از اسارت تا رهایی و پرتاب صدا در فن بیان و سخنرانی

55

اگر سابقه خوانندگی دارید یا قبلا تجربه خواندن به صورت نیمه حرفه ای یا حرفه ای را داشته اید حتما با اصطلاح رهایی و پرتاب صدا آشنا هستید. اصطلاحی که مرتبا به هنرجو یا خواننده ای که در حال تست می باشد گوشزد می شود تا از یواشکی خواندن یا مخفی کردن نیرو صدایش حین خواندن خودداری نماید. جالب است بدانید این اصطلاح نه فقط در موسیقی و سبک های مختلف آن بلکه در دنیا سخنوری و فن بیان نیز بسیار مطرح می شود و توجه به آن از ضروریات موفقیت هر سخنران یا گوینده می باشد.

پرتاب صدا یعنی ارائه یا نمایش جز به جز اجزا تشکیل دهنده صدایتان یا بهتر بگوییم؛ به رخ کشیدن شاخصه های صدا هنگام حرف زدن طوری که شنونده محو صدای ما شود. پرتاب صدا صرفا مخصوص افراد خوش صدا و کسانی که دارای درجات کیفی بالایی در جنس و رسایی صدای خود هستند نمی باشد؛ بلکه تک تک ما باید با هر جنس صدایی و با هر جنسینی، به پرتاب صدا هنگام سخنرانی، ارائه در کلاس درس و هر موقعیت دیگری به اصل رهایی و پرتاب صدا توجه کنیم.

درجه صدا، ولوم، حجم صدا، تن و پیچ صدا، تلفظ و جریان صدا از جمله مهم ترین شاخصه هایی هستند که در پرتاب صدا نقش آفرینی می کنند. به دو دلیل مهم باید به این شاخصه ها در پرتاب صدا توجه داشت:

  1. اولا صدای هر نفر بهترین معرف او به دیگران جهت برقراری تعامل با آن ها است
  2. ثانیا تنها با پرتاب صدا می  توان مطمئن شد ایده ها و اهداف ما در طول حرف زدن با موفقیت عملی می شوند

صدای شما مثل پرنده ای است که هر چه سریع تر باید از قفس حنجره آزاد شود تا پرواز کند. از اسارت تا رهایی صدایتان چیزی نمانده است؛ این چند قدم را با اصول پرتاب صدا در فن بیان همراه ما باشید.

مشاهده مقاله  تنظیم صدا در سخنرانی: شنیده شوید تا موثر باشید

پرتاب صدا در فن بیان و سخنرانی

همه ما حس تلخ بالاجبار گوش دادن به سخنان افرادی را که تنها حرکات و زبان بدن آن ها می تواند فن بیانشان را جذاب تر سازند تجربه کرده ایم. پرتاب صدا تنها راه نجات کسی است که با مسئله ایجاد انگیزه در مخاطبان رو به رو است یا فکر می کند از هیچ راهی نمی تواند به جذب کردن مخاطبان در سخنرانی برسد.

 پرتاب صدا در فن بیان و سخنرانی

نقش سرعت در رهاسازی صدا

سرعت به تند یا کند حرف زدن شما به عنوان گوینده برمی گردد. تند یا کند حرف زدن مزایا و معایب خود را دارند. مهم این است که بتوانید تنوع کافی را در سخنرانی یا صحبت کردن حفظ کنید و با کم و زیاد کردن سرعت خود آن دسته از مخاطبانی که با صدای شما به خواب رفته اند را بیدار کنید!

به صورت عمومی وقتی که فردی با سرعت بالایی صحبت می کند یعنی علاقه و اشتیاق بیشتری نسبت به صحبت هایش دارد. در مقابل آرام حرف زدن باعث می شود مخاطب این قضاوت را داشته باشد که گوینده یا به اندازه کافی برای اظهارنظر آماده نبوده است یا این که از روی کمبود اعتماد به نفس و بی اطلاعی تا این حد در حرف زدن مکث و تردید به خرج می دهد. تقریبا در اکثر موارد وقتی بحث از سرعت در حرف زدن به میان می آید منظور همان تند حرف زدن یا سرعت بالای سخنرانانی است که قادر به کنترل این فاکتور در پرتاب صدا نیستند.

اگر شخصا به تند حرف زدن عادت دارید در فرصت مناسب کمی با خود فکر کنید و ببینید آیا این تند حرف زدن شما با سخنرانی یا چارچوب حرف زدن در اجتماعات بزرگ متفاوت است یا نه. خیلی وقت ها این سرعت مانع از پرتاب صدا و به گوش رسیدن آن به نفع مخاطب می شود. در این حالت بهتر است از یادآورهایی برای کاهش سرعت خود استفاده کنید. مثلا یک آلارم لرزش دار برای گوشی خود تنظیم کنید و با هر بار آلارم آن، سرعت خود را بازبینی نمایید.

مشاهده مقاله  حفظ متن سخنرانی ضروری است؟

 پرتاب صدا در فن بیان و سخنرانی

نقش پیچ در پرتاب صدا

پیچ به بلندی یا کوتاهی صدای هر فرد به صورت کاملا طبیعی و بدون فشار آوردن به حنجره مربوط می شود. انواع و اقسام مختلفی پیچ صدا بین افراد وجود دارد و با تنوع جمعیتی، تنوع بین پیچ صدا نیز بیشتر می شود. بر خلاف سایر شاخصه های مختلفی که تا کنون بررسی کردیم پیچ صدا بیشتر ویژگی فیزیولوژیکی است و افراد بر اساس جنسیتی که دارند دارای محدودیت های مختلفی برای پیچ صدا خود هستند. مثلا مردان به صورت طبیعی پیچ صدا پایین تری نسبت به بانوان دارند. با وجود این تفاوت ها هر فرد قابلیت های شخصی برای تغییر پیچ صدا متناسب با اندازه جمعیت پیش رویش دارد.

تغییر پیچ صدا تاثیر زیادی در پرتاب صدا برای جذب تعامل است. مثلا وقتی که درباره موضوع جذابی صحبت می کنیم معمولا پیچ صدا بالاتر می رود و این افزایش پیچ صدا حواس مخاطب را بیشتر درگیر می کند. پایین آوردن پیچ صدا هم نشانه های خوبی برای تغییر فاز سخنرانی یا گفتگو است. مثلا وقتی که پیچ صدا پایین می آید می توان به سرعت فهمید که کم کم به انتها بحث نزدیک شده ایم.

 پرتاب صدا در فن بیان و سخنرانی

بر اساس تجربیاتی که تا کنون داشته ایم به نظر می رسد پیچ صدا مشکلاتی را خصوصا برای سخنرانان تازه وارد ایجاد می کند؛ چون معمولا صدایی که مخاطبان نزدیک ما از ما می شنوند با صدایی که قرار است مخاطبان دورتر در فاصله بیشتری بشنوند باید فرق داشته باشد. در غیر این صورت افراد نزدیک تصور می کنند در حال فریاد زدن هستیم و افراد دورتر کلافه می شوند.

مشاهده مقاله  تکنیک های رفع خجالت و کم حرفی - با خجولی و کم رویی خداحافظی کنید

نقش تنوع صوتی در رهایی صدا

منظور از تنوع صوتی چیست؟ تنوع صوتی یعنی تغییر پیچ، تغییر سرعت، تغییر وضوح و شفافیت و بسیاری از فاکتورهای اساسی دیگر. به صورت روزمره همه ما بدون این که متوجه شویم در حال تغییر صدا هستیم و این تنوع صوتی را پیوسته در طول حرف زدن ایجاد می کنیم؛ اما تنوع واقعی در صدا زمانی ایجاد می شود که به صورت آگاهانه بتوانید این فاکتورها را تغییر دهید.

تاثیر گرفتگی صدا در پرتاب آن

عوامل مختلفی گرفتگی های خاصی را در صدا ایجاد می کنند که به تدریج یا حتی خیلی سریع تر از انتظار ما، نشانه گرفتگی صدا را در تار و پود تارهای صوتیمان ایجاد می کنند. سرما خوردگی، بیش از حد فریاد زدن، استفاده از مواد دودزا، حساسیت های فصلی یا عوامل میکروبی و ویروسی خیلی سریع می توانند گرفتگی صدا ایجاد کنند.

 پرتاب صدا در فن بیان و سخنرانی

سازهای زهی دقیقا همان ساز وکاری را دارند که در حنجره ما برای تولید صدا وجود دارد. به عبارت دیگر سازهای زهی با تقلید از بخش داخلی دستگاه تکلم ما ساخته شده اند. به مرور زمان و با بی احتیاطی مثل مصرف مواد غذایی خاص، مواد حساسیت زا و مواد دودزا، شیاری که قرار است با کمک تارهای صوتی از آن صدا خارج شود تنگ تر و تنگ تر می شود. به علاوه دمیدن در تارهای صوتی و مرتعش شدن آن ها هم ارتباط مستقیمی با این عوامل دارند.

پرتاب صدا بدون داشتن تارهای صوتی با کیفیت ممکن نیست. ارائه صدای با کیفیت هنگام حرف زدن به دلیل اشتباهات شما در حرف زدن نیست؛ بلکه به خاطر به کارگیری نادرست تارهای صوتی هنگام حرف زدن است.

نظر خود را بنویسید

Your email address will not be published.