروع به پچ پچ می کنند و کم کم برای بلند شدن آماده می شوند
  • استرس و نگرانی برای دیر  رسیدن به قرار ملاقات بعدی در چهره افراد مشخص می شود
  • مهم تر از همه کم تر کسی دیگر به سخنران گوش می دهد!

از عادات سخنرانان حرفه ای تنظیم تمام فاکتورهایی است که تا حد امکان از وقوع این اتفاقات ناگوار جلوگیری می کنند.

پایان سخنرانی: زود از موعد یا در موعد مقرر؟

یک قانون نانوشته در سخنرانی وجود دارد و آن استفاده ۹۰ تا ۱۰۰ درصدی از زمان مشخص شده برای حرف زدن و تبادل اطلاعات توسط سخنران است. به دلیل مشکلاتی که عدم زمانبندی اصولی به دنبال دارد اکثر سخنرانان ترجیح می دهند پیش از موعد مقرر سخنرانی را به پایان برساننند. مثلا تنها از ۲۰ دقیقه یا نیم ساعت یک سخنرانی یک ساعتی استفاده می کنند.

توصیه ما این است بلافاصله بعد از تکمیل شدن ۹۰ درصد سخنرانی کم کم بحث را جمع کنید و برای ختم جلسه آماده شوید.

برای زمانبندی اصولی به ۵ نکته زیر دقت کنید:

مطالعه و تسلط کامل به برنامه زمانی سخنرانی

در وضعیتی که همه برای خروج از سالن عجله دارند و به شدت بابت تجاوز از زمان مشخص شده همهمه به وجود آمده دیدن چنین سخنرانی در حال گفتن این جمله کاملا طبیعی به نظر می رسد: فکر می کردم زمان بیشتری در اختیار داشتم!

زمانبندی اصولی و وقت شناسی حین سخنرانی

این مشکل که قطعا بزرگ ترین مشکل در عدم پایبندی به زمانبندی اصولی می باشد ناشی از ضعف رابطه سخنران و برنامه ریزهای جلسه است.

ویرایش متن سخنرانی مطابق زمانبندی

با گذشت از مرحله قبل سد بزرگ تری مقابل سخنران قرار می گیرد که نمی داند با وجود برنامه ریزی و زمانبندی هایی که از قبل صورت گرفته چه طور می تواند این مطالب را ارائه دهد. از یک طرف بحث کنترل سرعت حرف زدن در سخنرانی وجود دارد و از طرف دیگر بار مطالب. به هر حال سخنران نمی داند مثلا برای یک ساعت سخنرانی چه حجم مطالبی را باید آماده سازد.

بدین منظور بد نیست از راهنما مدیریت بحث در گفتگو استفاده کنید و حتما مطالب را پیش از سخنرانی (برای مبتدی ها) مقابل آینه مرور کرده و زمان بگیرید. دقت داشته باشید که در هماهنگ کردن زمان و محتوا باید دو فاکتور مهم را در نظر بگیرید:

  1. زمان برای سوال و جواب مخاطبان: این که مخاطبان پایان بحث سوال بپرسند
  2. زمان برای استراحت: زمان استراحت به زمان سخنرانی و نوع گردهمایی ها بستگی دارد. در سخنرانی هایی که فول تایم یا تمام وقت برگزار می شوند حداقل ۲ ساعت در روز برای استراحت در نظر گرفته می شود

زمانبندی اصولی و وقت شناسی حین سخنرانی

اجرا و ارائه موثرتر

تا زمانی که تجربه کافی را در سخنرانی کسب نکنید تخمین این که برای ۳۰ دقیقه زمان، چند صفحه متن باید تهیه کنید کمی دشوار است. به همین دلیل توصیه ما موثرتر کردن نوع اجرا (اجرا موثر) برای زمانبندی اصولی می باشد:

ایستاده سخن بگویید و بلند حرف بزنید

در این تله که با آرام حرف زدن یا تکیه کردن به امکانات اسلایدها و کامپیوتر می توانید بنشینید و راحت باشید خود را گرفتار نکنید!

استفاده از مخاطب آزمایشی

حتی یک نفر هم کافی است تا به عنوان مخاطب زنده بتواند درباره ارتباط چشمی موثر در سخنرانی یا سرعت حرف زدن شما نظر بدهد. در نهایت می توانید با گفتن این جمله “آیا سرعت حرف زدن من مناسب شما است؟” بازخوردهای مثبت و امیدبخش در سخنرانی دریافت کنید.

استفاده از لباس مناسب سخنرانی

برای یک سخنران لباس های راحت به همان اندازه ای که تکنیک های کاهش اضطراب در سخنرانی به آرامش بیشتر او کمک می کنند موثر خواهد بود.

شروع سخنرانی در وقت مقرر

اطراف ما پر است از سخنرانانی که آخر سخنرانی با گفتن “فقط ۵ دقیقه دیگر” سعی دارند مخاطبان را بیشتر روی صندلی ها نگه دارند اما از طرف دیگر هنگام شروع ۱۰ دقیقه تاخیر داشته اند. درست است؟

سخنرانی را به موقع شروع کنید تا بعدا برای مطالبی که مانده اند وقت کم نیاورید!

زمانبندی اصولی و وقت شناسی حین سخنرانی

اندازه گیری زمان دقیق تر برای سخنرانی

در سخنرانی های ۱۵ دقیقه ای نه؛ اما در سخنرانی های طولانی تر می توان با یک سری از تکنیک ها دقیقا متوجه شد چه میزان از مطالب، چند دقیقه زمان می برد. مثلا اگر شما برای یک سخنرانی ۵۰ دقیقه و از ساعت ۱۲:۰۵ تا ۱۲:۵۵ زمان در اختیار دارید، برنامه زیر می تواند الگو برای تنظیم وقت باشد:

  • ۱۲:۰۵: شروع سخنرانی و مقدمه
  • ۱۲:۱۵: معرفی موضوع بحث
  • ۱۲:۳۰: جزئیات و جمع بندی
  • ۱۲:۵۰: استفاده از ابزارهای جانبی نظیر فیلم های مرتبط
  • ۱۲:۵۸: سوال و جواب ها

از این زمان بندی به نسبت حجم مطالب و زمان کلی که در اختیارتان قرار می گیرد استفاده کنید.

نحوه کنترل سرعت حرف زدن در سخنرانی ها

کنترل سرعت حرف زدن خود را در سخنرانی ها به دست گیرید!

همیشه برای رگبار کردن کردن دیگران به سلاح نیاز نداریم. آیا می دانستید ما انسان ها قادر هستیم با زبان هم یکدیگر را رگبار کنیم و به صورت متقابل زیر بارش رگبار بقیه آزرده خاطر شویم؟ گفته ها و ناگفته های ما در طول حرف زدن بیش از این که فکرش را بکنیم منجر به درگیر کردن مخاطبان می شود. احساس رضایت ما، احساس شکایت ما، اوضاع روحی و حالات جسمی ما همه و همه از اجزا و ارکان سخنرانی ما مشخص می شوند. یکی از این ارکان سرعت حرف زدن ما می باشد. سرعتی که گاه بالا می رود، گاه پایین می آید و گاه به صفر می رسد و ما در یک وقفه چند ثانیه ای با خود خلوت می کنیم!

در میان ابهاماتی که ممکن است ذهن شما و خیلی از خوانندگان این مطلب را فرا گرفته باشد سرعت حرف زدن یکی از مهم ترین فاکتورهایی است که احتمالا هنوز هم پاسخ شفافی برای تنظیم آن نگرفته اید. مثلا حتما تا کنون از خودتان پرسیده اید بهتر است آرام صحبت کنیم یا این که با تند حرف زدن به مخاطب انرژی بدهیم. یا این که کنجکاو بوده اید بدانید چه طور می توانید این سرعت را هنگام حرف زدن کنترل کنید.

در این مطلب تلاش شده است هر نیازی که در زمینه کنترل سرعت حرف زدن داشته باشید را پوشش دهیم. تنها کافی است این مطلب را تا پایان دنبال کنید.

نحوه کنترل سرعت حرف زدن در سخنرانی ها

ساده ترین و پیش پاافتاده ترین روشی که برای سنجش سرعت حرف زدن به ذهن می رسد تخمین یا سنجش سرعت بیان کلمات در هر دقیقه است. روشی که نتایج حاصل از آن بر حسب wpm یا تعداد کلمات بر دقیقه بیان می شود.اما چه طور؟

نحوه کنترل سرعت حرف زدن در سخنرانی ها

برای سنجش سرعت ابتدا باید یک بار متن سخنرانی را ترجیحا در یک نرم افزار واژه پرداز درج کنید تا بتوانید در نهایت تعداد کاراکترها را مشاهده نمایید. در طول ارائه متن سخنرانی، از اطرافیان بخواهید زمان سخنرانی را دقیقا با دقیقه شمار ثبت کنند. حالا با تقسیم تعداد کاراکترها به کل دقایق، می توان سرعت حرف زدن را محاسبه نمود. البته راه های دیگری هم وجود دارد!

محاسبه سرعت  با واحد تعداد سیلاب ها در هر دقیقه

روش دیگری که خیلی دقیق تر می تواند ما را به جواب برساند بررسی سیلاب ها می باشد. همان طور که می دانید هر کلمه از تعداد سیلاب یا بخش تشکیل شده است. سیلاب ها در زبان فارسی همان هجا ها هستند که البته جدا کردن آن ها از هم به اندازه زبان انگلیسی ساده نیست. پر واضح است که واژه ها سیلاب های مختلفی دارند و نمی توان برای تمام کلماتی که به کار می بریم یک میانگین در نظر بگیریم. به دو جمله زیر دقت کنید:

  • ملک بی دین باطل است و دین بی ملک ضایع
  • طالب علم عزیز است و طالب مال ذلیل

جمله اول از نظر هجایی طولانی تر از از جمله دوم در زبان فارسی می باشد. فرض کنید می خواهید این دو نمونه را وسط سخنرانی بیان کنید. در صورتی که سرعت بیان کلمات هر دو جمله در هر دقیقه با هم برابر شد یعنی احتمالا شما در بیان جمله اول سریع تر از حد استاندارد عمل کرده اید و لازم است از سرعت خود بکاهید!

نحوه کنترل سرعت حرف زدن در سخنرانی ها

سنجش سرعت حرف زدن در کم تر از سه ثانیه

بهترین راه برای تمرین و تکرار جهت تنظیم سرعت حرف زدن این است که بخشی از یک متن با تعداد واژگان مشخص را انتخاب کنید، خودتان زمان بگیرید و سپس با استفاده از روش های معرفی شده سرعت را محاسبه کنید. اما یک اشکال کوچک در این روش وجود دارد!

مهم ترین اشکال این است که شما در تمرین و تکرار در حال خواندن یک متن هستید. متنی که در اتاق خالی و خلوت خوانده می شود و احتمالا هم ولوم صدای شما بالاتر است؛ انگار که مشغول گویندگی خبر هستید! این در حالی است که ما هنگام حرف زدن معمولا این صبر و شکیبایی را نداریم و اتفاقا ولوم صدا هم پایین تر است. به همین دلیل معمولا سرعت واقعی در حرف زدن از تمرین و تکرار به این روش بالاتر خواهد بود.

نحوه کنترل سرعت حرف زدن در سخنرانی ها

بنابراین توصیه ما این است که این پروژه را مقابل مخاطب واقعی و هنگام ارائه یک سخنران واقعی پیاده کنید!

استاندارد سرعت حرف زدن برای هر سخنران

مسلما تعیین یک استاندارد یا میانگین مشخص برای سخنرانی به عوامل مختلفی از جمله زبان و موقعیت سخنران بستگی دارد. با این حال اگر بخواهیم حاشیه نرویم و یک رقم دقیق تعیین کنیم باید این کار را بر اساس طول مدت سخنرانی ها انجام دهیم.

در بررسی تجربی که ما بین سخنرانی های ۶ تا بیست دقیقه ای و به صورت میانگین سخنرانی های ۱۰ دقیقه ای با موضوعات متعدد و متفاوت، ابزارهای متنوعی که در سخنرانی استفاده شده و وقفه هایی که به هر دلیل پیش آمده است، داشتیم متوجه شدیم که به صورت متوسط برای سخنرانی ها با طول مدت زمان زیر، سرعتی که معرفی شده است بهتر می باشند:

  • سخنرانی های نه دقیقه ای: سرعت متوسط ۱۶۲ کاراکتر در هر دقیقه
  • دو سوم از سخنرانی هایی که در مرز نه تا بیست دقیقه قرار می گیرند به صورت میانگین سرعتی برابر با ۱۵۴ تا ۱۶۳ کاراکتر در هر دقیقه دارند.

نحوه کنترل سرعت حرف زدن در سخنرانی ها

عوامل موثر بر سرعت حرف زدن سخنرانان حرفه ای

فاکتورهای زیادی سرعت سخنوری ما را تحت تاثیر قرار می دهد:

  1. سرعت نرمال حرف زدن شما در جمع: این سرعت زاییده وراثت شما، فرهنگ خانوادگی، لهجه و تاریخچه زبانتان است.
  2. عصبی بودن یا استرس زیاد هنگام حرف زدن: هنگام عصبانیت و زمانی که اضطراب زیادی را متحمل شده اید احتمالا کنترل سرعت حرف زدن دشوار باشد. طبیعی است در چنین مواقعی تند حرف بزنید و در عین حال همواره از طرف افرادتان برای کم کردن سرعت حرف زدن تذکر بگیرید!
  3. ستوه روانی: اگر خسته هستید یا فکر می کنید خستگی قبل در تِن شما باقی مانده است طبیعی است که به خاطر کمبود انرژی با بی حوصلگی خیلی آرام حرف بزنید و در این بین هم با اختلالات گفتاری در فن بیان خود رو به رو شوید!
  4. پیچیدگی کلمات: اگر واحد سنجش سرعت سخنرانی کلمات بر دقیقه هستند و واژگان پیچیده ای را برای حرف زدن انتخاب می کنید باید انتظار کاهش سرعت حرف زدن خود را داشته باشید.
  5. پیچیدگی متن سخنرانی: جملات طولانی تر و ترکیبی که حاوی اصطلاحات خاص و تخصصی باشند به مکث در طول سخنرانی نیاز دارند. هر چند که این مکث باعث طولانی تر شدن سخنرانی شما می شود از دید مخاطب دلچسب است.
  6. مکث کلامی: حتی لا به لا کلمات هم می توان یک مکث کوچک ایجاد کرد. این مکث ها در هر صورت برای مخاطب مفید می باشند.
  7. وقفه های اضافی توسط سخنران: هر زمان که شما برای مشاهده یک کلمه خاص به یادداشت های خود نگاه می کنید، برای دیدن یک تصویر در اسلایدها سرتان را می چرخانید یا به خاطر جا به جایی در صحنه کمی راه می روید تا حدی از سرعت صحبت کردن خود کاسته اید.

نحوه کنترل سرعت حرف زدن در سخنرانی ها

صحبت کردن؛ تندتر تر یا کندتر؟

در نهایت و برای جمع بندی باید گفت همه چیز به شما بستگی دارد؛ اما با وجود تمام عوامل مرتبط، اگر سرعت شما بین ۱۳۳ تا ۱۸۸ کلمه در دقیقه باشد یعنی سخنران متعادلی هستید که خیلی خوب می تواند کنترل حرف زدنش را به دست گیرد!

توصیه می کنیم قبل از تمرکز روی سرعت به دو فاکتور شفافیت (تلفظ مناسب، فهم درست مطلب) و مدیریت پیچیدگی (ساده سازی کلمات) توجه کنید.