نوشته‌ها

بررسی ریشه های ترس قبل از حرف زدن

با شناخت ریشه های ترس ،دلواپسی هایتان را حین حرف زدن در جمع دور بریزید!

اگر همین حالا یک در حالی که وسط کلاس درس نشسته اید از شما بخواهند تا در یک سخنرانی دانشجویی، پشت تریبون قرار بگیرید و درباره رویکردها و اهداف خود نسبت به رشته تحصیلیان توضیح دهید چه احساسی دارید؟ به قول معروف شُر شُر عرق می ریزید، کف دستانتان خیس می شود، عرق سردی روی پیشانیتان می نشیند و دست و پاهایتان می لرزد؟ اگر قرار باشد در مقابل چندی از نمایندگان نامدار شرکت ها یا سازمان های دیگر در یک مصاحبه مطبوعاتی شرکت کنید یا این که مقابل آن ها ازطرح ها و ایده هایتان دفاع کنید چه طور؟ اصلا چرا راه دور برویم؛ ارائه پایان نامه تحصیلیتان را چه طور مدیریت می کنید وقتی که چند داور سخت گیر قرار است همزمان به فن بیان، اطلاعات ارائه شده توسط شما و صحت آن ها نمره بدهند؟ از آن دسته افرادی هستید که می توانند در هر شرایطی پا روی پا بیندازند و بحران را سپری کنند یا این که ترس و دلواپسی از سخنرانی های عمومی تمام وجودتان را می گیرد؟ به راستی ریشه های ترس که باعث واکنش های گوناگون عصبی در فرد می شود چیست؟

دلواپسی های قبل از سخنرانی مانع یا دست اندازهایی هستند که در طول حرف زدن ما را به دام خود می اندازند. برخی از این دلواپسی های نظیر یک دست انداز فقط باعث کاهش سرعت ما، ایجاد لکنت در طول سخنرانی یا مکث های بیش از حد می شوند؛ اما برخی واقعا باعث می شوند ترمز سخنرانی عمومی کشیده شود و به صورت غیر فعال و با زور سخنرانی را پیش ببریم!

شاید راه های کاهش استرس سخنرانی تا حد زیادی بتواند روند سخنرانی یا گفتگو عمومی را تسهیل کند؛ اما این بار قصد داریم با بررسی ریشه های ترس در سخنرانی یا گفتگوهای عمومی ابه این ترس یا دلواپسی یک بار برای همیشه خاتمه دهیم.

بررسی ریشه های ترس قبل از حرف زدن

ترس یا فوبیا احساس مغز ما نسبت به یک تهدید یا خطر خارجی است. هروقت با چیز جدیدی روبرو  می شویم که آن را نمی شناسیم و فکر می کنیم یک تهدید برای ما است می ترسیم مثل ترس از تاریکی، ترس از مرگ، ترس از دست دادن عزیزان، ترس از ارتفاع و …که نسبت به آن ها گارد می گیریم و ثمره این واکنش دفاعی روحی، تاثیرات فیزیولوژیک زیادی روی بدن ما دارد.

بررسی ریشه های ترس قبل از حرف زدن

آمار عجیب شیوع ترس از صحبت کردن در جمع!

در سال ۱۹۷۷ در کتاب مرجع Book of Lists فهرستی از بارزترین نگرانی ها یا بهتر بگوییم، ترس های مردم در دنیا توسط شرکت Bruskin اعلام شد که ۱۴ مورد از آن ها به ترتیب زیر اعلام شدند:

  1. صحبت کردن قدر جمع
  2.  ارتفاع
  3. حشرات
  4.   مشکلات مالی
  5.   آب در عمق بالا
  6.   بیماری
  7.   مرگ
  8. پرواز
  9. حیات وحش
  10. سگ
  11. رانندگی با ماشین
  12. تاریکی
  13.  آسانسور
  14. پله برقی

بررسی ریشه های ترس قبل از حرف زدن

معرفی ریشه های ترس از صحبت و سخنرانی های عمومی

برخی از دلایلی که یک سخنران یا گوینده را دلواپس می کند و باعث می شوند ترس در او ریشه بدواند عبارتند از:

خود آگاهی ما مقابل جمعیت های بزرگ

ترس برخلاف تصور اتفاقا خوب است. اگر همین حس ترس نبود احتمالا پیش از سخنرانی های حساس روی مبل لَم می دادیم و بدون آمادگی در سرنوشت ساز ترین قرار ملاقات ها یا مصاحبه های کاری و تحصیلیمان شرکت می کردیم.

ترس همه جا با ما است و مارا رها نمی کند. مثال های پیش پاافتاده تری هم بابت این حس ترسی که هنگام سخنرانی یا صحبت های عمومی ایجاد می شود وجود دارد. اگر ترس نبود حتما از راه پله آپارتمان نقش زمین می شدیم یا زحمت خواندن درس ها را نمی کشیدیم!

با این حال در رویارویی با جمعیت های بزرگ برای همه ما دلهره آور است. به همین دلیل بارها از دوستان یا نزدیکان خود شنیده اید که می گویند ما خیلی راحت می توانیم با یک نفر یا یک گروه کم جمعیت بااعتماد به نفس حرف بزنیم اما وقتی مقابل جمعیت بزرگی قرار می گیریم مضطرب می شویم.

در چنین مواقعی دو استراتژی در از بین بردن ریشه های ترس در این مورد به ما کمک می کند:

  1. به خاطر داشته باشیم که صد نفر همان یک نفر هایی هستند که ما خیلی خوب می توانیم با آن ها گفتگو کنیم
  2. به جای تمرکز روی تعداد مخاطبان به این توجه کنیم که آیا مخاطبان ما به خوبی حرف هایمان را درک کرده اند؟

بررسی ریشه های ترس قبل از حرف زدن

ترس از “عصبی” تلقی شدن

گاهی بهترین تکنیک‌های کاهش اضطراب قبل از سخنرانی‌های پرتنش و ترسناک هم نمی تواند ریشه های ترس که باعث تزلزل یک سخنرانی و افت مهارت های ما در صحبت کردن شده ااست بخشکاند. گاهی باید به این گفته ایمان بیاوریم که هیچ چیز در دنیا ترس آور نیست غیر از خود ما برای خودمان! در واقع ترس واقعی خیلی از ما از ظاهر شدن در یک جمع بزرگ و صحبت کردن، ترس به خاطر ترسناک به نظر آمدن ما از دیدگاه بقیه است!

شاید سخنرانی که به خاطر ترس از سخنرانی عصبی و مضطرب شده است تصور کند مخاطبان یا شنوندگان درباره او چنین فکر کنند که به مطلب تسلط کافی ندارند. اما وقتی از یک منظر دیگر به این موضوع نگاه می کنیم همه چیز فرق دارد و اتفاقا دیدگاه یا نظرات مخاطبان متفاوت است. مثلا اگر شما به جای همین مخاطبان باشید و سخنرانی را ببینید که از شدت عصبانیت به خود می پیچد، تپق می زند، حرف هایش را فراموش می کند و…بیشتر دلتان برای او می سوزد تا این که بخواهید در تسلطش به مطلب واکاوی کنید!

ترس از قضاوت شدن

مشکل بزرگ ما این است که ما ممخاطبانمان را همچون غول های بی شاخ و دُمی تصور می کنیم که منتظر فرصتی برای شکارما هستند؛ درحالی که این تصور برای مخاطبان آگاه و دنیادیده کاملا غلط است. خودتان را در نظر بگیرید وقتی دریک جمع قرار می گیرید که قرار است شخصی صحبت کند آیا قصد شما از حضوردراین جمع این است که اورا ضایع کنید، اشکالاتش را در طول صحبت کردن پررنگ نمایید یا هدفتان این است که چیزی از یاد بگیرید؟

بررسی ریشه های ترس قبل از حرف زدن

مسلما هدفتان یادگیری است و هر مسئله حاشیه ای هم که پیش آید بازهم شما یک هدف را بابت حضور در این جمع دنبال کرده اید. مخاطبان شما هم در طول سخنرانی همین گونه هستند و به صورت طبیعی منتظر فرصتی برای شکار اشتباهات لُپی شما نیستند!

نگرانی بابت قضاوت شدن تا بی توجهی مخاطبان در طول سخنرانی از مهم ترین ریشه های ترس هستند که باید هر چه زودتر در خود ریشه کَن کنید!

ردپای شکست های قبلی

دلواپسی از صحبت کردن در جمع تا سخنرانی های بزرگ تر مربوط به یک رفتاری است که قبلا توسط ناخودآگاه ما ثبت شده و در واقع ما این شیوه رفتاری را آموخته ایم. شاید چنین رفتاری مثل یک درخت درست از همان زمانی که در جمع و در یک سخنرانی فوق مهم مثلا تپق زده اید ریشه دوانده است. در چنین حالتی این درخت مثل یک شجر شوم در نظر شما رشد می کند و هر بار که قرار است دوباره سخنرانی کنید با خود می گویید این درخت ظرفیت های باروری و ثمره دادن برای اشتباهات دوباره من را دارد!

بررسی ریشه های ترس قبل از حرف زدن

همان طور که می بینید این خود ما هستیم که درخت اشتباهات قبلی را می کاریم و بدان پر و بال می دهیم؛ واگرنه هیچ منطقی از این فرضیه پشتیبانی نمی کند که اشتباهات سابق الزاما باید تکرار شوند!

ترس از سخنرانی

ترس از سخنرانی

استاد  درس روش تحقیق علی از او خواست که در مورد تحقیقی که اخیراً با یکدیگر داشته‌اند به صورت مشترک سمیناری در کنفرانس سالانه ارائه بدهند، علی از سخنرانی هراس داشت. او به دلیل ترس از سخنرانی تا به حال در حضور جمع کثیری از دوستان خود  سخنرانی نکرده بود، چه  برسد  به سخنرانی مقابل جمعی از متخصصین که خودشان در آن زمینه تخصص داشتند . او هیچ علم و اطلاعاتی در باره ی چگونگی سخنرانی در جمع نداشت و همین امر باعث شد که دچار ترس از سخنرانی شود و عزت نفسش تقویت نشود.

سخنرانی، با گفت‌وگو متفاوت است. شاید ما روزانه با در زندگی روزمره ی خود با صدها نفر گفت و گو و صحبت کنیم، اما سخنرانی در مقابل جمع بسیار متمایز و متفاوت است. یادگیری سخنرانی در آینده شغلی کسانی که با سخن راندن سر و کار دارند ، بسیار حائز اهمیت  است. دانستن و یاد گرفتن تکنیک‌های سخنرانی باعث ارائه موفق سخنرانی می‌شود. تسلط کامل بر سخنرانی موجب می‌گردد که فرصت‌های شغلی بهتری در آینده در اختیارمان قرار گیرد و خود را به دیگران معرفی کنیم و در نهایت باعث ایجاد ارتباطات جدیدتری می‌شود.

سخنرانی عمومی، معمولاً یک سخنرانی رسمی است و نیازمند برنامه‌ریزی است. سخنرانی عمومی دارای اهداف مشخصی می‌باشد .

برخی از سخنرانی‌ها ، فقط جنبه اطلاع‌رسانی دارند. برخی دیگر از سخنرانی‌ها به منظور دعوت عموم مردم به تفکر و تامل دربارهی موضوع مورد نظر است. برخی از سخنرانی‌ها تلاش برای انجام دادن کاری توسط مخاطبین است. مثلا درخواست شرکت برای مشارکت در انتخابات و یا کمک مالی به موسسات خیریه و اموری از این قبیل.

این موارد، اهداف سخنرانی را مشخص می کنند. لذا بسیار مهم است که اهداف سخنرانی خود را یادداشت کنیم و سپس به سراغ روش ارائه متن سخنرانی برویم. هدف اغلب سخنرانی ها اطلاع رسانی به مردم و یا تشویق آنها به انجام کاری است.

ترس از سخنرانی

هدف سخنرانی مان چیست و چگونه آن را بنویسیم؟

تمرین: در یک جمله، بطور مشخص و واضح و مختصر  هدف خود را می نویسیم.

می نویسیم که آیا هدفمان اطلاع رسانی است؟ آیا قصد داریم مخاطبین خود را تشویق به تفکر و تامل درباره ی موضوعی نماییم؟ هدفمان را بصورت کوتاه و واضح می نویسیم.

علی، هدف خود را چنین نوشت: من قصد دارم در خصوص تاثیر آموزش مهارت های زندگی به کودکان بی سرپرست و نتیجه تحقیقات خود در این زمینه سخنرانی کنم.

جمله نهایی او این بود: سخنرانی من در خصوص تاثیر آموزش مهارت های زندگی به کودکان بی سرپرست و تشریح آزمون ها و متغیر های انجام شده می باشد.

حال شما تمرین کنید:

جمله ابتدایی خود را در مورد هدف سخنرانی تان بنویسید: ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

جمله نهایی خود را در مورد هدف سخنرانی تان بنویسید:

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

سبک و شیوه ی ارائه سخنرانی مان چیست؟

آیا بصورت فی البداهه  سخنرانی خواهیم کرد، یا از روی نوشته سخنرانی خود را ایراد خواهم کرد؟ و یا ترکیبی از این دو.

در سخنرانی های سیاسی و حقوقی عمدتا سخنرانی از روی متن و نوشته است، چرا که رفتار حرفه ای حکم می کند که عین متن قانون و پروتکل ها بیان شود و هیچ سوگیری در این خصوص صورت نگیرد. چرا که سوگیری در سخنرانی منجر به تحریف واقعیت می شود.

از طرفی اگر کل زمان سخنزانی از روی نوشته باشد، این امر مخاطبین را خسته و کلافه خواهد کرد و ممکن است اعتماد آنها را نسبت به ما سلب کند. لذا ترکیب نوشته و بداهه بهترین سبک در سخنرانی های حقوقی وسیاسی است.

در سخنرانی های عمومی  و غیر علمی، به راحتی می توان سخنرانی بداهه انجام داد.

تمرین: بررسی کنید که با توجه به محتوای سخنرانی تان چه سبکی مناسب شما و مخاطبین سخنرانی می باشد: ……………………………………………………………………………………………………………

 

شناخت مخاطبین:

اگر مخاطبین خود را قبل از شروع سخنرانی مان بشناسیم، می توانیم مشخص کنیم که چه نوع طنز، نکته، مثال و … مناسب حالشان خواهد بود. وابستگی سیاسی آنها چیست؟ سن و جنسیت آنها چیست؟ میزان تحصیلات شان؟

عوامل بسیاری وجود دارد که می تواند روی سخنرانی ما تاثیر مثبت و منفی داشته باشد.

در زیر لیست عوامل مهم و تاثیرگذار در شناخت مخاطبان را یادآور می شوم:

جنسیت:

نوع مثال ها و طنزهای ما به جنسیت مخاطبین مربوط می شود. خانم ها به طنزهایی می خندند و طنزهایی را دوست دارند که آقایان نسبت به آن طنزها کمترین واکنش را نشان می دهند. خانم با داستان های احساسی اشک می ریزند و اینگونه آن را بروز می دهند ولی آقایان فقط ابراز ناراحتی می کنند.

سن:

علایق و سلایق افراد مسن با نوجوان و جوانان متفاوت است. نوجوانان طالب طنز و شرکت در سخنرانی های انگیزشی هستند اما افراد جاافتاده بدنبال محتوای عالی می باشند و طنز را عاملی برای اتلاف وقت می دانند.

قومیت:

با دانستن قومیت مخاطبین، می توانیم جلسه سخنرانی مان را بسیار پرشور و نشاط و پراحساس کنیم. فقط کافیست که افتخارات قومیت مورد نظر را بدانیم و آنرا در سخنرانی مان پررنگ  برجسته کنیم، آنگاه مخاطبین به ما اعتماد خواهند کرد و با ما احساس صمیمیت می کنند و سخنان ما را با جان و دل می شنوند.

وضعیت اقتصادی:

تفریحات، دانسته ها و علایق طیقه مرفه جامعه و طیقه پایین جامعه بسار متفاوت است. برای ارتباط بهتر با مخاطبین باید در خصوص علایق آنها سخن گفت.

سطح تحصیلات:

توجه به سطح تحصیلات تعیین می کند که چه نوع کلمات و در چه سطحی از کلمات استفاده کنیم. کلمات ثقیل و نامانوس باعث ایجاد حس ندانستن در مخاطبین می شود. در نتیجه احساس درماندگی به مخاطبین دست می دهد.

شغل:

برای سیاسیون مثال سیاسی و برای خانم های خانه دار مثال هایی در خصوص خانه و خانواده بزنیم.

نگرش ها:

داشتن نگرش و بینش نسبت به مخاطبان باعث می گردد به جهان بینی آنها پی برده و باعث مخدوش شدن احساساتشان نشویم.

علائق:

با دانستن علائق و سلایق مخاطبین، مثال ها و لطیفه های خاص آنها را بیان کنیم.

ساعت برگزاری سخنرانی:

اگر زمان سخنرانی در صبح باشد، افراد هوشیار هستند، اما اگر بعد از ظهر باشد، یعنی بعد از صرف ناهار، آنگاه در حال چرت خواهند بود، شوخ طبعی و نرمش های سبک باعث می شود که از چرت بپرند و دل به سخنرانی بدهند. در سخنرانی های طولانی مدت، بهتر است که مطالب کلی و آسان موکول به زمانی بعد از صرف ناهار شود.

محل نشستن مخاطبیندر جلسه سخرانی:

صندلی های سالن سخنرانی باید به گونه ای باشد که مخاطبین احساس راحتی کنند.

سطح گرسنگی:

در سخنرانی های طولانی مدت، حتما با میان وعده از مخاطبین پذیرایی کنید.

حس باقیمانده از سخنران قبلی:

اگر سخنرانی قبلی، در مخاطبین حس خشم را ایجاد کرده باشد، چاره نداریم که جور آنرا بکشیم. با انجام چند نرمش می توان انرژی حاصل شده از خشم را از تن و روانشان خارج کرد.

تمرین: جداسازی مخاطبین خود

با پر کردن لیست زیر می توانیم، به شناخت بهتری از مخاطبین برسیم.

جنس: ……………………………………………………………………………………………………………….

سن:  ……………………………………………………………………………………………………………….

قومیت ……………………………………………………………………………………………………………….

وضعیت اجتماعی: ……………………………………………………………………………………………………………….

سطح تحصیلات: ……………………………………………………………………………………………………………….

شغل: ……………………………………………………………………………………………………………….

نگرش ها: ……………………………………………………………………………………………………………….

علائق: ……………………………………………………………………………………………………………….

ساعت برگزاری سخنرانی: ……………………………………………………………………………………………………………….

محل نشستن مخاطبین: ……………………………………………………………………………………………………………….

سطح گرسنگی: ……………………………………………………………………………………………………………….

حس باقیمانده از سخنران قبلی: ……………………………………………………………………………..

 

می توان حدس زد که به برخی از موارد فوق دسترسی نداشته باشیم. اما تا جایی که امکان دارد اطلاعات خود را در اینخصوص جمع آوری می کنیم.

نمونه فرم پر شده زیر می تواند راهنمای خوبی در این خصوص باشد.

جنس: مختلط، زنان بیشتر هستند.

سن:  بالای ۲۰ سال هستند.

قومیت مختلط

وضعیت اجتماعی: نمی دانم

سطح تحصیلات: تحصیلات عالی

شغل: نمی دانم

نگرش ها: مثبت

علائق: نمی دانم

ساعت برگزاری سخنرانی: ۱۶:۳۰-۱۹

محل نشستن مخاطبین: راحت

سطح گرسنگی: احتمالا گرسنه نیستند.

حس باقیمانده از سخنران قبلی: فعلا نمی دانم.

 

 

چکیده سخنرانی:

به حافظه خود اعتماد نکنیم و برای مدیریت ترس از سخنرانی حتما چکیده سخنرانی را همراه داشته باشیم. اگر برای ارائه پاورپوینت یا پرزی داریم، یک پرینت از آنها تهیه کنیم تا در صورت قطع برق و سایر مشکلات دچار دردسر نشویم.

تمرین: خلاصه کردن متن سخنرانی:

۱- سه ورق برگه لازم داریم، بالای صفحه اول می نویسیم”مقدمه” بالای صفحه دوم می نویسیم”متن اصلی” و بالای صفحه سوم می نویسیم “نتیجه گیری”

اول متن را می نویسیم و سپس مقدمه و نتیجه گیری را.

در هر سه قسمت، مطالب را به زیبایی تکرار و خلاصه می کنیم.

۲- در این مرحله باید متن خود را غنی کنیم. از نقل قول ها، لطیفه ها، مثال ها و آمار منشره برای این امر استفاده می کنیم.

تمرین سخنرانی:

تمرین واقعی: سخنرانی خود را جلوی دوربین بطور کامل انجام دهیم. فیلم را به کرات ببینیم و ایرادات را یادداشت کنیم و آنها را رفع کنیم.

ترس از سخنرانی:

ترس از سخنرانی در موقعیت های جدید کاملا طبیعی است. برای مدیریت این ترس تمرینات زیر را انجام دهیم:

تمرین آرامش افزایشی

در یک محیط ساکت و بر روی مبل یا صندلی راحت بنشینیم، چند نفس دیافراگمی بکشیم، ماهیچه های قسمت های مختلف بدن خود را یک دقیقه منقبض و سپس به خود بگوییم “آرام باش” و به مدت سی ثانیه آن قسمت را شل کنیم. بر انقباض و انبساط عضلانی تمرکز داشته باشیم.

روزانه چند بار این تمرین را انجام دهیم، در زمان سخنرانی به خود بگوییم: “آرام باش” و نفس عمیقی بکشیم.

تجربه ثابت کرده است که این تمرین در آرام سازی جسم بسیار نقش دارد.

تمرین: تجسم خلاق سخنرانی

در یک محیط ساکت و بر روی مبل یا صندلی راحت بنشینیم، چشمان خود را ببندیم و تجسم کنیم که در حال رفتن روی سن هستیم، ببینیم که به حضار لبخند می زنیم و نفس عمیقی می کشیم. اگر احساس دلهره داریم، ببینیم که دلهره مان به سرعت آرام می شود و تمام توجه مان به سخنانمان معطوف می شود و نه به قضاوت دیگران. مخاطبان را تجسم کنیم که از سخنرانی ما لذت می برند و ما را تشویق می کنند. و در نهایت سخنرانی خود را بسیار باشکوه به پایان می رسانیم.

علی به کمک این مقاله توانست در روز تعیین شده بسیار عالی سخنرانی کند. علی، علت موفقیت خود را در این امر می داند که هر یک از تمرینات فوق را ۲۰ بار  انجام داده و تکرار کرده است.

 

 

ترس در سخنرانی، قابل مدیریت است|غلبه بر ترس از سخنرانی

ترس در سخنرانی

مریم و لیلا دانشجوی رشته حقوق هستند، هر دو قرار است که کنفرانس بدهند؛ اما از سخنرانی در جمع واهمه دارند. در روز مقرر، استاد از مریم خواست که کنفرانس دهد. مریم به استاد گفت که از سخنرانی بسیار می‌ترسد، اما استاد به وی گفت بیا و کنفرانس خود را ارائه بده. مریم گفت: استاد من آماده نیستم. استاد اصرار کرد که حتماً باید امروز کنفرانس بدهی. مریم با ترس شروع به سخنرانی کرد.ترس در سخنرانی بسیار شایع می باشد.

ترس در سخنرانی قابل مدیریت است

 لیلا تصمیم می‌گیرد که در حین کنفرانس مریم، از کلاس خارج شود و تن به کنفرانس ندهد. بعد از سخنرانی مریم، استاد نام لیلا را صدا می‌زند، اما از لیلا خبری نیست. روز بعد لیلا از مریم در مورد احساسش در زمان سخنرانی می‌پرسد: مریم سخنرانی چطور بود؟ مریم پاسخ داد: موقعی که استاد اسمم را صدا زد، ضربان قلبم بالا رفت، عرق کردم. حال خوشی نداشتم، اما بعد از چند دقیقه حالم بهتر شد. احساس خوبی پیدا کردم و به قول استاد، حاضر نبودم از منبر پایین بیایم.

لیلا از شنیدن این جملات چندان خوشحال نبود. احساس کرد که بسیار روحیه ضعیفی دارد. به خود گفت کاش من هم کنفرانس می‌دادم.

خیلی ها به پدیده ترس در سخنرانی دچار هستند

ترس در سخنرانی پدیده ای است که خیلی از افراد بدان مبتلا هست. بسیاری از دانشجویان از ارائه کنفرانس وحشت دارند چرا که باید در جمع سخنرانی کنند درحالی‌که قبلاً این مهارت را جایی نیاموخته‌اند و هیچ الگوی مناسبی ندارند. بعضی از افراد باور ندارند که بتوانند در جمع سخنرانی کنند ، آن‌ها فکر می‌کنند که برای سخنرانی ساخته نشده‌اند و نمی‌پذیرند که ممکن است روزی بتوانند سخنران خوبی شوند. بزرگ‌ترین ترس در هر شخصی، شاید سخنرانی در جمع باشد؛ اما می‌توان با فراگیری یکسری از مهارت‌ها، خود را در زمینه سخنرانی خودکارآمد کرد.

غلبه بر ترس در سخنرانی

غلبه بر ترس در سخنرانی

چرا از سخنرانی می‌ترسیم؟

صحبت نکردن در جمع

یکی از دلایل ترس از سخنرانی، صحبت نکردن در جمع است. دلیل این امر به دوران کودکی برمی‌گردد. این امر را در مقاله دیگری به‌طور عمیق بررسی خواهیم کرد.

ذهن‌خوانی مخاطبان

برخی از افراد، چنین تصور می‌کنند که مخاطبین مدام در حال نظر دادن در مورد کیفیت سخنرانی آنان هستند، درحالی‌که چنین چیزی صحت ندارد. سخنرانان غیرحرفه‌ای چنین تصور می‌کنند که مخاطبین در حال قضاوت هستند و نسبت به کوچک‌ترین کنش مخاطبین، واکنش نشان می‌دهند. مثلاً کافی است که یکی از مخاطبین خمیازه بکشد، آنگاه سخنران فکر می‌کند که بیان مناسبی ندارد و یا اینکه محتوای سخنرانی چندان جذاب نیست و حوصله مخاطب سر رفته است. در حالیکه علت خمیازه مخاطب می‌تواند بی‌خوابی او باشد.

مورد دیگری که از طرف سخنرانان غیرحرفه‌ای بسیار گزارش شده است این است که مخاطبین متوجه استرس سخنران و بی‌نظمی در ریتم تنفس سخنران شده‌اند.

مهارت‌های لازم برای سخنرانی: مهارت‌های لازم برای سخنرانی عبارت است از: ارتباط مؤثر، جرأت ورزی، اعتمادبه‌نفس یا خودکارآمدی، خودآگاهی و فن بیان

ترس از سخنرانی

ترس از سخنرانی

چند راهکار برای مدیریت ترس در سخنرانی:

 به موضوع سخنرانی مسلط باشیم

هرچه به موضوع سخنرانی مسلط‌تر باشیم، آنگاه با شور و حرارت بیشتری سخنرانی خواهیم کرد و به محتوای سخنرانی بیشتر توجه می‌کنیم تا ذهنیت مخاطبان.

در شروع سخنرانی لبخند بزنیم

لبخند و شادی مسری هستند. شادی ما به مخاطبین منتقل خواهد شد و احساس خوبی در ما و مخاطبین ایجاد می‌گردد و این امر باعث می‌شود که احساس بهتری در زمان سخنرانی داشته باشیم.

تمرین کنیم

تا می‌توانیم از فرصت‌های مختلف برای سخنرانی استفاده کنیم. تمرین، مادر یادگیری است

مخاطبین آماده اند تا سخنرانی ما را با علاقه گوش کنند

مخاطبان، ما را دوست دارند و مورد تأیید آنها هستیم، به همین دلیل آمده‌اند تا سخنان ما را بشنوند مخاطبان را دشمنان خود فرض نکنیم. قبل از شروع سخنرانی بهتر است که با تعدادی از مخاطبین آشنا شویم، این آشنایی باعث می‌گردد که حس خوبی بین ما و مخاطبین شکل بگیرد.

پیش از سخنرانی به کمک تجسم خلاق، خود را در حین سخنرانی تصور کنیم

چشمان خود را ببندیم و تجسم کنیم که در حال سخنرانی هستیم، تصور کنیم که بسیار قدرتمند و عالی در حال سخنرانی هستیم، این امر سبب می‌شود که سخنرانی را به‌طور کاذب تجربه کنیم، اما نتیجه‌ای که می‌گیریم کاذب نیست، بلکه در کیفیت سخنرانی بسیار مؤثر است.

سخنرانان تازه‌کار بهتر است از برگه یادداشت‌های کوچک استفاده کنند

استفاده از برگه یادداشت بزرگ، باعث می‌شود تا لرزش دست سخنران مشخص شود. سخنرانان تازه‌کار بهتر است که از برگه یادداشت کوچک استفاده کنند تا لرزش دستشان مشخص نشود؛ و اگر از برگ یادداشت بزرگ استفاده می‌کنند بهتر است که برگه‌ها را روی میز بگذارند.

سرعت بیان خود را کنترل کنیم

استرس باعث می‌شود ضربان قلب و جریان خون شدت گرفته، این امر ممکن است باعث گردد که در تنفس ما اشکال ایجاد شود، لذا آهسته‌تر سخنرانی کنیم عجله‌ای در کار نیست.

مخاطبین متوجه وضعیت درونی ما نمی‌شوند

آن‌ها ضربان قلب سخنران را نمی‌شنوند، نمی‌دانند که وضعیت جسمی سخنران چگونه است، مگر اینکه این موارد را به زمان بیاوریم. این امر را پیشنهاد نمی‌کنم.

نگاه به آشنایان

اگر در بین مخاطبین کسی را می‌شناسیم، هرچند وقت یک‌بار به او نگاه کنیم. همچنین به کسانی که قبل از شروع سخنرانی با آنها آشنا شده‌ایم، نگاه کنیم، این امر باعث می‌گردد که به آرامش برسیم.

اگر صدایمان لرزید

اگر متوجه شدیم که در زمان سخنرانی صدایمان می‌لرزد، به این امر توجه نکنیم. بلکه به سخنرانی خود ادامه دهیم، این ما هستیم که مسائل فیزیولوژی خود را به‌سرعت درک می‌کنیم، به تجربه به این امر رسیده‌ام که بسیاری از مخاطبین متوجه استرس‌های ما نمی‌شوند.

خشک شدن دهان

در زبانمان انباری از آب را ذخیره داریم. اگر در اثر استرس، دهانمان خشک شد، می‌توانیم در زمان‌های سکوت، زبان خود را به‌آرامی با دندان‌ها بفشاریم، آنگاه شاهد خواهیم بود که غدد موجود در زبانمان ترشح می‌کنند و دهانمان خیس می‌شود. همچنین می‌توانیم بطری آب همراه خود داشته باشیم.

نشخوار فکری ممنوع

اگر در زمان سخنرانی افکار ناامیدکننده‌ای به ذهنمان خطور کرد، آن‌ها را نادیده بگیرم؛ و در همان لحظه یک جمله انرژی‌بخش به خود بگوییم.

 

بیشتر بخوانید| بیشتر بدانید : آموزش سخنرانی ، فن بیان ، دوره آموزش سخنرانی