نوشته‌ها

عادت بد سخنرانان

۱۰ عادت بد سخنرانان را حین اجرا روی صحنه بشناسید!

نبض زندگی ما به شدت به عادت‌های خوب و بدی که ترک آن‌ها تقریبا غیرممکن است وابسته شده است. طوری که اگر یکی از این عادت‌ها از زندگی روزمره حذف شوند انگار شریان اصلی حیات پاره شده و همه چیز متوقف می‌شود. سخنرانی هم بخش از زندگی ما است که سرشار از این عادت‌های رنگارنگ خوب و بد می‌باشد. عادت نشستن و ایستادن، عادت‌های حرف زدن از جمله تکه کلام‌هایی که ناخواسته به زبان می‌آوریم، عادت به نگاه‌هایی که مخاطبان را از ما دلسرد می‌کنند و خلاصه هر چیزی که ترک آن برای ما گاهی از مرگ هم ترسناک‌تر است! خبر بد آن که عادت بد سخنرانان بیش‌تر اوقات روی صحنه و هنگام سخنرانی بروز می‌یابد!

بعضی از این عادت‌هایی که در سخنرانی‌ها داریم خیلی جزئی و ریزتر از آن هستند که متوجه آن‌ها شویم. علت هم واضح است؛ مدیریت و سکانس‌بندی کل سخنرانی تمرکز زیادی می‌خواهد و ما را از پرداختن به امور جانبی بازمی‌دارد. با این حال جای نگرانی نیست. مجموعه‌ای از ۱۰ عادت بد سخنرانان را که متداول‌تر هستتند را جمع‌آوری نمودیم که احتمالا آشنایی با هر یک بسیاری از اشتباهات شما را روی صحنه سخنرانی اصلاح خواهد کرد.

مروری بر ۱۰ عادت بد سخنرانان حین اجرا روی صحنه

نگاهی بر شیوه سخنوری سخنرانان مطرح دنیا از جمله فن بیان ماهرانه و سخنرانی الهام‌بخش استیوجابز و سایر بزرگان، یک سخنرانی بی‌عیب و نقص را به ما نشان می‌دهد. به نظر می‌رسد همه چیز از جمله سالن سخرانی تا تمام تجهیزاتی که مورد نیاز یک سخنران است تعدیل شده تا ما شاهد نطقی حرفه‌ای باشیم؛ اما برای سخنرانان مبتدی‌تر که با تجربه کم‌تر و شرایط متفاوتی قصد دارند کار خود را شروع کنند همه چیز این قدر خوب و ایده‌آل شروع نمی‌شود. خصوصا اگر گرفتار عادت‌های بدی باشیم که سخنرانی ما را کم و بیش تحت تاثیر قرار دهد.

عادت بد سخنرانان

عادت بد اول: خاموش کردن روشنایی سالن به صورت کامل

با شروع سخنرانی و روشن کردن اسلایدها، اولین چیزی که بیننده انتظار دیدن آن را دارد خاموش شدن روشنایی و تبدیل آن به سالن سینما پرهیجان است! در صورتی که مخاطبان شما نوجوان یا کم و سن سال‌تر باشند این اشتیاق برای خاموش شدن سالن بیش‌تر هم می‌شود. اگر تا کنون بلافاصله بعد از نمایش اسلایدها درخواست خاموش شدن روشنایی سالن را داشتید از همین حالا این عادت بد سخنرانان را ترک کنید، رو به رو مخاطبان بایستید، عذر‌خواهی کرده و بگویید: ما به روشنایی سالن نیاز داریم!

خاموش کردن و قطع روشنایی سالن به صورت کامل عادت بد سخنرانان است؛ عادتی که اتفاقا هرگز نسبت به ترک آن اقدامی انجام نشده است چون به صورت طبیعی همه دوست دارند توجه حاضرین داخل سالن روی اسلایدها باشد و با خاموش شدن روشنایی تنها چیزی که دیده شود اسلایدها باشند. از طرف دیگر اگر قرار باشد روشنایی سالن به صورت کامل متوقف شود ارتباط شما با مخاطبان قطع می‌شود. خیلی وقت‌ها تماس چشمی برای انتقال داده‌ها لازم است.

چه طور این عادت را ترک کنیم؟

برای عادت به خاموش نکردن روشنایی سالن بهتر است دلایلی که وجود دارد را مدام با خود مرور کنید. مهم‌ترین دلیلی که هر سخنران می‌تواند داشته باشد جلوگیری از تبدیل سخنرانی به سالن سینما است. به علاوه تا زمانی که مخاطبان شما را رو در رو مشاهده نکنند نمی‌توانند آن چه که گفته شده را به خوبی هضم و جذب کنند.

عادت بد سخنرانان

عادت بد دوم: تمرکز افراطی روی یکی از بخش‌های سخنرانی

اگر سخنرانی را به یک سه‌پایه تشبیه کنیم، آن گاه هر یک از پایه‌های آن عبارتند از:

  1. محتوا سخنرانی/ پیام سخنرانی
  2. نحوه ارائه سخنرانی
  3. محتوا بصری

نمونه دیگر از عادت بد سخنرانان که اتفاقا خیلی رایج است، تمرکز و مانور بیش‌از حد روی یکی از این پایه‌ها است؛ مثلا:

  • برخی به شدت روی محتوا  و حفظ متن سخنرانی تمرکز کرده و پایه بعدی مثل نحوه ارائه متن غفلت می‌کنند
  • برای برخی دیگر بداهه سخن گفتن در سخنرانی مهم‌تر از طراحی اسلایدها و تنظیم عناوین آن است

عادت بد سخنرانان

این در حالی است که سه پایه سخنرانی به شدت به هم وابسته هستند و اگر قرار باشد یکی از پایه‌ها معیوب باشد قطعا در تعادل و ایستایی سخنرانی اختلالاتی پیش می‌آید.

کدام پای سخنرانی شما می‌لنگد؟

حتی اگر آگاه‌ترین فرد روی زمین نسبت به موضوعی که انتخاب کرده‌اید باز هم به آمادگی قبل از سخنرانی و تمرکز روی متن، نحوه ارائه و محتوا بصری نیاز دارید. اگر ویدیویی از سخنرانی‌های قبلی دارید یک بار تماشا کنید و ببینید کدام پایه سخنرانی شما می‌لنگد؟ کدام بخش است که به تقویت نیاز دارد.

بلافاصله بعد از شناخت نقطه ضعف سخنرانی روی همان تمرکز کنید، پایه محتوا را در کنار نزدیک شدن به مخاطبان روی صحنه و تمرین زبان بدن اصولی تقویت نمایید.

عادت بد سوم: انتخاب موضوعاتی که مخاطبان را ناخواسته خسته می‌کند

سخنرانی‌های تخصصی که معمولا با بار اطلاعاتی علمی زیادی همراه هستند برای بسیاری از سخنرانان رعب‌آور هستند؛ چون به خاطر تمرکز روی محتوا و تلاش برای به خاطر سپردن و سپس ارائه متن تقریبا فرصتی برای ارتباط گرفتن با مخاطبان و تعامل از راه گفتگو باقی نمی‌ماند. نمونه دیگر عادت بد سخنرانان نیز همین موضوعاتی هستند که کل بحث را خشک و بی‌تحرک می‌کنند!

عادت بد سخنرانان

موضوع اصلی را در لایه‌ای از داستان بپوشانید!

اگر نکات مختلفی را می‌خواهید با سکانس‌بندی در سخنرانی انتقال دهید چه بهتر که این نکات را در لایه‌ای از داستان بپوشانید؛ دقیقا مثل لایه‌های کیک! تجربه نشان داده است که یک سخنرانی ۱۸ دقیقه‌ای یکنواخت که در آن صرفا به انتقال اطلاعات پرداخته شود قطعا برای نیمی از مخاطبان خسته‌کننده خواهد بود؛ اما نیم ساعت سخنرانی توام با محتوا بصری که در قالب لایه‌های یک داستان تعریف شود برای مخاطبان همچنان دلچسب است!

چه طور ترک عادت کنیم؟

از دیدگاه برخی یک سخنران واقعی کسی است که بتواند در جمع افرادی با رژیم گوشتخواری صحبت کند و آن‌ها را رژیم گیاهخواری مطلق علاقمند سازد! داستان سرایی در سخنرانی به این سادگی‌ها هم نیست. برای این که بخواهیم یک موضوع مشخص را در قالب داستان به مخاطب تحویل دهیم قطعا به آمادگی قبلی بالایی نیاز داریم. پس قبل از سخنرانی به دنبال سرهم‌بندی داستان واقعی یا حتی غیرواقعی باشید که به موضوع بحث مرتبط است و در حد ممکن ظرفیت انتقال پیام مورد نظر ما را دارد.

عادت بد سخنرانان

عادت بد چهارم: روخوانی صفر تا صد یک مطلب در سخنرانی

در سخنرانی‌های بزرگ و در حضور کسانی که به موضوع مورد بحث شما کاملا تسلط دارند، روخوانی از روی مطلب تقلب و خیانت بزرگی است. روخوانی صفر تا صد از روی یک مطلب به جز این که نشانگر عدم آمادگی و تسلط شما باشد این حس را به مخاطبان القا می‌کند که انگار توسط شما گول خورده‌اند!

چه طور این عادت را ترک کنیم؟

بهترین راه برای ترک عادت بد سخنرانان در روخوانی از روی متن، استفاده از عناوین یا سرتیترهایی است که به صورت خلاصه مقابل سخنران قرار می‌گیرند و کلید شروع هر مبحث هستند. حتی می‌تواند کلمات کلیدی هر مبحث را زیر همان عنوان ذکر کنید تا اگر احیانا یک بخش را فراموش کردید با این کلیدها سریع نکات را به یاد آورید. به علاوه می‌توانید از ترفندهای سخنرانی از روی متن، طوری که از روی متن نمی‌خوانید استفاده کنید. این ترفندها کمک می‌کند که در شرایط بحرانی و مواقعی که امکان حفظ کردن تمام سخنرانی وجود ندارد همچنان از متن کمک بگیرید.

عادت سخنرانان حرفه ای که باید بدانید

۴ عادت سخنرانان حرفه ای که از شما یک سخنور موفق می سازد!

ترک عادت موجب مرض است! این جمله ای است که از قدیم الایام در گوش ما خوانده شده و بدون این که بدانیم ملکه ذهنمان شده است. این اصطلاح کلیشه ای با تمام اشکالاتی که بدان وارد می شود چندان هم بیراه نمی گوید؛ اگر عادت ها نباشند و روند زندگی ما با آن ها شکل نگیرد حتی ساده ترین کارها مثل  باز و بستن در یا لباس پوشیدن برای آدمی دشوار می شد. همه ما بخش عمده زندگی خود را مدیون این عادت های رنگارنگ هستیم. حتی زندگی آدم های موفق و سرشناس هم به این عادت ها وابسته است و با آن ها شکل گرفته است. همین که این افراد به روش های اختصاصی خود برای موفقیت عادت می کنند و واژه شکست را از برنامه عادتی خود حذف می کنند ثابت می کند که در صرف موفقیت باید به عادت ها هم توجه داشت. در کنار کاربرد عادت ها در تمام جنبه های زندگی ما، در سخنرانی ها هم عادت های خاصی وجود دارد. مثل عادت سخنرانان حرفه ای در لباس پوشیدن، در شروع یا به پایان رسیدن سخنرانی که از آن ها یک برند می سازد!

عادت سخنرانان حرفه ای عبارت است الگوی رفتاری در فن بیان که با تداوم و تکرار همراه باشد. طوری که بخشی از سبک سخنرانی سخنران محسوب شود و بلافاصله با شنیدن صوت یا دیدن اَکت (حرکات) آن ها متوجه هویت کسی که پشت میکروفون ایستاده است خواهید شد.

اگر خودتان هنوز عادت خاصی را برای اختصاصی کردن سبک سخنرانی هایتان ندارید و اتفاقا به دنبال آن هستید توصیه می کنیم این بار به سبک عادت سخنرانان حرفه ای عمل کنید تا در وقت هم صرفه جویی کرده باشید!

۴ عادت سخنرانان حرفه ای که باید بدانید

وقتی که عادت سخنرانان حرفه ای را بشناسیم و به اصطلاح قلق آن ها را بدانیم به خوبی می توانیم بخش های فرعی مربوط به آن سخنرانی و سخنرانش را پیش گویی کنیم. مثلا این که آیا فضا، فضای انتقادی در سخنرانی برای بیان نظرات است یا این که فضا کاملا خشک، رسمی و محدود است؟ آیا سخنران با درگیر کردن مخاطب در سخنرانی، فضایی تعاملی ایجاد می کند که پرسش و پاسخ در آن رایج باشد یا این که قرار است آرام و بی صدا به صندلی هایمان تا پایان سخنرانی بچسبیم؟

عادت سخنرانان حرفه ای که باید بدانید

عادت اول: رفتار کنشگرایانه

اولین عادت برای کسب استقلال و تسلط بر خود در سخنرانی، این است که به خود بقبولانیم مسئولیت زمان و شکل گیری ذهنیت عده ای زیاد یا کم را بر عهده گرفته ایم. فردی که عملکرد کنشگرایانه در سخنرانی دارد قادر است تصمیم گیری مثبتی داشته باشد و ابتکار عمل به خرج دهد.

چه طور رفتار کنشگرایانه را در خود عادت کنیم؟

افسانه هایی که می گویند برای داشتن هر چیز، باید با آن چیز متولد شویم را به فراموشی بسپرید. سخنرانی، خودرویی است که فرمان آن در دست شما قرار دارد و این شما هستید که کنترل همه چیز را بر عهده دارید!

برای داشتن رفتار کنشگرایانه:

  • کنترل سخنرانی فقط در دست خودتان باشد
  • به دنبال فرصت های مختلف برای توسعه مهارت های خود باشید
  • تقلید اصول فن بیان بزرگان را از همین حالا شروع کنید
  • وقتی چیزی در سخنرانی، بر خلاف ایده آل های شما پیش رفت خود را سرزنش نکرده و همه چیز را بپذیرید

عادت دوم: شروع با ذهنیتی کامل درباره پایان

شروع کردن یک مطلب تازه، در حالی که فکر ایده پایانی را در سر بپرورانید نیازمند هدف یابی در سخنرانی است. این که دقیقا چه چیزی برای شما اهمیت دارد و قرار است به سمت چه چیزی سخنرانی را هدایت کنید.

عادت سخنرانان حرفه ای که باید بدانید

چه طور به این روش عادت کنیم؟

پایان ایده آل و مطلوب شما در سخنرانیتان چیست؟ به هدف خودتان در زندگی فکر کنید و ببینید قرار است سخنرانی هایتان چه طور شما را به این هدف نزدیک تر ساز. هدف شما این است که:

  • سخنرانی را به عنوان یک رهبر کاربلد بهتر اداره کنید؟

 

  • برای رسیدن به دنیا ایده آلتان، سیاسی سخنرانی کنید؟
  • با استفاده از سخنرانی درآمد خود را افزایش دهید؟
  • به باانگیزه ترین سخنرانی که در جهان شناخته شده است تبدیل شوید؟
  • برنده مسابقات جهانی فن بیان باشید؟

عادت سخنرانان حرفه ای همیشه هدایت سخنرانی به سمت اهدافشان است. به عبارت دیگر این خود سخنران است که پایان خوش یا ناخوش سخنرانی را تعیین می کند. پس چه بهتر این پایان با اهداف ما سازگارتر باشید و از همان اول با ذهنیت کاملی از پایان، وارد سخنرانی شویم.

عادت سوم: اولین ها را در اولین فرصت بگویید

اولین ها همیشه در اولویت هستند و ضرورت بیشتری نیز دارند. به این ضرورت ها به سرعت بپردازید و نگذارید تاثیرگذاری این فوریت ها با گذشت زمان از دست برود.

چه طور اولویت بندی را به عادت تبدیل کنیم؟

اولویت هایی که پرداختن به آن ها باید برای شما عادت شود مسائل کوچکی مثل مواردی که در سخنرانی های قبلی از قلم افتاده اند، برداشت مخاطبان از ظاهر سخنران و …که اکنون اهمیت خود را از دست داده اند نیستند. در عوض باید مطابق با عادت سخنرانان حرفه ای، به مسائل زیر توجه کنید:

  • آمادگی شما برای ایراد سخنرانی کافی است؟
  • آیا با توجه به اهداف بلند مدت خود در حال پیشرفت هستید؟
  • حالات شما همیشگی و ثابت است یا احساس می کنید در هر سخنرانی شخصیتی متفاوت از خود عرضه کرده اید؟

پاسخ دادن به این سوالات در مجموع برداشت مخاطب را نسبت به ما بهتر و بهتر می کند.

عادت سخنرانان حرفه ای که باید بدانید

عادت چهارم: بفهمید تا فهمیده شوید!

عادت سخنرنان حرفه ای که باعث تحریک احساس همدردی و درک متقابل مخاطبان آن ها می شود همان قانون “بفهمید تا فهمیده شوید” می باشد. در این قانون سخنران تا وقتی که خودش کاملا به درک متعالی از یک موضوع نرسیده است برای انتقال آن به مخاطب دست به کار نمی شود!

چه طور این عادت را در خود نهادینه کنیم؟

راه حل این دسته از سخنرانی ها، عدم تمرکز روی سخنرانی های سخنران محور و در عوض توجه به آن چیزهایی است که مخاطب بیشتر درگیر آن ها می شود. درگیری های مخاطبان شما می تواند مشکلاتی باشد که در طول روز در محل کار با آن دست و پنجه نرم می کنند، می تواند افکاری باشد که باعث می شود مخاطبان شما شب بیدار بمانند و یا باورهای رایج و به روز مردم باشد که اکنون تبدیل به چالش شده است.

به همین دلیل توصیه می کنیم متن سخنرانی خود را به روز و با ابتکار عمل تنظیم کنید. بد نیست در این زمینه به تکنیک های ذهن خوانی دیگران نیز توجه کنید. در تنظیم متن سخنرانی ابتدا باید سلسله مراتب را روشن کنید. سلسله مراتب همان روابط پلکانی مقدمه، بدنه، جزئیات و سپس بخش پایانی است. هر چند که ممکن است این وسط همیشه چند عامل مختلف وجود داشته باشد که با هم در تناقض باشند؛ اما همچنان باید وحد ساختار حفظ شود.

عادت سخنرانان حرفه ای که باید بدانید

تونی بلر، رونالد ریگان، مارگارت تاچر، باراک اوباما و نلسون ماندلا از محبوب ترین سخنرانان تاریخ هستند که این پیوستگی ساختار را می توان در متون سخنرانی و نطق آن ها مشاهده نمود.