نوشته‌ها

بررسی ریشه های ترس قبل از حرف زدن

با شناخت ریشه های ترس ،دلواپسی هایتان را حین حرف زدن در جمع دور بریزید!

اگر همین حالا یک در حالی که وسط کلاس درس نشسته اید از شما بخواهند تا در یک سخنرانی دانشجویی، پشت تریبون قرار بگیرید و درباره رویکردها و اهداف خود نسبت به رشته تحصیلیان توضیح دهید چه احساسی دارید؟ به قول معروف شُر شُر عرق می ریزید، کف دستانتان خیس می شود، عرق سردی روی پیشانیتان می نشیند و دست و پاهایتان می لرزد؟ اگر قرار باشد در مقابل چندی از نمایندگان نامدار شرکت ها یا سازمان های دیگر در یک مصاحبه مطبوعاتی شرکت کنید یا این که مقابل آن ها ازطرح ها و ایده هایتان دفاع کنید چه طور؟ اصلا چرا راه دور برویم؛ ارائه پایان نامه تحصیلیتان را چه طور مدیریت می کنید وقتی که چند داور سخت گیر قرار است همزمان به فن بیان، اطلاعات ارائه شده توسط شما و صحت آن ها نمره بدهند؟ از آن دسته افرادی هستید که می توانند در هر شرایطی پا روی پا بیندازند و بحران را سپری کنند یا این که ترس و دلواپسی از سخنرانی های عمومی تمام وجودتان را می گیرد؟ به راستی ریشه های ترس که باعث واکنش های گوناگون عصبی در فرد می شود چیست؟

دلواپسی های قبل از سخنرانی مانع یا دست اندازهایی هستند که در طول حرف زدن ما را به دام خود می اندازند. برخی از این دلواپسی های نظیر یک دست انداز فقط باعث کاهش سرعت ما، ایجاد لکنت در طول سخنرانی یا مکث های بیش از حد می شوند؛ اما برخی واقعا باعث می شوند ترمز سخنرانی عمومی کشیده شود و به صورت غیر فعال و با زور سخنرانی را پیش ببریم!

شاید راه های کاهش استرس سخنرانی تا حد زیادی بتواند روند سخنرانی یا گفتگو عمومی را تسهیل کند؛ اما این بار قصد داریم با بررسی ریشه های ترس در سخنرانی یا گفتگوهای عمومی ابه این ترس یا دلواپسی یک بار برای همیشه خاتمه دهیم.

بررسی ریشه های ترس قبل از حرف زدن

ترس یا فوبیا احساس مغز ما نسبت به یک تهدید یا خطر خارجی است. هروقت با چیز جدیدی روبرو  می شویم که آن را نمی شناسیم و فکر می کنیم یک تهدید برای ما است می ترسیم مثل ترس از تاریکی، ترس از مرگ، ترس از دست دادن عزیزان، ترس از ارتفاع و …که نسبت به آن ها گارد می گیریم و ثمره این واکنش دفاعی روحی، تاثیرات فیزیولوژیک زیادی روی بدن ما دارد.

بررسی ریشه های ترس قبل از حرف زدن

آمار عجیب شیوع ترس از صحبت کردن در جمع!

در سال ۱۹۷۷ در کتاب مرجع Book of Lists فهرستی از بارزترین نگرانی ها یا بهتر بگوییم، ترس های مردم در دنیا توسط شرکت Bruskin اعلام شد که ۱۴ مورد از آن ها به ترتیب زیر اعلام شدند:

  1. صحبت کردن قدر جمع
  2.  ارتفاع
  3. حشرات
  4.   مشکلات مالی
  5.   آب در عمق بالا
  6.   بیماری
  7.   مرگ
  8. پرواز
  9. حیات وحش
  10. سگ
  11. رانندگی با ماشین
  12. تاریکی
  13.  آسانسور
  14. پله برقی

بررسی ریشه های ترس قبل از حرف زدن

معرفی ریشه های ترس از صحبت و سخنرانی های عمومی

برخی از دلایلی که یک سخنران یا گوینده را دلواپس می کند و باعث می شوند ترس در او ریشه بدواند عبارتند از:

خود آگاهی ما مقابل جمعیت های بزرگ

ترس برخلاف تصور اتفاقا خوب است. اگر همین حس ترس نبود احتمالا پیش از سخنرانی های حساس روی مبل لَم می دادیم و بدون آمادگی در سرنوشت ساز ترین قرار ملاقات ها یا مصاحبه های کاری و تحصیلیمان شرکت می کردیم.

ترس همه جا با ما است و مارا رها نمی کند. مثال های پیش پاافتاده تری هم بابت این حس ترسی که هنگام سخنرانی یا صحبت های عمومی ایجاد می شود وجود دارد. اگر ترس نبود حتما از راه پله آپارتمان نقش زمین می شدیم یا زحمت خواندن درس ها را نمی کشیدیم!

با این حال در رویارویی با جمعیت های بزرگ برای همه ما دلهره آور است. به همین دلیل بارها از دوستان یا نزدیکان خود شنیده اید که می گویند ما خیلی راحت می توانیم با یک نفر یا یک گروه کم جمعیت بااعتماد به نفس حرف بزنیم اما وقتی مقابل جمعیت بزرگی قرار می گیریم مضطرب می شویم.

در چنین مواقعی دو استراتژی در از بین بردن ریشه های ترس در این مورد به ما کمک می کند:

  1. به خاطر داشته باشیم که صد نفر همان یک نفر هایی هستند که ما خیلی خوب می توانیم با آن ها گفتگو کنیم
  2. به جای تمرکز روی تعداد مخاطبان به این توجه کنیم که آیا مخاطبان ما به خوبی حرف هایمان را درک کرده اند؟

بررسی ریشه های ترس قبل از حرف زدن

ترس از “عصبی” تلقی شدن

گاهی بهترین تکنیک‌های کاهش اضطراب قبل از سخنرانی‌های پرتنش و ترسناک هم نمی تواند ریشه های ترس که باعث تزلزل یک سخنرانی و افت مهارت های ما در صحبت کردن شده ااست بخشکاند. گاهی باید به این گفته ایمان بیاوریم که هیچ چیز در دنیا ترس آور نیست غیر از خود ما برای خودمان! در واقع ترس واقعی خیلی از ما از ظاهر شدن در یک جمع بزرگ و صحبت کردن، ترس به خاطر ترسناک به نظر آمدن ما از دیدگاه بقیه است!

شاید سخنرانی که به خاطر ترس از سخنرانی عصبی و مضطرب شده است تصور کند مخاطبان یا شنوندگان درباره او چنین فکر کنند که به مطلب تسلط کافی ندارند. اما وقتی از یک منظر دیگر به این موضوع نگاه می کنیم همه چیز فرق دارد و اتفاقا دیدگاه یا نظرات مخاطبان متفاوت است. مثلا اگر شما به جای همین مخاطبان باشید و سخنرانی را ببینید که از شدت عصبانیت به خود می پیچد، تپق می زند، حرف هایش را فراموش می کند و…بیشتر دلتان برای او می سوزد تا این که بخواهید در تسلطش به مطلب واکاوی کنید!

ترس از قضاوت شدن

مشکل بزرگ ما این است که ما ممخاطبانمان را همچون غول های بی شاخ و دُمی تصور می کنیم که منتظر فرصتی برای شکارما هستند؛ درحالی که این تصور برای مخاطبان آگاه و دنیادیده کاملا غلط است. خودتان را در نظر بگیرید وقتی دریک جمع قرار می گیرید که قرار است شخصی صحبت کند آیا قصد شما از حضوردراین جمع این است که اورا ضایع کنید، اشکالاتش را در طول صحبت کردن پررنگ نمایید یا هدفتان این است که چیزی از یاد بگیرید؟

بررسی ریشه های ترس قبل از حرف زدن

مسلما هدفتان یادگیری است و هر مسئله حاشیه ای هم که پیش آید بازهم شما یک هدف را بابت حضور در این جمع دنبال کرده اید. مخاطبان شما هم در طول سخنرانی همین گونه هستند و به صورت طبیعی منتظر فرصتی برای شکار اشتباهات لُپی شما نیستند!

نگرانی بابت قضاوت شدن تا بی توجهی مخاطبان در طول سخنرانی از مهم ترین ریشه های ترس هستند که باید هر چه زودتر در خود ریشه کَن کنید!

ردپای شکست های قبلی

دلواپسی از صحبت کردن در جمع تا سخنرانی های بزرگ تر مربوط به یک رفتاری است که قبلا توسط ناخودآگاه ما ثبت شده و در واقع ما این شیوه رفتاری را آموخته ایم. شاید چنین رفتاری مثل یک درخت درست از همان زمانی که در جمع و در یک سخنرانی فوق مهم مثلا تپق زده اید ریشه دوانده است. در چنین حالتی این درخت مثل یک شجر شوم در نظر شما رشد می کند و هر بار که قرار است دوباره سخنرانی کنید با خود می گویید این درخت ظرفیت های باروری و ثمره دادن برای اشتباهات دوباره من را دارد!

بررسی ریشه های ترس قبل از حرف زدن

همان طور که می بینید این خود ما هستیم که درخت اشتباهات قبلی را می کاریم و بدان پر و بال می دهیم؛ واگرنه هیچ منطقی از این فرضیه پشتیبانی نمی کند که اشتباهات سابق الزاما باید تکرار شوند!

با این ترفند ها بر ترس از تغییر خود برای همیشه غلبه کنید

همه ما ترسی را در درون خود داریم که با آن زندگی می کنیم. این ترس در مواقع خاصی خود را نشان می دهد و در برخی از افراد هم به یک مشکل روحی و چالش برانگیز تبدیل می شود. اما منشا این ترس کجاست؟ تحقیقات نشان داده است ترس علاوه بر این که عوامل خارجی فراوانی دارد و معمولا به واسطه محرک های محیطی ایجاد می شود عواملی ذاتی دارد. در واقع ترس یک واکنش ذاتی و درونی و حتی در برخی از موارد پاتولوژیک برای فرد است. واکنشی که باعث می شود از پس حملات عوامل مهاجم جان سالم به در ببریم و یا از چیزی که ممکن است برایمان مضر باشید دوری کنیم. این ترس ذاتی انواع و اقسام مختلفی دارد. اما نوع مخفی آن که معمولا چندان بررسی نمی شود و به اشتباه در اغلب موارد یک ترس مثبت تلقی می شود ترس از تغییر می باشد.

سال گذشته کسب وکاری را با حدود ۵۰۰ میلیون تومان سرمایه راه اندازی کرده اید. در همان سال یکی از شرکت های رقبا سرمایه گذاری خیلی کم تری را انجام داد؛ اما دقیقا در زمانی که قیمت دلار در نوسان بود و سرمایه گذاری در بورس ممکن بود هیچ وقت جواب ندهد شانس خود را محک زد و تمام دارایی هایش را برای این مسئله خرج کرد. نتیجه این رویکرد سودهای چند میلیاردی بود که نسبت به شما به جیب زدند و خیلی موفق تر ادامه دادند. چرا شما مثل شرکت رقیب خود نیستید؟ چون از یک عامل درونی همیشه واهمه دارید. واهمه از جنس تغییر. واهمه ای برای تغییر؛ ترس از تغییر!

همین ترس از تغییر است که باعث می شود همیشه فکر کنیم قرار است ریسک بزرگی انجام دهیم و ممکن است این خطرپذیری برای همیشه ما را به زانو درآورد. اما شاید همین ترس از تغییر است که باعث بسیاری از مشکلات زندگی ما شده است. حتی شاید بهتر باشید مقابله با ترس از تغییر را جز بخشی از مهارت های زندگی قرار دهند تا برای همیشه از شر این ترس که مانع پیشرفت هایمان شده است خلاص شویم.

شما هم از تغییر ترس دارید؟ با درس امروز دانشگاه زندگی همراه باشید تا برای همیشه بر این ترس غلبه کنید.

ترفندهایی برای مقابله با ترس از تغییر

ترسی که از تغییر دارید باید از ۴ مرحله عبور کند تا قابل قبول باشد و آن را منطقی تلقی کنیم:

  • پیش دستی
  • سیر قهقرایی
  • عبور از موانع
  • تثبیت

1Fear-Of-Change-And-Ways-To-Overcome-It.jpg

اولین مرحله پیش دستی است. مرحله ای که به شما کمک می کند برنامه های آینده خود را مرتب کنید و برای رسیدن به اهداف خود ساختار موفقیت را همین الان پی ریزی کنید. رگرسیون یا سیر قهقرایی هم مربوط به زمانی است که انتظار پیشرفت را دارید؛ اما همه چیز قبل از این که بهتر بشود بدتر می شود!

عبور از موانع هم دقیقا در حکم سو سو نور زمانی است که در تونل مخوفی گیر کرده اید و نه راه پس دارید و نه راه پیش. تثبیت هم مرحله ای است که با استفاده از آن ترس از تغییر خود را از بین برده ایم و قرار است به این وسیله به سود برسیم.

8Fear-Of-Change-And-Ways-To-Overcome-It.jpg

ترس از تغییر چه مواقعی رخ می دهد؟

ترس از تغییر دقیقا در مرحله رگرسیون یا سیر قهقرایی رخ می دهد. مرحله ای که دائم در آن پسرفت می کنیم و ترور یا ترس نهفته در آن همیشگی است. باید قبول کنید که ترس از تغییر در هر نوع کسب وکاری وجود داشته و دارد. بدون تغییر هم اصولا نمی توان کار از کار پیش برد. انسان ها با هزار امید و آرزو برای درآمد بیش تر و لذت بردن از اوقات زندگی خود شغل و کسب وکارشان را عوض می کنند؛ غافل از این که قرار است وارد مسیری شوند که شاید هیچ وقت پایانی نداشته باشد. مرحله ای به نام رگرسیون که سیر قهقرایی شما خواهد شد. گاهی تصور می کنید نباید هیچ وقت کسب وکار قبلی خود را عوض می کردید و با این کار تنها فرصت درآمدزایی در زندگی خود را از دست می دادید.

2Fear-Of-Change-And-Ways-To-Overcome-It.jpg

اما برای رویارویی با این ترس راه های زیادی وجود دارد. حتی رویارویی با مرحله سیرقهقرایی که به ناچار باید آن را تحمل کنید.در ادامه با برخی از ترفند های مقابله با ترس از تغییر آشنا خواهید شد.

خودتان را آماده کنید

قبل از این که شروع به کار کردن کنید شرایط کار و مواردی که ممکن است در آینده پیش آید را به خود یادآوری کنید. به کارمندانتان متذکر شوید که در طول کار همه چیز ممکن است رخ دهد. کار هست؛ اما تغییر در بودجه، ورشکستگی و ریسک سرمایه گذاری که ممکن است به کلی ما را نابود کند هم هست.

اگر با این رویکرد هر کاری را شروع کنیم خیلی به ثباتی که دارید دل بسته نخواهید شد.

7Fear-Of-Change-And-Ways-To-Overcome-It.jpg

ایده های اولیه فروش خود را مشخص کنید

از همین حالا باید ایده های خود را برای فروش و عرضه محصولات یا خدمات خود شروع کنید. ایده های شما باید آن قدر کامل باشد که بتوانند نگرانی های مشروع و خطرات بالقوه اطراف را تغییر دهد و حتی از بین ببرند. دقت کنید که برای مقابله با ترس از تغییر فقط خودتان و خودتان هستید که می توانید به از بین بردن واهمه خود کمک کنید.

3Fear-Of-Change-And-Ways-To-Overcome-It.jpg

ریسک و خطرات را کاهش دهید

تمام شرایط را قبل از این که ریسک کنید بسنجید .چه قدر خوب می شود اگر بتوانید مثل یک انسان با تجربه در یک آزمایشگاه تمام متغیرهای قابل کنترل را بررسی کنید و ریسک خالص را تخمین بزنید. گاهی ترس از تغییر خوب است. گاهی برخی از تغییرات مخرب هستند و همیشه نباید به تغییرات تن در داد. باید با چشمان باز ریسک کنید. به علاوه کم تر ریسک کنید!

نتایج را سخت بررسی کنید!

فقط زمانی می توانید متوجه شوید در کدام مرحله از کسب وکار خود قرار دارید که با استفاده از دیتا و اطلاعات دقیقی که به دست آورده اید نتایج خود را سخت بررسی کنید. هر چه قدر هم که تلاش شما ارزشمند باشد اگر به بررسی اطلاعات و نتایج نپردازید به هیچ وجه نمی توانید با ترس از تغییر خود مقابله کنید.

4Fear-Of-Change-And-Ways-To-Overcome-It.jpg

ممکن است فکر کنید هنوز در مرحله رگرسیون هستید. شاید هم تصور کنید خیلی موفقیت آمیز پیش رفته اید بخواهید پیروزی هایتان را جشن بگیرید؛ اما با بررسی نتایج موجود به این مهم برسید که تمام تصورات شما تا کنون  اشتباه بوده است.

اگر توانایی بررسی و ارزیابی را ندارید نباید هیچ وقت به سمت تغییر بروید. حتی اگر خیلی پر دل و جرئت هستید نباید بی گدار به آب بزنید. همه چیز در یک کسب وکار باید به لحاظ کیفی و کمی بررسی شود.

به بازخورد ها توجه کنید

چه در کسب وکار و چه در تصمیمات مهمی که در زندگی می گیرید و ردی از تغییر و تحولات در آن ها دیده می شود باید به بازخوردها توجه داشته باشید. ارتباط خود را با اطرافیان حفظ کنید و از آن ها مشاوره بخواهید.

5Fear-Of-Change-And-Ways-To-Overcome-It.jpg

سخن آخر:

اگر کسب وکار و فرهنگ فعالیت اقتصادی شما با تغییرات در تضاد است و نمی توانید آزادانه از تغییر سخن گویید تمام طرح های احتمالی را برای تغییرات بررسی کنید. دیگران با شما مخالفت می کنند؟ شما مصر تر شوید و دست از تلاش برندارید. حال که به دلایلی نمی توان به سادگی دست از کار کشید و باید برخی از محدودیت ها را پذیرفت بد نیست خودمان دست به کار شویم و تغییرساز شویم!