نوشته‌ها

راه های دائمی غلبه بر ترس از سخنرانی

راه های دائمی غلبه بر ترس از سخنرانی به سبک بزرگان دنیا

اخیرا برخی از سرفصل های منتشر شده در اخبار مرتبط به شدت مرا تعجب زده کرده است: در نامه های ناخوانده تازه کشف شده آبراهام لینکلن از سال های ۱۸۶۰ به بعد رد خشونت و عصبیت دیده می شود. عجیب نیست اگر این ترسی که در نامه های لینکلن احساس می شود را به سخنرانی عمومی نسبت دهیم؛ ترسی که با فن بیان لینکلن به خوبی مهار می شده است. با نگاه به نظریه تکامل داروین و شناخت ریشه های ترس در سخنرانی غلبه بر ترس خیلی راحت تر می توان بر ترس از صحبت کردن در جمع پیروز شد.

در نظریه تکامل داروین به ترس به عنوان یکی از طبیعی ترین غرایز انسان اشاره شده است. داروین از همان زمانی که پشت شیشه ضخیم به مارهای سمی خیره شده بود و حتی از پشت شیشه هم نسبت به حملات مارها واکنش نشان داد اثبات نمود که غریزه ای به نام ترس قطعا در انسان وجود دارد و حتی با وجود توانایی استدلال ما روی واکنش هایمان اثر خواهند گذاشت. پس چه طور می شود که فردی مثل آبراهام لینکلن که اهالی مزرعه محل زندگی اش او را به عنوان فردی بی دست و پا و بی عرضه شناخته بودند قادر می شود نطق گیتسبرگ را به صورت جهانی ارائه کند؟ چه طور می شود لینکلن حتی با وجود معضل اختلال اضطراب اجتماعی که بسیاری از روان شناسان آن را در وجود لینکلن تشخیص داده بودند بتواند با سخنرانی هایش این چنین حماسه سازد شود؟

تحلیل امروز دانشگاه زندگی به شما کمک می کند بتوانید غلبه بر ترس از سخنرانی را این بار از راه های تازه تری تجربه کنید. راه هایی کاربردی و عملی به سبک بزرگان دنیا نظیر آبراهام لینکلن! همراه ما بمانید.

راه های دائمی غلبه بر ترس از سخنرانی

همه ما حداقل یک بار به واسطه حصار های ذهنمان محصور شده ایم! اصلا فکر می کنید تا به حال چند دفعه در زندگی توسط حس جسارت خود غافلگیر شده باشید؟ یک بار؟ دو بار؟ هرگز؟! فکر می کنید در این لحظات شبیه کدام یک از شخصیت های مشهور و شناخته شده دنیا بوده اید که با مشکل ترس از جمعیت و هراس از سخنرانی رو به رو بودند؟ آبراهام لینکلن؟ بریتنی اسپیرز؟ هپی گیلمور؟

راه های دائمی غلبه بر ترس از سخنرانی

بسیاری از ستاره های آسمان شهرت امروز دنیا افرادی خجالتی و درونگرا بوده اند. آن ها هم دقیقا مثل شما به دنبال راهی برای غلبه بر ترس از سخنرانی بودند تا این که موفق شدند به طور کامل این ترس مثل سم را از وجود خود سم زدایی کنند!

غلبه بر ترس به سبک آبراهام لینکلن

شور و اشتیاق به درس! همه آن چیزی که بارها درباره لینکلن شنیدیم تا بتواند با تحصیل در رشته حقوق از کنتاکی به ریاست جمهوری ایالات متحده برسد! با این وجود نامه های باقی مانده از لینکلن و نوشته هایی که اطرافیانش درباره او ثبت نمودند نشان می دهد که وی از اختلالات عصبی پیش از سخنرانی رنج می برده است.

افراد خجالتی مثل لینکلن با ترفندهای زیادی سعی داشتند بر این حس خود غلبه کنند. ” shut it” یکی از عبارت هایی بوده است که همیشه لینکلن پیش از شروع سخنرانی و زمانی که به شدت بابت استرس سخنرانی نگران بوده است زیر لب زمزمه می کرده است. خیلی ها این shut it یا معادل فارسی “تمامش کن” را به تمریناتی نسبت می دهند که معمولا لینکلن برای غلبه بر ترس از سخنرانی خود زیر لب زمزمه می نموده است!

اگر شما هم از یک موضوع نفرت دارید و بلعکس به یک موضوع خاص علاقمند هستید همان احساس را در خود تحریک کنید. مثلا با استفاده از جمله “تمامش کن” و به سبک لینکلن شما هم می توانید حس های منفی خود را سرکوب کنید و در عوض با جملات مثبت همان حس را نسبت به موضوع مورد علاقه خود تشدید نمایید.

نمونه های ترس لینکلن از سخنرانی های عمومی

بر خلاف آن چه انتظار می رود آبراهام لینکلن همیشه ترس خود را از سخنرانی های عمومی جار میزد! گفته شده بعد از نطق گیتسبرگ به عنوان موفقیت آمیزترین و پرافتخارترین سخنرانی های او کمیته سیاسی جمهوری خواه با توجه به تکان دهنده بودن سخنرانی هایش از او برای یک نطق بزرگ دیگر در نیوجرسی دعوت به عمل می آورد. اما لینکلن در کمال ناباوری این سخنرانی را با دلایل حقیقی و با صداقت کامل رد می کند:

“در این لحظه نمی توانم در نیوجرسی صحبت کنم. بیماری یکی از اعضا خانواده ام به اندازه کافی مرا عصبانی کرده است و فعلا زمان کافی برای تعامل و حضور در این مراسم را ندارم.”

راه های دائمی غلبه بر ترس از سخنرانی

در نامه ای که از طرف لینکلن برای کمیته ارسال شده، لینکلن خود را عصبی و نامساعد شرح داده و از حضور در سخنرانی امتناع ورزیده است.

غلبه بر ترس به سبک سایر بزرگان دنیا

وارن بافت

اگر فقط یک داستان یا شرح زندگی در تاریخ وجود داشته باشد که بتواند شما را از پتانسیل هر سخنران برای غلبه بر ترس از سخنرانی قانع کند داستان موفقیت وارن بافت است. موفق‌ترین سرمایه‌گذار قرن بیستم آمریکا است که از معرفی خودش در کلاس درس دانشگاه می ترسید و بسیاری از واحدهای دانشگاهی وارن بافت به خاطر این که مبادا مجبور شود مقابل جمع صحبت کند به تغویق می افتاده است!

وارن بافت بعد از چند سال توانست خودش را قانع کند تا بتواند مثل بقیه در حضور جمع صحبت کند. دو راه دائمی که احتمالا به غلبه بر ترس از سخنرانی شما نیز کمک کند:

  • ” تو باید این کار را انجام دهی؛ و هر چه قدر سریع تر این کار را به آخر برسانی سریع تر خلاص می شوی!”
  • “دردناک است اما انجام صحبت کردن در جمع این درد را تسکین می دهد!”

راه های دائمی غلبه بر ترس از سخنرانی

فکر می کنید تکنیک های آن زمان وارن بافت به عنوان یک از ده ثروتمند جهان بتواند به شما برای غلبه بر ترس از سخنرانی کمک کند؟

جول اسکات اوستین

وی رهبر بزرگترین کلیسای پروتستان است. شاید نام او را کم تر شنیده باشید اما محال است خطابه‌های تلویزیونی او را با بیش از ۷ میلیون نفر بازدیدکننده در هفته ندیده باشید! او کشیشی خنده رو است که به واسطه فعالیت های کمدی پدرش وارد صحنه شده است؛ اما بر خلاف پدرش همیشه به خاطر ترس از جمع پشت صحنه قایم می شده و بارها توسط دیگران مورد نقد قرار گرفته است.

بالاخره اسکات اوستین در سن ۳۶ سالگی با نادیده گرفتن تمام انتقادها و جایگزین کردن کلمات مثبت و دلگرم کننده برای خودش توانست بر ناامیدی، شک و تردید برای ایستادن روی صحنه تا همیشه غلبه کند.

امروزه کم تر کسی باور می کند این کشیش خنده رو هم زمانی از اضطراب اجتماعی رنج می برده است!

راه های دائمی غلبه بر ترس از سخنرانی

توماس جفرسون

کسی باور می کند سومین رئیس جمهور آمریکا به عنوان یکی از بنیانگذاران یک سرزمین تازه، پدر آمریکا جدید، مدافع دموکراسی و نویسنده اصلی اعلامیه استقلال از سخنرانی در حضور جمع هراس داشته است؟ ترس اجتماعی جفرسون در اسناد تاریخی آمریکا ثبت شده است و جان آدامز اعتراف کرده که تا زمان حضورش در کنگره، هرگز سه جمله متوالی و صریح را از زبان جفرسون نشنیده بوده است!

بسیاری از فیلم سازان می نویسند: هر زمان که قرار بود جفرسون فریاد بزند، فریادش در گلویش حبس می شد و صدایش فرو می رفت!

جفرسون هرگز نتوانسته مثل لینکلن بر ترس خود از سخنرانی غلبه کند؛ اما همین ترس به او انگیزه کافی برای شروع تغییرات جدی در خاک آمریکا را داده است!

راه های دائمی غلبه بر ترس از سخنرانی

بررسی ریشه های ترس قبل از حرف زدن

با شناخت ریشه های ترس ،دلواپسی هایتان را حین حرف زدن در جمع دور بریزید!

اگر همین حالا یک در حالی که وسط کلاس درس نشسته اید از شما بخواهند تا در یک سخنرانی دانشجویی، پشت تریبون قرار بگیرید و درباره رویکردها و اهداف خود نسبت به رشته تحصیلیان توضیح دهید چه احساسی دارید؟ به قول معروف شُر شُر عرق می ریزید، کف دستانتان خیس می شود، عرق سردی روی پیشانیتان می نشیند و دست و پاهایتان می لرزد؟ اگر قرار باشد در مقابل چندی از نمایندگان نامدار شرکت ها یا سازمان های دیگر در یک مصاحبه مطبوعاتی شرکت کنید یا این که مقابل آن ها ازطرح ها و ایده هایتان دفاع کنید چه طور؟ اصلا چرا راه دور برویم؛ ارائه پایان نامه تحصیلیتان را چه طور مدیریت می کنید وقتی که چند داور سخت گیر قرار است همزمان به فن بیان، اطلاعات ارائه شده توسط شما و صحت آن ها نمره بدهند؟ از آن دسته افرادی هستید که می توانند در هر شرایطی پا روی پا بیندازند و بحران را سپری کنند یا این که ترس و دلواپسی از سخنرانی های عمومی تمام وجودتان را می گیرد؟ به راستی ریشه های ترس که باعث واکنش های گوناگون عصبی در فرد می شود چیست؟

دلواپسی های قبل از سخنرانی مانع یا دست اندازهایی هستند که در طول حرف زدن ما را به دام خود می اندازند. برخی از این دلواپسی های نظیر یک دست انداز فقط باعث کاهش سرعت ما، ایجاد لکنت در طول سخنرانی یا مکث های بیش از حد می شوند؛ اما برخی واقعا باعث می شوند ترمز سخنرانی عمومی کشیده شود و به صورت غیر فعال و با زور سخنرانی را پیش ببریم!

شاید راه های کاهش استرس سخنرانی تا حد زیادی بتواند روند سخنرانی یا گفتگو عمومی را تسهیل کند؛ اما این بار قصد داریم با بررسی ریشه های ترس در سخنرانی یا گفتگوهای عمومی ابه این ترس یا دلواپسی یک بار برای همیشه خاتمه دهیم.

بررسی ریشه های ترس قبل از حرف زدن

ترس یا فوبیا احساس مغز ما نسبت به یک تهدید یا خطر خارجی است. هروقت با چیز جدیدی روبرو  می شویم که آن را نمی شناسیم و فکر می کنیم یک تهدید برای ما است می ترسیم مثل ترس از تاریکی، ترس از مرگ، ترس از دست دادن عزیزان، ترس از ارتفاع و …که نسبت به آن ها گارد می گیریم و ثمره این واکنش دفاعی روحی، تاثیرات فیزیولوژیک زیادی روی بدن ما دارد.

بررسی ریشه های ترس قبل از حرف زدن

آمار عجیب شیوع ترس از صحبت کردن در جمع!

در سال ۱۹۷۷ در کتاب مرجع Book of Lists فهرستی از بارزترین نگرانی ها یا بهتر بگوییم، ترس های مردم در دنیا توسط شرکت Bruskin اعلام شد که ۱۴ مورد از آن ها به ترتیب زیر اعلام شدند:

  1. صحبت کردن قدر جمع
  2.  ارتفاع
  3. حشرات
  4.   مشکلات مالی
  5.   آب در عمق بالا
  6.   بیماری
  7.   مرگ
  8. پرواز
  9. حیات وحش
  10. سگ
  11. رانندگی با ماشین
  12. تاریکی
  13.  آسانسور
  14. پله برقی

بررسی ریشه های ترس قبل از حرف زدن

معرفی ریشه های ترس از صحبت و سخنرانی های عمومی

برخی از دلایلی که یک سخنران یا گوینده را دلواپس می کند و باعث می شوند ترس در او ریشه بدواند عبارتند از:

خود آگاهی ما مقابل جمعیت های بزرگ

ترس برخلاف تصور اتفاقا خوب است. اگر همین حس ترس نبود احتمالا پیش از سخنرانی های حساس روی مبل لَم می دادیم و بدون آمادگی در سرنوشت ساز ترین قرار ملاقات ها یا مصاحبه های کاری و تحصیلیمان شرکت می کردیم.

ترس همه جا با ما است و مارا رها نمی کند. مثال های پیش پاافتاده تری هم بابت این حس ترسی که هنگام سخنرانی یا صحبت های عمومی ایجاد می شود وجود دارد. اگر ترس نبود حتما از راه پله آپارتمان نقش زمین می شدیم یا زحمت خواندن درس ها را نمی کشیدیم!

با این حال در رویارویی با جمعیت های بزرگ برای همه ما دلهره آور است. به همین دلیل بارها از دوستان یا نزدیکان خود شنیده اید که می گویند ما خیلی راحت می توانیم با یک نفر یا یک گروه کم جمعیت بااعتماد به نفس حرف بزنیم اما وقتی مقابل جمعیت بزرگی قرار می گیریم مضطرب می شویم.

در چنین مواقعی دو استراتژی در از بین بردن ریشه های ترس در این مورد به ما کمک می کند:

  1. به خاطر داشته باشیم که صد نفر همان یک نفر هایی هستند که ما خیلی خوب می توانیم با آن ها گفتگو کنیم
  2. به جای تمرکز روی تعداد مخاطبان به این توجه کنیم که آیا مخاطبان ما به خوبی حرف هایمان را درک کرده اند؟

بررسی ریشه های ترس قبل از حرف زدن

ترس از “عصبی” تلقی شدن

گاهی بهترین تکنیک‌های کاهش اضطراب قبل از سخنرانی‌های پرتنش و ترسناک هم نمی تواند ریشه های ترس که باعث تزلزل یک سخنرانی و افت مهارت های ما در صحبت کردن شده ااست بخشکاند. گاهی باید به این گفته ایمان بیاوریم که هیچ چیز در دنیا ترس آور نیست غیر از خود ما برای خودمان! در واقع ترس واقعی خیلی از ما از ظاهر شدن در یک جمع بزرگ و صحبت کردن، ترس به خاطر ترسناک به نظر آمدن ما از دیدگاه بقیه است!

شاید سخنرانی که به خاطر ترس از سخنرانی عصبی و مضطرب شده است تصور کند مخاطبان یا شنوندگان درباره او چنین فکر کنند که به مطلب تسلط کافی ندارند. اما وقتی از یک منظر دیگر به این موضوع نگاه می کنیم همه چیز فرق دارد و اتفاقا دیدگاه یا نظرات مخاطبان متفاوت است. مثلا اگر شما به جای همین مخاطبان باشید و سخنرانی را ببینید که از شدت عصبانیت به خود می پیچد، تپق می زند، حرف هایش را فراموش می کند و…بیشتر دلتان برای او می سوزد تا این که بخواهید در تسلطش به مطلب واکاوی کنید!

ترس از قضاوت شدن

مشکل بزرگ ما این است که ما ممخاطبانمان را همچون غول های بی شاخ و دُمی تصور می کنیم که منتظر فرصتی برای شکارما هستند؛ درحالی که این تصور برای مخاطبان آگاه و دنیادیده کاملا غلط است. خودتان را در نظر بگیرید وقتی دریک جمع قرار می گیرید که قرار است شخصی صحبت کند آیا قصد شما از حضوردراین جمع این است که اورا ضایع کنید، اشکالاتش را در طول صحبت کردن پررنگ نمایید یا هدفتان این است که چیزی از یاد بگیرید؟

بررسی ریشه های ترس قبل از حرف زدن

مسلما هدفتان یادگیری است و هر مسئله حاشیه ای هم که پیش آید بازهم شما یک هدف را بابت حضور در این جمع دنبال کرده اید. مخاطبان شما هم در طول سخنرانی همین گونه هستند و به صورت طبیعی منتظر فرصتی برای شکار اشتباهات لُپی شما نیستند!

نگرانی بابت قضاوت شدن تا بی توجهی مخاطبان در طول سخنرانی از مهم ترین ریشه های ترس هستند که باید هر چه زودتر در خود ریشه کَن کنید!

ردپای شکست های قبلی

دلواپسی از صحبت کردن در جمع تا سخنرانی های بزرگ تر مربوط به یک رفتاری است که قبلا توسط ناخودآگاه ما ثبت شده و در واقع ما این شیوه رفتاری را آموخته ایم. شاید چنین رفتاری مثل یک درخت درست از همان زمانی که در جمع و در یک سخنرانی فوق مهم مثلا تپق زده اید ریشه دوانده است. در چنین حالتی این درخت مثل یک شجر شوم در نظر شما رشد می کند و هر بار که قرار است دوباره سخنرانی کنید با خود می گویید این درخت ظرفیت های باروری و ثمره دادن برای اشتباهات دوباره من را دارد!

بررسی ریشه های ترس قبل از حرف زدن

همان طور که می بینید این خود ما هستیم که درخت اشتباهات قبلی را می کاریم و بدان پر و بال می دهیم؛ واگرنه هیچ منطقی از این فرضیه پشتیبانی نمی کند که اشتباهات سابق الزاما باید تکرار شوند!